Disclaimer & Auteursrecht – BVS
De inhoud van deze website en de bijbehorende blogs is uitsluitend bedoeld voor opiniërende, reflecterende en informatieve doeleinden. De teksten weerspiegelen de persoonlijke meningen en interpretaties van de auteur. De auteur geeft geen garantie wat betreft de volledige juistheid of actualiteit van de geboden informatie en aanvaardt geen aansprakelijkheid voor schade of gevolgen voortvloeiend uit het lezen, interpreteren of delen van de inhoud. Een deel van de teksten of citaten kan afkomstig zijn uit externe bronnen. Hoewel wordt gestreefd naar een zorgvuldige bronvermelding, kan BVS niet verantwoordelijk worden gehouden voor eventuele onjuistheden of inbreuken door derden. Door deze website te gebruiken, stemt u in met de inhoud van deze disclaimer. Alle materialen op deze website zijn auteursrechtelijk beschermd. Reproductie, verspreiding of commercieel gebruik zonder uitdrukkelijke schriftelijke toestemming van de auteur of BVS is verboden.
Cocaïnehandel naar Europa gestegen tot “ongekende niveaus”
Europol constateert dat de cocaïnehandel naar Europa is gestegen tot “ongekende niveaus”, onder meer door toenemend cocaïnegebruik in Europa en de gestegen productie in Zuid-Amerika. Handelaren gebruiken steeds effectievere transport-, verhullings- en smokkelmethoden. De ontwikkelingen gaan zo snel dat de traditionele detectie- en controlesystemen achterlopen. Om internationale drugscriminelen te kunnen aanpakken, is een “gecoördineerde, op inlichtingen gebaseerde aanpak nodig”, zo staat in een rapport.
De Nederlandse Douane heeft over heel 2025 circa 60.000 kilo cannabis in beslag genomen. Dat is ruim vier keer zo veel als in 2024, toen zo’n 14.500 kilo in beslag werd genomen. Het overgrote merendeel werd onderschept in de Nederlandse havens, maar ook op Schiphol werden de drugs ontdekt. De Douane zelf zegt al het hele jaar een flinke toename te zien van cannabis uit Canada, Thailand en de VS. Dat komt mogelijk omdat in die eerste twee landen en ook in steeds meer staten in de VS cannabis legaal is geworden.
De legalisering in bijvoorbeeld Canada kan één van de verklaringen van de toename zijn. In dat land is een enorm overschot aan cannabis, waardoor ze de internationale markt opzoeken. Dat willen ze het liefst exporteren natuurlijk, naar allerlei landen in Europa. Denk aan Engeland, maar dus ook Nederland. In Noord-Amerika is het legaal en kan er ook worden geëxperimenteerd.
De cannabis komt in zeecontainers, of via Schiphol of de haven van Rotterdam. De Douane in de haven van Rotterdam deed dertien enorme vangsten, in de haven van Vlissingen waren er vier en ook op luchthavens werd duizenden kilo’s cannabis aangetroffen. Ook in Spanje, Duitsland en België werden de drugs veel vaker onderschept. De toename van de cannabis vanuit landen als de VS, Canada en Thailand zorgt voor extra druk op de capaciteit van de Douane.
Belgische rechters waarschuwen dat België het risico loopt uit te groeien tot een narcostaat, waarin internationale drugskartels steeds meer invloed krijgen en de maatschappelijke stabiliteit onder druk zetten. De haven van Antwerpen geldt als een van de belangrijkste toegangspoorten voor cocaïne die Europa binnenkomt. De enorme geldstromen die met de drugssmokkel gepaard gaan vormen een directe bedreiging vormen voor de stabiliteit van het land. In oktober vorig jaar luidde een anonieme onderzoeksrechter al de noodklok met de waarschuwing dat België afglijdt richting een narcostaat. Die waarschuwing kreeg brede steun van collega-magistraten en procureur-generaals.
Onder internationale opsporingsdiensten staat Antwerpen al langer bekend als een cruciale draaischijf in de drugshandel. Volgens Europol kwam in 2024 meer dan 70 procent van de cocaïne die Europa binnenkwam via de havens van Antwerpen en Rotterdam. De toename van de drugshandel hangt samen met grotere transporten uit Latijns-Amerika, met name uit Colombia.
In 2023 namen douane en politie nog een recordhoeveelheid van 121 ton cocaïne in beslag. Een jaar later daalde dat cijfer echter tot 44 ton. Volgens Europol kan dat betekenen dat smokkelaars hun methoden hebben verbeterd, bijvoorbeeld door drugs beter chemisch te camoufleren of door uit te wijken naar kleinere havens.
De georganiseerde misdaad schuwt daarbij geen geweld, stellen onderzoekers en politie. Zo zouden drugsbendes achter een complot hebben gezeten om in 2022 de Belgische minister van Binnenlandse Zaken te ontvoeren. Ook worden zij gelinkt aan een reeks schietpartijen in Brussel in 2025. Ambtenaren schetsen een somber beeld van een criminele wereld waarin geweld, ontvoeringen, martelingen en grootschalig witwassen van geld steeds vaker voorkomen.
Zo kreeg een havenarbeider 250.000 euro aangeboden om slechts één container te verplaatsen. Werknemers die weigeren met criminelen samen te werken, worden vaak geïntimideerd. Sommigen ontvangen foto’s van hun kinderen of krijgen te maken met bomaanslagen bij hun woning. Criminele netwerken proberen bovendien mensen doelgericht te rekruteren voor banen in de haven.
De invloed van de drugsbendes reikt echter verder dan alleen de haven. Ook politieagenten en ziekenhuispersoneel worden omgekocht of onder druk gezet om vertrouwelijke informatie te delen, zoals de woonadressen van rechters. Steeds vaker zien Belgische magistraten zich daardoor genoodzaakt om tijdelijk in beveiligde schuilhuizen te verblijven. Tegelijkertijd klagen rechters tevergeefs over een gebrek aan bescherming. Bij het Antwerpse Hof van Beroep wachten magistraten al twee jaar op scanners om tassen bij de ingang te controleren. Hierdoor trekken steeds meer magistraten zich terug uit strafzaken uit angst voor geweld.
In 2014 telde het CBS 123 gevallen, in 2024 waren dat er 378. Die cijfers komen uit de Nationale Drug Monitor en gaan vooral over overdoseringen. De grootste stijging zit bij opioïden en bij drugs die niet nader zijn gespecificeerd. Het aantal doden door opioïden, zoals heroïne, methadon, oxycodon, morfine en fentanyl, ging van 40 in 2014 naar 161 in 2024. Dat is een verviervoudiging. In 2024 waren opioïden goed voor 43 procent van alle directe drugsdoden. De meeste slachtoffers waren mannen met een gemiddelde leeftijd van 48 jaar.
Het Trimbos-instituut vindt het opvallend dat bij één op de drie van deze opioïden-doden sprake was van een opzettelijke overdosis, veel meer dan bij andere drugs, waar dat percentage rond de tien procent ligt. Bij de niet nader gespecificeerde drugs, waaronder vaak designerdrugs met onbekende samenstelling, steeg het aantal van 45 in 2014 naar 135 in 2024, ook een verdrievoudiging.
Bij stimulantia zoals amfetaminen, ecstasy en MDMA bleef het aantal laag en steeg het slechts licht, van 14 naar 19 doden. Bij cocaïne was er wel een duidelijke toename, van 24 in 2014 naar 61 in 2024.De cijfers van het CBS gaan alleen over sterfgevallen waarbij drugsgebruik direct de doodsoorzaak was. Indirecte doden, bijvoorbeeld door besmette injectienaalden, een ongezonde levensstijl of ongevallen onder invloed, zijn niet meegenomen en er bestaan daar ook geen schattingen van.Volgens onderzoeker Lisa Davies van Trimbos is de sterke stijging, vooral bij opioïden en niet-gespecificeerde middelen, nog niet goed te verklaren. Het kan deels komen door een betere registratie, maar een toename in gebruik of veranderingen in de drugsmarkt sluiten ook niet uit.
Bemanningsleden van Britse nucleaire onderzeeërs zijn positief getest op illegale drugs. Bijna 200 matrozen van de Britse elite-kernonderzeeërvloot testten gedurende zeven jaar positief op verschillende illegale drugs, waaronder ecstasy, cocaïne, cannabis, steroïden en benzodiazepines zoals Xanax en Valium.
Drugs hebben allemaal één ding gemeen: ze beïnvloeden de hersenen. Maar de risico’s, verslavingskans en effecten verschillen enorm per middel. Welke drugs het gevaarlijkst zijn, welke het meest verslavend zijn, wat er in je hersenen gebeurt en wat het verschil is tussen hard- en softdrugs leest u hieronder.
2-3 en 4-MMC
Vooral onder uitgaanspubliek tussen 16 en 35 jaar is 3-MMC de afgelopen jaren populairder geworden. Je kunt 3-MMC snuiven of als pil innemen. Vorig jaar bleek 33,7 procent van die groep deze drug te hebben gebruikt. In een jaar tijd is het aantal vergiftigingen met de partydrug 3-MMC verdubbeld. Dat blijkt uit het jaaroverzicht van het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum (NVIC). Bij het vergiftigingencentrum hebben ze het afgelopen jaar 202 meldingen gehad. Je ziet dan vooral mensen met een verhoogde bloeddruk, hogere hartslag en een oplopende lichaamstemperatuur. Volgens het Trimbos-instituut zijn er ook al gevallen bekend van mensen die overleden zijn na te veel of verkeerd gebruik van 3-MMC. Het wordt in Nederland ook wel ‘poes’ of ‘miauw’ genoemd. Het middel heeft hetzelfde effect als XTC: je wordt er alerter, energieker en meer empathisch van. Maar in tegenstelling tot XTC is 3-MMC wél verslavend. Waar 3-MMC eerder vooral tijdens uitgaan werd gebruikt, zie je het onder 16- en 17-jarigen ook in de thuissituatie. Zij mogen nog niet uitgaan en drinken, dus gebruiken het vaker thuis. Sinds 2012 is 3-MMC al te vinden op de Nederlandse drugsmarkt. Omdat het om nieuwe drugs ging, een zogenoemde designerdrug, was het in eerste instantie niet illegaal. Eind 2021 is het op de lijst met verboden middelen gezet, de opiumlijst. Maar dat heeft tot nu toe geen invloed gehad op de populariteit van dit middel. Het aantal vergiftigingen blijkt dus toe te nemen. Ook in cijfers van Trimbos naar het bredere gebruik is nog steeds een toename te zien. Het kwam op de markt nadat voorganger 4-MMC was verboden. Toen ook 3-MMC op de Opiumlijst belandde, pasten producenten de formule opnieuw aan en ontstond 2-MMC. Dit middel is vooralsnog legaal, maar de werking is niet of nauwelijks anders dan zijn verboden soortgenoten. In een nieuwe wet staan drie stofgroepen die binnenkort verboden zijn. Deze stoffen bootsen de werking van MDMA, cannabis en heroïne na. Dat zijn bijvoorbeeld 3-MMC, 4-MMC en 3-CMC.” “In landen om ons heen zijn al zeven groepen verboden. Mogelijk dat die op een later moment ook door Nederland meegenomen zullen worden.”
4CMC/Clefedron
4-Chloromethcathinone is een stimulerend medicijn uit de cathinonklasse dat online wordt verkocht als designermedicijn. 4-CMC produceert vergelijkbare effecten als mephedrone en is als alternatieve drugs verkocht in landen waar mephedrone op de markt was. Drie mannen werden onlangs zijn veroordeeld tot een gevangenisstraf van zes jaar vanwege het runnen van een drugslab voor 4CMC. De mannen moeten ieder ook nog zo’n 100.000 euro betalen voor de opruimkosten van het lab en de vernietiging van de gevaarlijke stoffen die er werden gevonden. Het drugslab was in een loods in het Noord-Hollandse dorp Rijsenhout. In februari 2024 kwamen agenten het lab op het spoor na een melding. Een buurtbewoner had “witte mist” van het terrein af zien komen. De mannen werden in de loods aangehouden. Het was het grootste drugslab dat ooit in Noord-Holland is ontdekt. Er lagen materialen en grondstoffen voor de productie van de designerdrug 4-CMC (Clefedron). Van die drug lag er ook 1000 kilo opgeslagen. De politie vond ook 30.000 liter chemicaliën en nog eens 50.000 liter productieafval. De drie mannen zijn veroordeeld voor de grootschalige productie van 4-CMC en het bezit ervan. Een van hen is ook veroordeeld voor het witwassen van bijna 16.000 euro. Twee van de mannen hadden verklaard dat zij niet wisten dat in de loods een drugslab zat. Maar uit onderzoek blijkt dat alle drie de verdachten regelmatig op de locatie kwamen. Ze zijn gezien door omwonenden en het blijkt ook uit gegevens van hun telefoons. Daarnaast werd op zuurstofmaskers in het lab het DNA van de drie mannen gevonden.
Amfetamine
Amfetamine is een stimulerende drug die het centrale zenuwstelsel activeert. Het zorgt ervoor dat je je alerter, energieker en minder vermoeid voelt, maar het brengt ook duidelijke risico’s met zich mee. Amfetamine is een synthetische stimulant die de afgifte van dopamine, noradrenaline en (in mindere mate) serotonine in de hersenen verhoogt. Hierdoor worden hersenprocessen versneld en neemt het gevoel van energie en focus toe. In straatvorm wordt het vaak “speed” genoemd.
Amfetamine beïnvloedt vooral drie neurotransmitters:
- Dopamine → beloning, motivatie en euforie
- Noradrenaline → alertheid en energie
- Serotonine → stemming en sociale verbondenheid (minder sterk dan bij MDMA)
Het resultaat is een verhoogde activiteit in het centrale zenuwstelsel.
Effecten op korte termijn zijn verhoogde energie en alertheid, minder vermoeidheid, verhoogde concentratie, euforie of opgejaagd gevoel en verminderde eetlust
Negatieve effecten zijn hartkloppingen, zweten en onrust, angst of paranoia, kaakklemmen en slapeloosheid
Bij hoger of langdurig gebruik kunnen risico’s toenemen zoals oververhitting (hyperthermie), uitdroging, hart- en vaatproblemen, angststoornissen of paranoia enuitputting na gebruik (“crash”)
Amfetamine kan verslavend zijn omdat het het beloningssysteem sterk activeert.
Kenmerken zijn een snelle tolerantie-opbouw, sterke craving bij herhaald gebruik en een “crash” na gebruik (somberheid, vermoeidheid)
Hoe lang blijft amfetamine in je lichaam?
De detectietijd hangt af van het type test:
Bloed: 12–24 uur
Urine: 2–4 dagen (soms langer bij zwaar gebruik)
Speeksel: 1–2 dagen
Haar: tot 90 dagen of meer
MDMA lijkt qua “stimulerend effect” deels op amfetamine, maar MDMA werkt sterker op serotonine (emotie/verbondenheid) en amfetamine werkt sterker op energie en focus
Amfetamine is een krachtige stimulant die energie en alertheid verhoogt, maar ook aanzienlijke risico’s heeft, vooral bij herhaald of hoog gebruik. Het effect komt vooral door een sterke beïnvloeding van het dopamine- en noradrenalinesysteem in de hersenen.
België en Nederland worden gezien als de belangrijkste productiecentra voor amfetamines, waarbij Nederland bekend staat om zijn “productie van methamfetamine op industriële schaal”. Daarnaast is de productie van MDMA, of ecstasy, grotendeels geconcentreerd in of rond Nederland.
Ayahuasca
DMT in ayahuasca staat in Nederland op de lijst van verboden stoffen volgens de Opiumwet en veroorzaakt een sterke roes met visuele hallucinaties en droomachtige visioenen. Gebruikers zoeken het middel vaak op voor nieuwe inzichten of trauma-verwerking. Het zou niet verslavend zijn, wordt niet gebruikt voor feest of vlucht, maar wél als medicijn. Het onderdrukt niets; het brengt alles juist omhoog. Onderzoek van de Universiteit Maastricht toont aan dat ayahuasca mogelijk positieve effecten heeft op stress en depressie, maar dat het psychische klachten kan verergeren, vooral bij bipolaire stoornissen, angst of psychose. Inname kan leiden tot braken of diarree. Volgens het Trimbos-instituut is vaak geen kwaliteitscontrole bij aanbieders van ceremonies; meldingen van misstanden bestaan. Ayahuasca is een drank die meestal bestaat uit twee planten: Banisteriopsis caapi (liaan met MAO-remmers) en Psychotria viridis (bevat DMT)
De combinatie maakt het mogelijk dat DMT oraal actief wordt, wat normaal niet het geval is. De werkzame stof DMT beïnvloedt vooral serotonine-receptoren in de hersenen (met name 5-HT2A).
De MAO-remmers uit de liaan zorgen ervoor dat DMT niet meteen wordt afgebroken wat leidt tot een sterke verandering in bewustzijn en waarneming. De effecten zijn psychisch, intense visuele hallucinaties, veranderde tijdsbeleving, diepe emotionele ervaringen en een gevoel van “ego-verlies”. Fysiek leidt het tot misselijkheid en braken (vaak voorkomt dit bewust), verhoogde hartslag en duizeligheid.
Hoewel ayahuasca niet als klassiek verslavend wordt gezien, zijn er wel risico’s op angstige of overweldigende ervaringen (“bad trip”), psychische ontregeling bij kwetsbare personen, lichamelijke belasting (braken, uitdroging) en gevaarlijke interacties met medicijnen
Door de MAO-remmers kan ayahuasca gevaarlijk combineren met antidepressiva (SSRI’s), stimulerende middelen, bepaalde pijnstillers en drugs wat kan leiden tot ernstige bijwerkingen zoals serotoninesyndroom. Ayahuasca wordt over het algemeen niet als fysiek verslavend beschouwd: geen typische craving zoals bij stimulantia of opioïden en gebruik is meestal incidenteel en ritueel
Ayahuasca wordt traditioneel gebruikt door inheemse gemeenschappen in Zuid-Amerika in spirituele ceremonies, genezingsrituelen en sjamanistische tradities. In westerse landen is het gebruik vaak recreatief of spiritueel geïnspireerd. Ayahuasca is een krachtige psychedelische drank die diepe veranderingen in bewustzijn kan veroorzaken via de werking van DMT op het serotoninesysteem. Hoewel het niet klassiek verslavend is, brengt het wel psychische en lichamelijke risico’s met zich mee, vooral zonder begeleiding of in combinatie met andere middelen.
Benzodiazepines
Benzodiazepinen zijn een groep medicijnen die het centrale zenuwstelsel onderdrukken. Ze worden vooral gebruikt vanwege hun kalmerende, angstremmende en spierontspannende werking. Ze versterken de werking van de neurotransmitter GABA (gamma-aminoboterzuur) in de hersenen. Dit zorgt ervoor dat hersenactiviteit wordt afgeremd, wat leidt tot: minder angst, ontspanning, slaperigheid, vermindering van spierspanning. Benzodiazepinen worden voorgeschreven bij angststoornissen, slapeloosheid (insomnie), epileptische aanvallen, spierkrampen en alcoholontwenning. Bekende voorbeelden zijn Diazepam (Valium), Lorazepam en Alprazolam (Xanax). Ze werken snel (vaak binnen een uur) en zijn effectief bij acute klachten zoals paniekaanvallen of ernstige slapeloosheid. Benzodiazepinen hebben belangrijke risico’s:
- Verslaving: vooral bij langdurig gebruik
- Tolerantie: steeds hogere doses nodig voor hetzelfde effect
- Bijwerkingen: sufheid, geheugenproblemen, verminderde coördinatie
- Ontwenningsverschijnselen: angst, slapeloosheid, soms ernstige klachten bij stoppen
Vanwege deze risico’s worden benzodiazepinen meestal alleen kortdurend voorgeschreven (bijvoorbeeld enkele weken). Langdurig gebruik gebeurt alleen onder strikte medische begeleiding. De synthetische drugs die nog niet onder de Opiumwet vallen, zijn bijvoorbeeld lsd-achtigen en varianten op kalmeringsmiddelen, zogenaamde benzodiazepines.
Cannabis (zie ook Kush)
Cannabis is een verzamelnaam voor producten die afkomstig zijn van de hennepplant (Cannabis sativa en Cannabis indica). De plant bevat verschillende werkzame stoffen, waarvan THC (tetrahydrocannabinol) en CBD (cannabidiol) de bekendste zijn. Deze stoffen hebben sterk verschillende effecten op het menselijk lichaam en worden zowel recreatief als medicinaal gebruikt.
Cannabis bestaat meestal in drie hoofdvormen:
Wiet (bloemen/toppen): gedroogde vrouwelijke bloemtoppen van de plant, vaak gerookt of verdampt.
Hars (hasj): geconcentreerde vorm van de werkzame stoffen, vaak geperst tot blokken.
Olie/extracten: sterk geconcentreerde producten die vooral in de medische context of in e-sigaretten worden gebruikt.
De werking hangt sterk af van de hoeveelheid THC en CBD. THC is verantwoordelijk voor de “high”, terwijl CBD juist niet psychoactief is en mogelijk een rustgevend effect heeft. Cannabis beïnvloedt het endocannabinoïdesysteem in het lichaam, dat betrokken is bij onder andere stemming, pijn, eetlust en geheugen.
Korte-termijneffecten van THC kunnen zijn:
Ontspanning en euforie
Veranderde waarneming van tijd en ruimte
Verhoogde eetlust (“munchies”)
Verminderde concentratie en geheugen
Angst of paranoia (bij hogere doseringen of gevoelige gebruikers)
Risico’s en nadelen
Hoewel cannabis vaak als “mild” wordt gezien, zijn er duidelijke risico’s:
Verslaving: niet iedereen raakt verslaafd, maar langdurig gebruik kan leiden tot afhankelijkheid.
Geheugen- en leerproblemen, vooral bij jongeren omdat de hersenen nog in ontwikkeling zijn.
Psychische klachten: bij sommige mensen kan gebruik angst, depressieve gevoelens of psychoses verergeren.
Verkeersveiligheid: cannabis vermindert reactievermogen en is gevaarlijk in het verkeer.
Medicinale cannabis
In sommige landen, waaronder Nederland, wordt cannabis ook medicinaal gebruikt. Het kan worden voorgeschreven bij bepaalde aandoeningen zoals:
Chronische pijn
Multiple sclerose
Misselijkheid door chemotherapie
Sommige vormen van epilepsie
In Nederland is cannabis officieel een illegale stof, maar het bezit en gebruik van kleine hoeveelheden wordt onder voorwaarden gedoogd. Coffeeshops mogen beperkte hoeveelheden verkopen, maar de productie blijft grotendeels illegaal gereguleerd. Dit beleid wordt vaak aangeduid als het “gedoogbeleid”.
Captagon
Captagon werd voor het eerst geproduceerd in 1961 als alternatief voor amfetamine en methamfetamine die destijds werden gebruikt om narcolepsie, vermoeidheid en de gedragsstoornis “minimale hersendisfunctie” te behandelen. Dexamfetamine werd al door het leger gebruikt om soldaten in staat te stellen om langere tijd wakker te blijven en om “moed en bravoure te vergroten”. Captagon zou een mildere versie van deze medicijnen moeten zijn. Maar in de jaren 80 verklaarde de Amerikaanse overheid het tot een gecontroleerde substantie zonder momenteel geaccepteerd medisch gebruik. De productie van het medicijn stopte in de jaren 80. De illegale productie is echter doorgegaan en is de afgelopen jaren in Europa en het Midden-Oosten toegenomen. Sommige bronnen suggereren dat Captagon een van de populairste recreatieve drugs is onder welvarende jongeren in het Midden-Oosten. Het lijdt geen twijfel dat de “Captagon” die ISIS of ISI en andere extremistische groeperingen vandaag de dag drugs gebruiken om de vaardigheden van hun soldaten te verbeteren, ver verwijderd is van de Captagon van de jaren tachtig. In plaats van slechts twee hoofdingrediënten, combineert illegale productie waarschijnlijk verschillende zeer verslavende stimulerende middelen met samengestelde acties in één destructief pilletje. Deze “new age” Captagon, zoals met elke zeer verslavende substantie, zal waarschijnlijk onomkeerbare veranderingen veroorzaken in de hersencircuits die impulscontrole en oordeelsvorming regelen, waardoor het vermogen van een persoon om te redeneren of rationeel te denken wordt weggenomen. President dictator Bashar Al-Assad en zijn familie leefden tot zijn afzetting begin december 2024 in extreme luxe: van gouden paleizen tot een grote verzameling van extreem dure auto’s. In de collectie bevinden zich onder andere een Ferrari F50, een Lamborghini Diablo, een Mercedes-Benz SL65 Black Series, een Audi R8, een Revcon Trailblazer, een obscure zeswielige camper uit de jaren 90. Daarnaast werden dictator-iconen zoals een Mercedes-Benz 600 en een Lamborghini LM002 SUV aangetroffen. Er werden bij de machtsovername in Syrie grote voorraden drugs gevonden die geproduceerd werden door het regime. Er was een pakhuis vol captagon, een middel dat in Syrië was uitgegroeid het grootste exportproduct en een belangrijke inkomstenbron voor de staat.
Cocaïne
Cocaïne is, na cannabis, de tweede meest gebruikte illegale drug in Europa. Er zijn steeds meer tekenen dat de aanhoudend hoge beschikbaarheid een steeds negatievere impact heeft op de volksgezondheid in Europa. Cocaïne is over het geheel genomen de op één na meest gemelde illegale drug. Europese drugscontrolediensten, hoewel niet nationaal representatief, merken op dat cocaïne de meest voorkomende drug was die zij in 2022 hebben gescreend. De beschikbare toxicologische gegevens suggereren dat de drug betrokken was bij ongeveer een vijfde van de sterfgevallen door overdosis drugs in 2022, vaak in combinatie met andere stoffen. Cocaïnegebruik kan de onderliggende cardiovasculaire problemen verergeren. Roken en injecteren van cocaïne worden is gevaarlijker dan het inhaleren via de neus. Rookbare crack-cocaïne is een vorm van de drug die in verband wordt gebracht met problematischer gebruikspatronen en gebruik door meer gemarginaliseerde groepen.
In Amsterdam, Rotterdam en Utrecht is de afgelopen jaren de overlast door het gebruik van crack flink toegenomen. Aanhoudend bedelen, schreeuwende mensen op straat en menselijke uitwerpselen op de stoep. Het leidt tot een gevoel van onveiligheid.
Crack is een uitgekookte vorm van cocaïne, gerookt met behulp van een pijpje of een stukje aluminiumfolie. In tegenstelling tot cocaïne wordt crack in hele kleine doses verkocht, waardoor het goedkoop is. Voor slechts een paar euro is op straat al een ‘hit’ te krijgen. Gebruikers krijgen er veel energie van en voelen zich vrolijk en zelfverzekerd. Het effect is na enkele seconden al voelbaar, maar houdt slechts een minuut of vijf aan. Zodra het is uitgewerkt, vraagt het lichaam direct om meer. Ook bouwen gebruikers snel een tolerantie op. Crack is daarom een stuk verslavender dan ‘normale’ cocaïne.
Maar liefst 30.000 mensen in Nederland gebruiken wekelijks crack. Zo’n tien jaar geleden zag dat er heel anders uit. “Toen werd er ook onderzoek naar gedaan, maar waren er nauwelijks mensen te vinden die het gebruikten. Trimbos veldwerkers zien dat het gebruik van crack op straat enorm is toegenomen. Maar de groep die crack gebruikt, zorgt voor meer overlast dan gebruikers van heroïne. Door crack worden gebruikers onrustiger, lopen ze meer risico op paranoïde gedachten en gedrag en zijn ze sneller geagiteerd, dus is er meer risico op conflict en geweld. Dat heeft te maken met de werking van de drugs in het lichaam. “Door heroïne gaat alles in het lichaam en het hoofd langzamer. Crack is een stimulerend middel waarvan alles sneller gaat.”
Het injecteren van cocaïne de afgelopen jaren in verband gebracht met een aantal plaatselijke HIV-uitbraken in Europa. In Colombia is er een enorme overproductie van cocaïne, wat heeft geleid tot een humanitaire crisis in afgelegen gemeenschappen. Dealers kunnen niet zoveel van de drug kopen als er wordt verbouwd. In de jungles van Colombia stapelen grote brokken onverwerkte cocapasta zich op. In sommige teeltgebieden is de verkoop van cocaïne sterk gedaald of helemaal gestopt, wat een humanitaire instabiliteit veroorzaakt. De aanhoudende daling van de cocaïneproductie heeft geleid tot een daling van de bevolking van het dorp Cano Cabro van 200 naar 40 mensen. Voorheen hadden de dorpelingen slechts één bron van inkomsten: de productie van cocaïne.
In Colombia is de teelt van cocabladeren naar recordhoogte gestegen. Het gebied waar cocabladeren worden geteeld, is vorig jaar tien procent groter geworden. Cocabladeren zijn het belangrijkste ingrediënt voor cocaïne. De gebieden in Colombia met de grootste toename van de cocaïneproductie in 2023 waren Cauca en Narino. In beide regio’s zijn voormalige leden van het in 2017 ontbonden FARC-guerrillaleger actief in de drugshandel. De douane heeft de afgelopen weken acht cocaïnevangsten gedaan. Het gaat in totaal om 466 kilo en een onbekende hoeveelheid cocaïne opgelost in een lading melasse (suikerstroop). De gewogen drugs hebben een groothandelswaarde van ongeveer 11,5 miljoen euro.
Rioolwateronderzoek
In De Haag gaat jaarlijks meer dan 85 miljoen euro aan drugs om. Dat blijkt uit rioolwateronderzoek. De Gemeente probeert inzicht te krijgen in de lokale drugsmarkt en laat daarom sinds 2020 elke twee jaar rioolwateronderzoek doen. Het rioolwater bevat naast andere stoffen ook resten van drugs die inzicht geven in het drugsgebruik in een bepaald gebied.
Voor het onderzoek zijn in de eerste zeven dagen van oktober 2025 dagelijks monsters genomen van het rioolwater bij de afvalwaterzuiveringsinstallatie Houtrust en het gemaal Leyweg. ‘Hiermee was het mogelijk om op een relatief praktische manier bijna twee derde van de inwoners mee te nemen in het onderzoek’, beschrijft het rapport.
De uitkomsten laten zien dat op de Haagse drugsmarkt naar schatting 235.000 euro per dag aan drugs omgaat en dat komt neer op ruim 85 miljoen euro per jaar.
Cocaïne en cannabis worden in Den Haag veruit het meest gebruikt. Hoeveel drugsgebruikers er zijn is niet te zeggen op basis van dit onderzoek. Bij een vergelijkbaar onderzoek in 2023 ging het nog om een marktomvang van 70 miljoen euro per jaar, maar de stijging in 2025 komt niet door toegenomen gebruik. Het komt vooral omdat cannabis duurder is geworden, staat in het rapport.
Vergeleken met Amsterdam, Rotterdam, Utrecht in Eindhoven zijn er slechts in beperkte mate verschillen te zien. Zo is het gebruik van cocaïne, amfetamine en ketamine ongeveer gelijk met Amsterdam, maar is het gebruik van crystal meth in Den Haag lager dan in de hoofdstad. MMC wordt in Den Haag weer minder gebruikt dan in Rotterdam, Amsterdam en Eindhoven.
Het tweejaarlijkse rioolwateronderzoek moet helpen bij de aanpak van drugs.
Hagenaren roken en snuiven gemiddeld evenveel wiet en cocaïne als Amsterdammers en meer dan mensen uit Utrecht en de regio Eindhoven.
Uit een vergelijking blijkt dat het gebruik van cannabis in Den haag dus op het niveau ligt van dat van Amsterdam. Dat ligt tweemaal zo hoog als dat in Utrecht en de regio Eindhoven. Crystal meth/Methamfetamine wordt weer minder gebruikt dan in Amsterdam. Den Haag gaat hierin gelijk op met andere regio’s.
MDMA, de werkzame stof in XTC, werd veel minder in het Haagse rioolwater aangetroffen dan in dat van Amsterdam en Utrecht. Het is daarmee vergelijkbaar met Eindhoven. Wel zat er relatief veel amfetamine in het water, ook bekend als speed. Ruim tweeënhalf keer zoveel als in het Amsterdamse riool, 1,6 maal meer dan in Utrecht. Het speedgebruik is daarmee vergelijkbaar met Eindhoven.
In Utrecht werd in 2025 meer cocaïne in het rioolwater gevonden dan in 2024. Het gaat om het hoogste concentratie sinds de metingen in 2011 begonnen. In Nieuwegein werd een bijna even hoge concentratie aangetroffen. In Utrecht werd vorig jaar ruim 750 milligram cocaïne per dag, per 1000 inwoners gevonden. Dat is zo’n 10 procent meer dan in 2024. In 2015 lag het aantal zelfs vijf keer lager. In Nederland en Frankrijk ligt het aantal mensen dat cocaïne gebruikt het hoogst, zegt kennisinstituut Trimbos. Het EUDA voert het rioolwateronderzoek jaarlijks uit. Het agentschap onderzocht in 2025 ruim 100 Europese steden, waaronder vijf Nederlandse: Utrecht, Nieuwegein, Amsterdam, Eindhoven en Rotterdam.
Op detailniveau zijn er opvallende trends waargenomen:
- Cannabis en Cocaïne: Gelijke hoogte met Amsterdam
Hagenaren gebruiken gemiddeld evenveel cannabis en cocaïne als Amsterdammers. Het Haagse cannabisgebruik ligt hiermee twee keer zo hoog als in Utrecht en de regio Eindhoven. - Speed (Amfetamine): Den Haag koploper.
- Het gebruik van amfetamine ligt in Den Haag opvallend hoog, 2,5 keer zoveel als in Amsterdam, 1,6 keer zoveel as in Utrecht. Het gebruik is hiermee vergelijkbaar met dat in Eindhoven (een regio die historisch al bekendstaat om een hoger amfetaminegebruik).
- MDMA: De werkzame stof van XTC werd in Den Haag juist veel minder aangetroffen dan in Amsterdam en Utrecht. Het Haagse niveau is hier vergelijkbaar met Eindhoven.Methylmethcathinon (3-MMC of 4-MMC, in de volksmond vaak ‘poes’ of ‘miauw’ genoemd) wordt in Den Haag minder gebruikt dan in Rotterdam, Amsterdam en Eindhoven.
- Crystal Meth (Methamfetamine). Het gebruik van crystal meth is in Den Haag lager dan in de hoofdstad Amsterdam. Den Haag loopt hierin gelijk op met de overige Nederlandse regio’s.
Het rioolwateronderzoek in Nederland maakt deel uit van een groter Europees project van het EUDA (European Union Drugs Agency), dat in 2025 in ruim 100 Europese steden de riolering onderzocht. In Nederland deden vijf steden/regio’s mee: Utrecht, Nieuwegein, Amsterdam, Eindhoven en Rotterdam. Het kennisinstituut Trimbos meldt dat het aantal cocaïnegebruikers in Nederland en Frankrijk procentueel het hoogst ligt van heel Europa.
Crystal Meth
Crystal Meth is een uitermate verslavende harddrugs die bovendien meer blijvende lichamelijke schade en hersenschade aanricht dan bijvoorbeeld amfetamine of cocaïne. Het is ook lastig te doseren. Een fatale overdosis ligt dan ook zo op de loer. De andere schaduwzijde van deze drugs is dat de handel hierin enorm lucratief is. Het zicht op eventueel ‘makkelijke’ geld maakt dat mensen, door drugscriminelen geronseld worden. Crystal meth is een zeer krachtige en verslavende vorm van amfetamine. Het staat bekend om zijn intense stimulerende werking en hoge risico op afhankelijkheid en schade bij langdurig gebruik. Crystal meth (voluit methamfetamine) is een synthetische stimulant die chemisch verwant is aan Amfetamine, maar doorgaans sterker en langer werkend. Het wordt meestal gevonden als kristallen of glanzende brokken (“ice”, “glass”, “crystal”).
Crystal meth beïnvloedt vooral het beloningssysteem met sterke afgifte van dopamine, blokkering van heropname van dopamine en een langdurige stimulatie van het centrale zenuwstelsel, waardoor er een extreem sterk gevoel van energie en euforie ontstaat.⚡ Korte termijn effecten zijn intense energie en alertheid, euforie en zelfvertrouwen, verminderde eetlust, verhoogde hartslag en bloeddruk, hyperactiviteit en spraakzaamheid. En de negatieve effecten zijn angst en paranoia, agressie of onrust, slapeloosheid (soms dagen), tandenknarsen en kaakproblemen.
Crystal meth behoort tot de meest schadelijke stimulerende drugs met snelle en sterke verslaving, psychoses bij langdurig gebruik, ernstige lichamelijke uitputting en hart- en vaatproblemen,
gewichtsverlies en ondervoeding. Bij langdurig gebruik kunnen geheugen- en concentratieproblemen, depressie, sociale isolatie en blijvende hersenveranderingen in het dopaminesysteem ontstaan. Crystal meth heeft een zeer hoge verslavingskans doordat het extreem veel dopamine vrijmaakt, snelle “crash” veroorzaakt na gebruik en sterke craving opwekt
Dit maakt stoppen vaak moeilijk zonder hulp. Hoe lang blijft crystal meth in je lichaam?
Bloed: 1–3 dagen
Urine: 3–5 dagen (soms langer bij zwaar gebruik)
Speeksel: 1–2 dagen
Haar: tot 90 dagen of meer
Amfetamine en crystal meth lijken op elkaar, maar crystal meth werkt sterker en langer geeft meer euforie maar ook meer schade en heeft een hogere verslavingspotentie
Crystal meth is een zeer krachtige stimulant met een sterke impact op het dopaminesysteem in de hersenen. Het levert intense korte-termijn effecten, maar brengt ook grote risico’s mee zoals verslaving, psychische problemen en lichamelijke uitputting.
Fentanyl
Fentanyl is 50 keer krachtiger dan heroïne en 100 keer krachtiger dan morfine. Het risico op een overdosis onder fentanylgebruikers is hoog, omdat het zelfs in kleine doses levensbedreigend is. Italië waarschuwt dat de maffia een grotere markt voor drugshandel in Europa wil creëren. Volgens de inlichtingendiensten is de maffia ook geïnteresseerd in de distributie van het zogenaamde zombiemedicijn, oftewel xylazine. De Britse autoriteiten waarschuwden onlangs al dat xylazine verantwoordelijk is voor de eerste elf sterfgevallen in het land. Ook aan de Mexicaanse kant van de grens zorgt zombiedrug fentanyl voor een crisis. Iedere dag ligt dezelfde straat in de Mexicaanse grensstad Tijuana vol met verslaafden. Sommigen hebben hun hoofd bedekt met een jas, alsof ze de wereld om hen heen niet meer willen aanschouwen. Anderen kijken met een lege blik naar het stoffige asfalt. Sinds drugs als heroïne en crystal meth ineens werden vermengd met fentanyl, waarvan maar een zeer kleine dosis genoeg is voor een overdosis stierven er velen. Nadat autoriteiten in de VS probeerden de enorme verslavingsproblematiek rond pijnstillers aan te pakken, sprongen Mexicaanse kartels met fentanyl in de markt. De productie van de drug is sneller en goedkoper dan heroïne, het is makkelijker te smokkelen en mensen raken er nog zwaarder aan verslaafd. De grensovergang tussen Tijuana en San Diego werd het epicentrum van de drugssmokkel. Inmiddels is fentanyl doodsoorzaak nummer 1 onder Amerikanen tussen de 18 en 45 jaar. Ieder jaar overlijden zo’n 100.000 Amerikanen aan een overdosis van de drug.
Vanuit de Mexicaanse overheid is er amper steun voor de aanpak van de verslavingsproblematiek. In grensstad Mexicali richt de sociale organisatie Verter zich sinds de komst van fentanyl op ondersteuning aan verslaafden. Er is zelfs een gebruikersruimte voor verslaafden, de enige van dit soort in Mexico, waar mensen veilig kunnen gebruiken en de organisatie kan ingrijpen als ze een overdosis krijgen. Verslaafde mannen en vrouwen lopen de deur plat om schone naalden te halen, of wonden te laten verzorgen. In grensstad Mexicali is een gebruikersruimte ingericht waar verslaafden onder begeleiding fentanyl kunnen inspuiten. In vrijwel alle staten in Mexico hebben autoriteiten niet de middelen om te detecteren of er fentanyl in drugs of in overleden mensen aanwezig is.De aanpak van fentanyl in steden als Tijuana en Mexicali wordt verder bemoeilijkt doordat de meerderheid van de verslaafden daar de autoriteiten vermijden, omdat ze de Verenigde Staten zijn uitgezet.”Guatemala, Nicaragua, El Salvador”,.
De FIOD en de Eenheid Landelijke Opsporing en Interventies hebben 3 december in een strafrechtelijk onderzoek 25 kilo van een grondstof voor Fentanyl aangetroffen. Na het aantreffen van de stof zijn op donderdag 5 december een telefoon en computer in een bedrijfspand in Amsterdam in beslag genomen. Het strafrechtelijk onderzoek startte na een signaal dat de FIOD ontving via het Centraal Meldpunt Verdachte Transacties Chemicaliën. Na dit signaal werd de zending van 25 kilo van de stof N-Boc-4-piperidone aangetroffen en in beslag genomen. Deze stof is een precursor voor de vervaardiging van Fentanyl. Deze grondstof was voor zover nu bekend niet bestemd voor de farmaceutische industrie. Uit een eerste berekening kwam naar voren dat met 25 kilo N-Boc-4-piperidone ruim 15 miljoen gebruikershoeveelheden van 2 milligram Fentanyl geproduceerd kunnen worden. Fentanyl wordt in de medische wereld gebruikt op recept als verdovingsmiddel en pijnstiller. Het is een stof met een werking vergelijkbaar aan morfine, maar vele malen sterker. Uit een onderzoek dat gepubliceerd werd in The American Journal of Drug And Alcohol Abuse, bleek dat er tussen 2015 en 2023 meer dan 3.000 niet-fatale gevallen van fentanyl-vergiftiging werden gemeld bij kinderen, waarvan meer dan een derde per ongeluk. De synthetische opioïde fentanyl, oorspronkelijk ontwikkeld voor ernstige pijnbestrijding, is tot 100 keer krachtiger dan morfine. In tegenstelling tot andere opioïden, waarvoor hogere doses nodig zijn om legaal te zijn, kan slechts twee milligram fentanyl – een hoeveelheid kleiner dan een zoutkorrel – dodelijk zijn. Het onderzoek, dat niet-dodelijke blootstellingen aan fentanyl analyseerde bij kinderen in de leeftijd van 0-19 jaar die van 2015 tot 2023 werden gemeld bij Amerikaanse gifcentra in 49 staten, toonde aan dat het aantal ernstige incidenten toeneemt. In 2023 bijvoorbeeld was 44,6 procent van de incidenten levensbedreigend, tegenover 15,9 procent in 2015, wat wijst op een toenemende ernst van de gevallen. Uit het onderzoek bleek ook dat de meeste patiënten in de leeftijd van 0-12 jaar onbedoeld werden blootgesteld (81,7 procent), terwijl 65,7 procent van de patiënten in de leeftijd van 13-19 jaar fentanyl opzettelijk gebruikte voor niet-medische doeleinden. De meeste gevallen (58,9 procent) betroffen jongeren van 13-19 jaar, terwijl 41,1 procent betrekking had op kinderen van 0-12 jaar. “Ouders moeten zich ervan bewust zijn dat tieners pillen kunnen kopen via apps die worden verkocht als Adderall of Xanax maar eigenlijk fentanyl bevatten. Fentanyl passeert snel de bloed-hersenbarrière en bindt opioïde mu-receptoren, wat sedatie, analgesie, ademhalingsdepressie en apneu veroorzaakt. Ademdepressie en apneu leiden tot onvoldoende zuurstof in het bloed, wat snel kan leiden tot schade aan organen en de dood,” zei hij.Toevallige blootstelling aan kinderen komt maar al te vaak voor. Zelfs indirecte blootstelling aan fentanyl kan dodelijk zijn en gebruikte fentanylpleisters bijvoorbeeld vormen een aanzienlijk risico voor kinderen. Symptomen van een overdosis opioïden zijn “verminderd of afwezig bewustzijn, oppervlakkige of afwezige ademhaling spitse pupillen, blauwe lippen of vingertoppen, bleke of klamme huid en een trage hartslag of lage bloeddruk. “Naloxon beschikbaar hebben kan een mogelijke overdosis opioïden ongedaan maken. Omstanders zijn aanwezig bij ongeveer 40 procent van de sterfgevallen door illegale opioïden, dus het is essentieel dat omstanders in staat zijn om te reageren.
Flakka
Flakka is een extreem gevaarlijke en verslavende synthetische drug die zowel op de korte als lange termijn ernstige gevolgen heeft voor de gezondheid van gebruikers. De drug veroorzaakt niet alleen fysieke schade, zoals oververhitting en hartproblemen, maar kan ook leiden tot psychische instabiliteit en gewelddadig gedrag. Omdat het zo moeilijk te doseren is, en de effecten zo onvoorspelbaar zijn, is Flakka een van de gevaarlijkste drugs die recentelijk zijn opgedoken op de wereldmarkt. Het verbod op de drug is een stap in de juiste richting, maar het blijft een grote uitdaging voor autoriteiten om de verspreiding ervan effectief te stoppen.Flakka, ook wel bekend als α-PVP (alpha-pyrrolidinopentiophenone), is een krachtige en levensgevaarlijke synthetische drug die behoort tot de groep van de cathinonen.
Deze stoffen worden in laboratoria vervaardigd en vertonen sterke gelijkenissen met de natuurlijke stimulant khat. Flakka, dat vaak in de vorm van kristallen wordt aangetroffen, verwierf wereldwijde bekendheid door de extreme en vaak oncontroleerbare gedragingen die het veroorzaakt bij gebruikers. Vooral tussen 2014 en 2016 veroorzaakte de drug veel ophef in de media, vooral in de Verenigde Staten, waar het bekend werd door bizarre en gewelddadige incidenten in de staat Florida.
Flakka is een synthetische stimulant die qua werking lijkt op amfetamine en cocaïne, maar met veel gevaarlijker gevolgen. De chemische naam van de drug is α-PVP, en het wordt vaak aangeduid als “gravel” vanwege de kristalachtige vorm die lijkt op zout of suiker. Flakka wordt meestal gesnoven, geslikt, geïnjecteerd of gerookt — soms met een e-sigaret, maar vaker via traditionele rookpijpen.
Het wordt vaak geclassificeerd als een designerdrug, wat betekent dat het een synthetisch product is dat is ontworpen om vergelijkbare effecten te hebben als bestaande verboden stoffen, maar met kleine chemische variaties om de wetgeving te omzeilen.
Flakka werkt voornamelijk als een stimulerend middel, wat betekent dat het de hersenen en het zenuwstelsel versnelt. Dit heeft vaak euforische effecten, maar kan snel omslaan in extreme bijwerkingen. De effecten van Flakka zijn onvoorspelbaar en kunnen zelfs bij kleine hoeveelheden leiden tot ernstige gezondheidsproblemen en gedragsstoornissen. Gebruikers voelen zich tijdelijk extreem opgewekt en energiek, de concentratie kan tijdelijk verbeteren, maar het kan ook leiden tot paranoia en kan intens angstgevoelens en achterdocht veroorzaken.
Gebruikers kunnen de werkelijkheid niet meer goed waarnemen en denken dingen te zien die er niet zijn en veel gebruikers vertonen gewelddadig of gevaarlijk gedrag. De drugs kunnen leiden tot een verhoogde hartslag en bloeddruk, wat kan leiden tot hartkloppingen of zelfs hartaanvallen. De lichaamstemperatuur kan snel oplopen tot gevaarlijk hoge niveaus, wat kan leiden tot orgaanfalen.
Flakka kan leiden tot psychoses, langdurige angststoornissen, en in sommige gevallen zelfs dood door oververhitting of hartstilstand. Zelfs na één keer gebruik kunnen er langdurige psychologische problemen optreden, die vaak maanden of jaren kunnen aanhouden.De belangrijkste reden dat Flakka zo gevaarlijk is, is de onvoorspelbaarheid van de effecten. De dosering is moeilijk in te schatten, en zelfs een kleine hoeveelheid kan leiden tot extreme gedragingen of gezondheidsproblemen. Bovendien heeft de drug een hoog verslavend potentieel: psychologische afhankelijkheid kan zich snel ontwikkelen.
In sommige gevallen verliezen gebruikers volledig het contact met de realiteit, wat kan leiden tot zelfbeschadiging of gewelddadige confrontaties. Er zijn zelfs meldingen van mensen die in een onbewuste staat in de publieke ruimte agressief werden, wat leidde tot gewelddadige incidenten. Dit gedrag heeft bijgedragen aan het angstaanjagende imago van Flakka in de media.In de beginjaren van Flakka’s verschijning was de drug moeilijk te reguleren vanwege de juridische grijze zone waarin het zich bevond. Het werd aanvankelijk gezien als een legale alternatieve drug, aangezien het niet specifiek in de wetgeving was opgenomen. Dit maakte het gemakkelijk verkrijgbaar op de zwarte markt en via internet.
Flakka werd verkocht als een “badesalt” (een andere synthetische drug), wat bijdroeg aan de verwarring en de valse veronderstelling dat het een onschadelijke stof was. Tegenwoordig is Flakka in veel landen, waaronder de Verenigde Staten, Nederland en Australië, verboden. Toch blijft het in sommige regio’s circuleren, vooral in de vorm van nieuwe, moeilijk te traceren designerdrugs. Dit zorgt voor voortdurende problemen voor wetshandhavingsinstanties die proberen de verspreiding van deze gevaarlijke stof tegen te gaan.
Flakka wordt soms verward met andere synthetische drugs, zoals MDPV (methylenedioxypyrovalerone), badesalts, of methamfetamine. Al deze stoffen hebben stimulerende effecten, maar Flakka onderscheidt zich door zijn bijzonder heftige en onvoorspelbare bijwerkingen. Het gebruik van Flakka kan sneller leiden tot zelfdestructief gedrag of ernstige medische complicaties dan bij andere stimulerende middelen. De verspreiding van Flakka heeft ook gevolgen voor gemeenschappen en families. Aangezien het een onvoorspelbaar effect heeft, kan het het vertrouwen binnen gezinnen ondermijnen. Ouders en verzorgers maken zich vaak ernstig zorgen over de veiligheid van hun kinderen, vooral als er meldingen zijn van gewelddadig gedrag bij gebruikers. Er is ook bezorgdheid over het gebruik van Flakka onder jongeren, die soms niet volledig begrijpen wat de risico’s zijn van het consumeren van synthetische drugs.
De politie heeft begin juli in Brabant vijf mannen gearresteerd die vrouwen afhankelijk hadden gemaakt van flakka, en hen vervolgens hebben gedwongen tot seksuele handelingen. De aangehouden mannen zijn tussen de 30 en 60 jaar en komen uit Roosendaal en Bergen op Zoom. De politie van de eenheid Zeeland-West-Brabant deed met Belgische collega’s onderzoek naar de mannen wat leidde tot de aanhoudingen. Bij het onderzoek trof de politie ook de slachtoffers aan, voornamelijk Belgische vrouwen in erbarmelijke omstandigheden. In Roosendaal en omgeving is het gebruik van flakka volgens de politie “een toenemend probleem”. De drug wordt veel gebruikt door daklozen in de regio, wat leidt tot veel incidenten en meldingen van overlast.
Heroïne
De VN-organisatie voor onderzoek naar drugs en criminaliteit UNODC waarschuwt voor een toename in het aantal overdoses onder heroïnegebruikers. Dat komt door de verwachte opkomst van synthetische drugs en opioïden nu de productie van opium in Afghanistan is ingestort. Heroïne is een zeer verslavende harddrug die behoort tot de opioïden. Het wordt gemaakt uit morfine, een stof afkomstig uit de papaverplant. Heroïne werkt sterk verdovend en pijnstillend. Het beïnvloedt de hersenen door zich te binden aan opioïde receptoren, waardoor gevoelens van pijn verminderen en een intense euforie (“rush”) kan ontstaan. Heroïne kan op verschillende manieren worden ingenomen: injecteren (in een ader of spier), roken (“chasing the dragon”) of snuiven met korte termijn effecten als euforie en ontspanning, vermindering van pijn, sufheid en vertraagde ademhaling. Op lange termijn ontstaat sterke lichamelijke en geestelijke afhankelijkheid,
tolerantie (steeds meer nodig) en gezondheidsproblemen (infecties, longproblemen, ondervoeding).
Heroïne brengt ernstige gevaren met zich mee:
Overdosis: kan leiden tot ademhalingsstilstand en overlijden
Verslaving: vaak snel en moeilijk te doorbreken
Ontwenningsverschijnselen: zoals pijn, angst, misselijkheid en slapeloosheid
Verontreiniging: straatheroïne kan gevaarlijke stoffen bevatten
Medisch perspectief
Hoewel heroïne zelf meestal illegaal is, worden verwante stoffen zoals Morfine en Methadon in de geneeskunde gebruikt, bijvoorbeeld voor pijnbestrijding of als vervangende behandeling bij verslaving. Vanwege de grote risico’s wordt heroïne wereldwijd streng gereguleerd of verboden. Hulp bij verslaving is mogelijk via medische en psychologische behandeling.
Ketamine
Ketamine (K, keta, ket, Special K, vitamine K) is een verdovings- en pijnstillend middel, oorspronkelijk ontwikkeld als alternatief voor het narcosemiddel PCP. Het wordt gebruikt in de geneeskunde voor zowel mensen als dieren. Een bijwerking bij medisch gebruik zijn hallucinaties. Onderzoek naar de mogelijke effecten van ketamine bij de behandeling van depressie wordt uitgevoerd. De douane hield 2 april 2025 bij De Lutte een Oekraïense chauffeur aan waarbij driehonderd kilo ketamine in beslag werd genomen. Douaniers deden een grenscontrole bij de A1 toen ze de man(41) langs de weg zetten. De geschatte straatwaarde van de drugs is acht miljoen euro. In Utrecht steeg de concentratie Ketamine in het rioolwater van zo’n 45 milligram naar ruim 55. In Nieuwegein werd er bijna evenveel van gevonden. In Amsterdam (150) en Eindhoven (122) zijn die concentraties vele malen hoger.
Kush
De term ‘kush’ wordt vaak geassocieerd met cannabis, maar het is een synthetische cannabinoïde. De goedkope drug is vaak lichtgroen, donkergroen, bruin of roodachtig van kleur en wordt meestal met tabak gerookt. Volgens gebruikers zouden de drugs stress verlichten of zelfs ‘alle gevoelens laten verdwijnen’. Volgens het onderzoek dat Clingendael nu heeft gepubliceerd, bevat het spul meestal synthetische cannabinoïden of nitazenen: een zware pijnstiller die sterker is dan morfine, heroïne en fentanyl. Het maakt kush extreem krachtig. Ook doen volgens Clingendael een hoop geruchten over kush de ronde: zo zou de drugssoort onder andere methamfetamine en menselijke botten bevatten. Daar is geen bewijs voor gevonden. Nederland en het Verenigd Koninkrijk zijn de belangrijkste leveranciers van kush, een levensgevaarlijke synthetische drug, in Sierra Leone. Dat staat in een rapport van denktank Clingendael en Global Initiative, organisaties die onderzoek doen naar georganiseerde misdaad. Kush ontwricht het West-Afrikaanse land: jongeren lopen als zombies over straat en sommige mortuaria zijn overvol. De drug is relatief nieuw en spotgoedkoop. Kush bevat synthetische cannabis en in de helft van de gevallen ook zogeheten nitazenen, een uiterst dodelijke pijnstiller die tientallen malen sterker is dan heroïne. In april vorig jaar kondigde president Julius Maada Bio de noodtoestand af: hij spreekt van een drugsepidemie. Kush is dus geen aparte plantensoort, maar een groep cannabisvariëteiten (strains) die oorspronkelijk teruggaan op planten uit het Hindu Kush-gebergte (een bergregio tussen Afghanistan en Pakistan). Die wilde bergplanten werden in de loop van de tijd gekruist en veredeld, waardoor verschillende “kush”-varianten zijn ontstaan. Tegenwoordig verwijst “kush” vooral naar indica-dominante cannabissoorten die bekendstaan om hun ontspannende werking. Het THC-gehalte kan hoog zijn, waardoor de effecten vrij intens kunnen zijn, vooral voor onervaren gebruikers.
Enkele bekende varianten zijn:
OG Kush – één van de beroemdste moderne strains, met een sterke geur en krachtige werking
Hindu Kush – een van de oorspronkelijke landrassen uit de bergregio
Purple Kush – bekend om de paarse kleur en zware ontspanning
Master Kush – vaak gebruikt voor een diepe, kalmerende high
Effecten van kush
Omdat kush meestal indica-dominant is, worden de effecten vaak zo beschreven:
Sterke lichamelijke ontspanning
Slaperigheid of “couch-lock” (zwaar en rustig gevoel)
Vermindering van stress en spanning
Soms euforie, maar minder “energiek” dan sativa-soorten
“Kush” is dus niet iets compleet anders dan cannabis, maar eerder een specifieke genetische lijn binnen cannabis. Het verschil zit vooral in:
Genetica (indica-dominant)
Effectprofiel (meer ontspannend)
Geur en smaak (vaak kruidig, aards, soms zoet of dieselachtig)
In de praktijk worden tegenwoordig veel “kush”-namen gebruikt in de cannabismarkt, soms zelfs voor planten die genetisch weinig met de oorspronkelijke Hindu Kush te maken hebben. De naam is dus deels ook een marketingterm geworden.
Lyrica
Pregabaline is de afgelopen jaren spectaculair gestegen. En toch is het medicijn weinig bekend bij het grote publiek. Pregabaline – ook wel “Lyrica” genoemd – is bedoeld voor mensen met epilepsie of zenuwpijnen. Maar het medicijn zou een euforisch roeseffect veroorzaken wat het al enkele jaren dé nieuwe drug onder daklozen en migranten maakt. Eén euro per pilletje, dat is wat je betaalt op straat voor Pregabaline. Het anti-epilepsiemiddel wordt ook gebruikt in de behandeling tegen zenuwpijnen. Op straat wordt het vooral verkocht in combinatie met andere drugs, zoals alcohol. Sommige mensen nemen er erg grote hoeveelheden van in. Volgens gebruikers zorgt het voor een euforisch roeseffect dat de slechte omstandigheden van het leven op straat doet vergeten. De afgelopen jaren zat de verkoop al ruim over de 20 miljoen gemiddelde dosissen per dag. Het gebruik nam zelfs elk jaar met zowat een derde toe. En ook het aantal gebruikers stijgt aanzienlijk. In het illegaal gebruik gaat het dan specifiek om gebruik als roesmiddel.
MDMA
Het kabinet moet voortvarend handelen om de therapeutische toepassing van MDMA mogelijk te maken. Daarnaast kan er van regulering voor de recreatieve markt geen sprake zijn zolang er geen zekerheid is over terugdringen van de criminaliteit en de mogelijkheden van regulering nog niet concreet zijn uitgewerkt. Dat zijn de belangrijkste conclusies van de Staatscommissie MDMA, die 6 juni 2024 haar advies aan demissionair minister Dijkstra (Medische Zorg) overhandigt. MDMA is de actieve stof in ecstasy, een drug die vorig jaar door zo’n 550.000 mensen werd gebruikt. Inmiddels heeft meer dan 10 procent van de Nederlandse bevolking ervaring met de drug MDMA. De illegale productie voor het recreatief gebruik ervan gaat gepaard met criminaliteit. Aan de andere kant is er veelbelovend onderzoek dat laat zien dat de stof ook voordelen kan hebben, namelijk bij medicinaal gebruik in sommige therapieën voor GGZ-patiënten. MDMA wordt voornamelijk geproduceerd via de zogenaamde ‘hogedruk’-methode, met behulp van grote industriële reactoren. Criminele netwerken passen hun productiemethoden echter voortdurend aan als reactie op tekorten aan apparatuur of chemicaliën. Veranderingen in de beschikbaarheid van ‘hogedruk’-reactoren hebben er bijvoorbeeld toe geleid dat producenten zijn overgestapt op de ‘koude methode’. Deze alternatieve MDMA-productiemethode is in verband gebracht met branden en explosies, waardoor het risico op schade aan de lokale bevolking, eerstehulpverleners en de gebieden rond de productiefaciliteiten toeneemt.
Bij de productie van MDMA komt ook veel chemisch afval vrij. Naar schatting heeft het in de EU in 2021 tussen de 1 155 en 3 191 ton chemisch drugsafval geproduceerd, dat doorgaans buiten de productielocaties wordt gedumpt, met gezondheidsrisico’s, milieuschade en dure opruimingen tot gevolg. De veiligheids- en milieurisico’s die gepaard gaan met de productie van MDMA onderstrepen de bredere maatschappelijke effecten van de markt. Buiten de bloeiende EU-drugsmarkt lijken winstgevende markten in Oceanië en Azië de belangrijkste bestemmingen van MDMA-zendingen uit Europa te zijn, maar er zijn tekenen dat Latijns-Amerika een steeds belangrijkere markt wordt – een verschuiving die nauwlettend in de gaten moet worden gehouden. Van oudsher worden de drugssmokkelroutes tussen Latijns-Amerika en Europa gedomineerd door de export van cocaïne. Er zijn echter berichten dat deze routes ook worden gebruikt om MDMA in de tegenovergestelde richting te vervoeren.
In sommige gevallen houden criminelen in de EU en Latijns-Amerika zich bezig met ruilhandel, waarbij MDMA wordt ingewisseld voor cocaïne, zonder geld.De levering van precursoren en essentiële chemische stoffen speelt een sleutelrol bij de productie van MDMA, die doorgaans wordt gewaarborgd door speciale criminele netwerken die banden hebben met legitieme bedrijven. MDMA-producenten omzeilen de wettelijke controles op de precursor die wordt gebruikt om MDMA (PMK) te maken door alternatieve niet-gereguleerde stoffen te gebruiken die voornamelijk afkomstig zijn uit China en in Europa worden omgezet in PMK. Sinds 2013 zijn deze alternatieve chemische stoffen in Europa meer in beslag genomen dan PMK, waardoor de inspanningen van de autoriteiten om de MDMA-productie in de EU te controleren, op de proef worden gesteld.Na opeenvolgende jaren van stijgende hoeveelheden MDMA in xtc-pillen (2011-2019) lijkt deze trend te zijn omgekeerd, waarbij het gemiddelde MDMA-gehalte is gedaald van 170 mg in 2019 tot 144 mg per tablet in 2022. Toch circuleren er nog steeds krachtige tabletten.
Sociale-mediaplatforms en instant messaging-apps zijn bijzonder dynamische kanalen geworden waarlangs MDMA aan consumenten wordt verkocht. Mengsels van MDMA, ketamine en aanvullende stoffen, verkocht als ’tucibi’ of ‘roze cocaïne’, zijn ook steeds vaker beschikbaar. Nederland is de onbetwiste MDMA koploper van Europa. De hoeveelheid resten in het rioolwater van Antwerpen en Parijs komt niet eens in de buurt van wat er in Amsterdam wordt aangetoond. Ook wat betreft het ketamine-gebruik is ons land de top 3 van Europa binnengedrongen. Alleen de Belgen en Duitsers gebruiken meer. Wat betreft ketamine noteerde het EUDA een stijging van ruim 40 procent. Zo werd in Amsterdam, Eindhoven en Utrecht meer ketamine gevonden dan in 2024. In Rotterdam juist minder, maar de stad staat alsnog in de Europese top 20. Berlijn, dat dit jaar voor het eerst meedoet, bezet achter Amsterdam de tweede plaats op de ranglijst. In de Eindhovense regio nam de hoeveelheid ketamine met meer dan een derde toe. In zowel Utrecht en Nieuwegein werd er relatief veel MDMA in het rioolwater aangetroffen. Utrecht stond op plaats 4 van de Europese steden waar het meeste MDMA werd gevonden, Nieuwegein op 8. Wel nam de gevonden concentratie in Utrecht in 2025 wat af in vergelijking tot een jaar eerder. Nederland voert al enige tijd de boventoon als het gaat om XTC-gebruik in het afgelopen jaar”, schrijft het Trimbos op zijn site.
Methamfetamine
Deze synthetische stimulerende drugs leveren in veel delen van de wereld een belangrijke bijdrage aan de druggerelateerde schade. In Europa, met uitzondering van enkele landen, is methamfetamine een relatief zelden gebruikt stimulerend middel. Een bijkomend probleem is het voortdurende bewijs van productie in Europa. Hoewel het aantal ontmantelde methamfetamineproductielocaties in 2022 licht is gedaald, fluctueren deze totale aantallen van jaar tot jaar, omdat ze grotendeels de talrijke kleinschalige ‘keukenlaboratoria’ weerspiegelen. De productie van methamfetamine in kleine hoeveelheden voor lokale consumptie is een al lang bestaand fenomeen in delen van Europa, zoals Tsjechië, waar gevestigde bevolkingsgroepen deze drug gebruiken. De inbeslagnames van glycidische derivaten van BMK, een precursor die wordt gebruikt voor de grootschalige productie van methamfetamine, zijn in 2022 aanzienlijk toegenomen, terwijl ook nieuwe alternatieve chemicaliën waaruit BMK kan worden gemaakt, in beslag zijn genomen. Bovendien werden er nog steeds grote hoeveelheden wijnsteenzuur in beslag genomen. Wijnsteenzuur wordt gebruikt bij de productie van de krachtige en gewilde vorm van methamfetamine ( d -methamfetamine, gebruikt voor ‘crystal meth’). Alles bij elkaar genomen duidt deze informatie erop dat grootschalige productie van methamfetamine inmiddels een feit is in de Europese Unie. Momenteel lijkt de productie op deze schaal voornamelijk bestemd te zijn voor de export naar niet-EU-markten. Dit is op zichzelf al een zorg, maar brengt ook het risico met zich mee dat het gebruik van dit medicijn in de Europese Unie gebruikelijker wordt, als de marktomstandigheden daartoe bevorderlijk worden. De concentratie methamfetamine (crystal meth) in het rioolwater van Utrecht is toegenomen.
Nitazenopioïden / protonitazeen
Deze drugs zijn tien tot vijftig keer sterker dan fentanyl, de beruchte pijnstiller die in de Verenigde Staten tot een ongekende drugscrisis heeft geleid met honderdduizenden overdosisdoden. Nitazenen zijn supergevaarlijk en worden verkocht in preparaten die lijken op straatheroïne, of online als ‘synthetische heroïne’, maar er zijn ook tabletten die ten onrechte werden verkocht als medicinale opioïden of andere medicijnen. Er zijn ook meldingen van rookmengsels die zijn vervalst met nitazenen. Deze drugs zijn in verband gebracht met een toename van het aantal door drugs veroorzaakte sterfgevallen in Estland en Letland in 2023, waar ze nu een aanzienlijk deel van de sterfgevallen als gevolg van een overdosis voor hun rekening nemen. In het Verenigd Koninkrijk worden sinds vorig jaar juni al 284 doden gelinkt aan nitazenen en zijn er ook lokale vergiftigingsuitbraken gemeld in Ierland en Frankrijk. In Ierland werden nitazenen ten onrechte verkocht als heroïne, wat resulteerde in meerdere overdoses, en werden ze ook in verband gebracht met overdoses in twee gevangenissen in 2024. Buiten de Europese Unie zijn nitazenen verband houden met overdoses drugs in Australië, Noord-Amerika en het Verenigd Koninkrijk. Deze medicijnen komen momenteel niet prominent voor in de routinematige gegevens die op EU-niveau beschikbaar zijn. Vanwege hun hoge potentie en nieuwheid bestaat er echter bezorgdheid dat nitazenopioïden mogelijk niet routinematig worden gedetecteerd in procedures die gewoonlijk worden gebruikt voor postmortem-toxicologie. Dit vergroot de mogelijkheid dat het aantal sterfgevallen of niet-dodelijke vergiftigingen dat aan deze stoffen wordt toegeschreven een onderschatting is. In 2021 was ‘tranq-dope’, waarbij synthetische opioïden worden gemengd met het dierlijke kalmerende en pijnstillende middel xylazine, en ‘benzo-dope’ in 2022, waarbij synthetische opioïden worden gemengd met nieuwe benzodiazepinen (zoals bromazolam) in opkomst. In Nederland werd in maart voor het eerst o0ok een grote hoeveelheid nitazenen aangetroffen. De politie vond duizend pillen in een postsorteerbedrijf bij Delft. Aanvankelijk leken het andere pijnstillers te zijn, maar onderzoek wees uit dat het om nitazenen gaat. In Europa duikt het middel de afgelopen jaren steeds vaker op: tussen 2005 en 2023 zijn volgens het Europees Drugsagentschap EUDA 81 nieuwe nitazenen-varianten aangetroffen. Bij de Nederlandse vondst ging het om protonitazeen. Bij de vondst leek het in eerste instantie te gaan om de pijnstiller oxycodon. Op de pil stond een ander product. Een gebruiker weet niet meer exact wat hij neemt, maar pakt vervolgens wel een hele pil, honderd keer sterker dan heroïne. Dat kan grote gevolgen hebben. Synthetische drugs als fentanyl en nitazenen zijn veel makkelijker en goedkoper te produceren dan plantaardige drugs, zeggen experts. Het pakket dat in Delft werd gevonden had de Verenigde Staten als bestemming. De politie onderzoekt nu of de pillen in Nederland of elders gefabriceerd zijn. Het kabinet heeft besloten om alle nitazenen te verbieden onder de Opiumwet. Deze groep stoffen binnen de synthetische opioïden zijn veel sterker dan de bekende sterk verslavende pijnstiller fentanyl. In het Verenigd Koninkrijk hebben nitazenen al tot tientallen sterfgevallen geleid. Op initiatief van staatssecretaris Tielen (Jeugd, Preventie en Sport) start op 1 oktober de internetconsultatie om nitazenen toe te voegen aan lijst 1A van de Opiumwet.
In Nederland is in 2024 een grote partij nitazenen onderschept door de politie. En in het voorjaar van 2025 is iemand in Nederland overleden door een online gekochte pijnstiller die was vervuild met een nitazeen. Sinds 1 juli 2025 geldt een verbod op 3 groepen nieuwe psychoactieve stoffen, deze stofgroepen staan op lijst IA van de Opiumwet. Een van de verboden stofgroepen is de groep die gerelateerd is aan de synthetische opioïde fentanyl, die met name in de VS tot een grote gezondheidscrisis heeft geleid. Nitazenen zullen door deze regelgeving als stofgroep toegevoegd worden aan lijst 1A. Tijdens de internetconsultatie, die open is vanaf 1 oktober tot en met 30 oktober 2025, kan iedereen via internetconsultatie.nl opmerkingen maken over of suggesties doen voor verbetering van de voorgestelde regelgeving. Na afloop van de consultatieperiode worden alle reacties bekeken en wordt het voorstel waar nodig aangepast. Ook worden de reacties van de partijen verwerkt die met de uitvoering van deze regelgeving te maken hebben. Vervolgens wordt het voorstel voorgelegd aan de Eerste en Tweede Kamer.
O-DSMT
Dodelijke designerdrug dat als bijproduct of analoog van tramadol voorkomt. Hoewel het soms online wordt verkocht als “research chemical” of zogenaamd mild alternatief voor opioïden, kan het zeer gevaarlijk en potentieel dodelijk zijn.Het middel heeft een zeer sterke opioïde werking met risico op ademhalingsdepressie en overlijden. O-DSMT (voluit O-desmethyltramadol) is een opioïde stof die nauw verwant is aan de pijnstiller Tramadol. Het is namelijk de belangrijkste actieve metaboliet van tramadol,de stof die in het lichaam ontstaat nadat tramadol wordt afgebroken. O-DSMT werkt direct op de opioïde receptoren in de hersenen. In tegenstelling tot tramadol heeft het een sterkere en meer directe opioïde werking, zonder veel van de aanvullende effecten van tramadol (zoals invloed op serotonine en noradrenaline).
Gebruikers melden onder andere pijnstilling, ontspanning en kalmte, lichte tot sterke euforie maar ook sufheid. Omdat het een opioïde is, lijken de risico’s sterk op die van middelen zoals Heroïne met ademhalingsdepressie (gevaarlijk bij hoge dosis), verslaving en afhankelijkheid, tolerantie-opbouw en een overdosisrisico, vooral in combinatie met andere dempende middelen zoals alcohol of benzodiazepinen. Een extra probleem is dat O-DSMT vaak als “research chemical” wordt verkocht terwijl dosering en zuiverheid onzeker zijn, er weinig klinisch onderzoek naar langetermijneffecten is gedaan en gebruikers vaak niet precies weten wat ze nemen. De legaliteit van O-DSMT verschilt per land en verandert regelmatig. In veel landen valt het onder (of wordt het binnenkort opgenomen in) wetgeving rond nieuwe psychoactieve stoffen. Hoewel het verwant is aan Tramadol werkt O-DSMT sterker en directer als opioïde en heeft het minder “gemengde” werking (dus minder antidepressieve component) en is het risicovoller bij verkeerd gebruik.
Oxycodon
Voor drugscriminelen is het aantrekkelijk om (vaak vervuilde) nitazeen als oxycodon te verkopen. Oxycodon is afgeleid van morfine en een ingewikkelde stof om te maken. Nitazenen zijn eenvoudigere chemische stoffen die veel makkelijker te maken zijn. Drugsdealers kunnen het zelf goedkoop maken en je hebt er maar heel weinig van nodig. Vorig jaar vond de Nederlandse politie voor het eerst een grote hoeveelheid nitazenen. In maart 2024 werden er duizend pillen aangetroffen in een postsorteerbedrijf bij Delft. Ook hier leek het in eerste instantie te gaan om de pijnstiller oxycodon. Onderzoek wees later anders uit. In andere landen zijn nitazenen al langer een probleem. In het Verenigd Koninkrijk worden sinds juni 2023 al 284 doden gelinkt aan nitazenen. De afgelopen tijd zijn nog zeker twee Nederlanders in het ziekenhuis opgenomen met een nitazenen-vergiftiging. Die vergiftiging hadden ze opgelopen door een vervuilde, illegale oxycodonpil in te nemen. Bij nog eens twee andere patiënten die met een vergiftiging in het ziekenhuis terechtkwamen, wordt nog onderzocht of het ook om een blootstelling aan nitazenen gaat. half maart 2025 werd bekend dat er een patiënt was overleden aan een vergiftiging via een met nitazeen vervuilde oxycodon-pil. Het Trimbos-instituut en de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) waarschuwden vervolgens voor levensgevaarlijke namaak-oxycodonpillen. In die pijnstillers bleek geen oxycodon te zitten, maar de potentieel dodelijke synthetische stof isotonitazepyne, een nitazeen. Nitazenen zijn vele malen sterker dan morfine en fentanyl. Volgens Marcel Bouvy, hoogleraar farmaceutische patiëntenzorg aan de Universiteit Utrecht kan een zeer kleine hoeveelheid van de stof al dodelijk zijn. “Het is een stof die de werking van oxycodon nabootst, maar het werkt in een veel lagere concentratie. Je hebt er maar een speldenpuntje voor nodig, terwijl je voor oxycodon bij wijze van spreken een mespuntje nodig hebt.” Oxycodon is een sterke pijnstiller. Het middel wordt gebruikt bij ernstige pijn, zoals na operaties, een ongeluk of bij kanker. Ook wordt het toegediend aan mensen die niet meer beter worden, als palliatieve zorg. Bij langdurig gebruik van oxycodon kan er verslaving optreden. Patiënten krijgen oxycodon vaak voor korte tijd voorgeschreven, maar mensen kunnen er dan al wel verslaafd aan zijn geraakt. Het gebruik van crack-cocaïne is toegenomen en gaat gepaard met aanzienlijke risico’s voor de gezondheid en de veiligheid.
Pregabaline zie Lyrica
Psilocybine
Psilocybine is een natuurlijk voorkomende psychedelische stof die voorkomt in bepaalde paddenstoelen, vaak “magic mushrooms” of paddo’s genoemd. Psilocybine wordt in het lichaam omgezet in psilocine, de stof die daadwerkelijk het bewustzijn beïnvloedt.
Het behoort tot de klassieke psychedelica, net als LSD. De effecten (ook wel een “trip” genoemd) beginnen meestal binnen 20–60 minuten en kunnen 4–6 uur duren. Mentaal en psychisch ontstaan er veranderingen in waarneming (kleuren, vormen, tijdsbesef), diepe gedachten of inzichten,euforie of juist verwarring. Zintuiglijk ontstaan er visuele hallucinaties, versterkte emoties en vervormingen van geluid en ruimte. De ervaring wordt sterk beïnvloed door: je stemming en mentale toestand en de omgeving waarin je het gebruikt.
Een slechte combinatie kan leiden tot een “bad trip” (angst, paniek). Hoewel psilocybine lichamelijk relatief weinig toxisch is, zijn er wel risico’s op psychische klachten alsangst, paniek of paranoia. Het kan leiden tot verergering van psychische aandoeningen (zoals psychosegevoeligheid) en het ontstaan van onveilige situaties door veranderde waarneming. In zeldzame gevallen kunnen langdurige klachten optreden, zoals flashbacks. Psilocybine wordt over het algemeen niet als fysiek verslavend beschouwd met weinig tot geen lichamelijke afhankelijkheid, snelle tolerantie-opbouw (kort na gebruik minder effect).
Hoewel psychedelica zoals paddo’s en truffels vaak worden geassocieerd met een tijdelijke roes, wijst wetenschappelijk onderzoek steeds vaker op de langdurige impact van de werkzame stof psilocybine. Onderzoekers van de University of California en Imperial College London concludeerden recent dat gezonde proefpersonen zich tot een maand na gebruik aantoonbaar beter voelden. Toch is de euforie in de wetenschappelijke wereld niet onverdeeld. Michiel van Elk, psychedelica-onderzoeker aan de Universiteit Leiden, plaatst de resultaten in perspectief. Hoewel de studie vernieuwend is omdat er is gekeken naar mensen zonder eerdere ervaring met psychedelica, noemt hij het gemeten effect beperkt. De proefpersonen scoorden gemiddeld slechts vijf punten hoger op een schaal van honderd. Dit bescheiden verschil in welzijn hield bovendien slechts een maand aan. De duur en intensiteit van het effect lijken nauw samen te hangen met de dosering. Bij een hoge dosis kunnen gebruikers een ‘mystieke ervaring’ beleven, waarbij de grenzen van het ego vervagen. Dergelijke ervaringen kunnen leiden tot fundamentele nieuwe inzichten en een veranderd levensperspectief, wat volgens eerdere studies soms twee tot drie maanden kan aanhouden.
Ondanks de positieve gemiddelden op groepsniveau, waarschuwt Van Elk voor de individuele risico’s. De statistieken verhullen dat sommige gebruikers juist slechter uit de ervaring komen. Psychische instabiliteit, onzekerheid, traumatische ‘bad trips’ en zelfs suïcidale gevoelens behoren tot de mogelijke uitkomsten.
De nadelige effecten zijn bovendien niet altijd van korte duur: Waar de één opbloeit, kan de ander emotioneel ontregelen en een op de drie gebruikers rapporteert tot een jaar na dato nog steeds klachten zoals hallucinaties of uittredingservaringen.
Toch biedt de data ook hoop. Naast een verbeterde mentale flexibiliteit lieten hersenscans van de deelnemers positieve veranderingen zien. Dit sterkt de groeiende beweging die onderzoek doet naar psilocybine als therapeutisch middel bij depressie, verslaving en PTSS.
Volgens Van Elk bevinden deze toepassingen zich momenteel nog strikt in de experimentele fase binnen universitaire en klinische settings. Hoewel hij potentie ziet voor de reguliere psychiatrie, benadrukt hij dat de weg naar brede implementatie nog lang en vol uitdagingen is.
Ritalin
Ritalin is een medicijn dat vooral wordt gebruikt bij de behandeling van ADHD en soms bij narcolepsie. De werkzame stof is methylfenidaat, een stimulant die de activiteit van bepaalde stoffen in de hersenen, zoals dopamine en noradrenaline, verhoogt. Hierdoor kunnen mensen met ADHD zich beter concentreren, worden ze minder impulsief en ervaren ze meer innerlijke rust. Het middel werkt meestal binnen een half uur tot een uur na inname. De kortwerkende variant houdt ongeveer drie tot vier uur aan, terwijl de langwerkende vorm, zoals Ritalin LA of Concerta, acht tot twaalf uur kan werken. Hoewel Ritalin vaak effectief is, kan het ook bijwerkingen veroorzaken, zoals verminderde eetlust, slaapproblemen, hoofdpijn, buikpijn of hartkloppingen. Omdat het middel invloed heeft op het zenuwstelsel en verslavingsgevoelig kan zijn bij verkeerd gebruik, mag het alleen worden voorgeschreven en gecontroleerd door een arts.
Een man die rondreed met 90.000 Ritalin-pillen in zijn auto, heeft twee jaar cel gekregen, waarvan zes maanden voorwaardelijk. De man wilde de pillen doorverkopen. Bovendien was het niet de eerste keer dat hij illegaal handelde in drugs.
In Voorthuizen Gelderland reed hij 11 november 2023 met 30 witte dozen met pillen methylfenidaat, de werkzame stof die in ADHD-medicijn Ritalin zit. In elke doos zaten 100 pakjes van 30 tabletten, waardoor hij er dus 90.000 bij zich had. De pillen werden gevonden bij een grote politiecontrole in de Achterhoek. De pillen waren afkomstig van een bedrijf dat ze apart had gezet voor vernietiging. Hoe ze bij de verdachte terecht zijn gekomen, staat niet in de uitspraak van de rechter. Wel is duidelijk dat de man geen vergunning had om te handelen in de geneesmiddelen.
Uit gesprekken via de versleutelde berichtendienst Signal, die de politie op zijn telefoon vond, blijkt dat hij de pillen wilde doorverkopen. De persoon waarmee hij praat, schrijft: “Wat is de richtprijs? Als we willen rammen moeten we eerst beetje laag aanhouden. 6 of 7 euro, werkt dat?” De verdachte heeft zich tijdens de rechtszaak beroepen op zijn zwijgrecht. Hij krijgt een gevangenisstraf van 24 maanden, waarvan 6 voorwaardelijk. Als hij zich niet aan de voorwaarden houdt, moet hij die 6 maanden ook uitzitten. De pillen worden alsnog vernietigd.
De man had al een strafblad, ook voor de handel in drugs, en dat rekent de rechter hem zwaar aan. “Hoewel het geruime tijd geleden is dat hij is veroordeeld voor soortgelijke feiten, is verdachte géén first offender.” Hij krijgt een deels voorwaardelijke straf om hem ‘ervan te weerhouden in de toekomst opnieuw strafbare feiten te plegen’.
Rivotril
Rivotril behoort tot de groep van benzodiazepinen en werkt door de activiteit van bepaalde hersencellen te verminderen, wat helpt bij het controleren van epileptische aanvallen. Het heeft ook angstverminderend, rustgevend en spierontspannend effect. De druppels werken ongeveer 6 tot 12 uur lang bij volwassenen. Het is een merknaam voor het medicijn Clonazepam. Het behoort tot de benzodiazepinen en wordt vooral gebruikt vanwege zijn sterke kalmerende en anti-epileptische werking. Rivotril werkt in op het centrale zenuwstelsel door de werking van de neurotransmitter GABA te versterken. Dit zorgt voor een remmend effect op de hersenen. Rivotril wordt meestal voorgeschreven bij epilepsie (voorkomen van aanvallen), paniekstoornissen en ernstige angst en soms bij bewegingsstoornissen.
De effecten zijn sterke rust en ontspanning, vermindering van angst, spierontspanning maar ook sufheid of slaperigheid. Rivotril kent belangrijke risico’s als verslaving en afhankelijkheid (vooral bij langdurig gebruik), tolerantie (steeds meer nodig voor hetzelfde effect), geheugenproblemen en sufheid en verminderde coördinatie (valrisico).
Het combineren van Rivotril met andere dempende middelen, zoals alcohol of opioïden (zoals Heroïne of O-DSMT) kan levensgevaarlijk zijn door een verhoogd risico op ademhalingsdepressie. Rivotril is een op recept verkrijgbaar medicijn en wordt meestal alleen voorgeschreven onder strikte medische begeleiding. Stoppen moet geleidelijk gebeuren om ontwenningsverschijnselen te voorkomen.
Roze Cocaïne
Ketamine kan ook worden toegevoegd aan andere geneesmiddelenmengsels, waaronder MDMA-poeders en -tabletten, waardoor het risico op onbedoelde consumptie mogelijk toeneemt. Mengsels die als ‘roze cocaïne’ worden verkocht, kunnen ook ketamine bevatten. Dit product verschijnt in delen van de EU-drugsmarkt, maar heeft een langere geschiedenis in Latijns-Amerika, waar vaak wordt gemeld dat het de stof 2CB bevat, wat tot uiting komt in de alternatieve straatnaam ’tucibi’. In Europa zijn echter allerlei synthetische stoffen, waaronder ketamine en MDMA, in dit felgekleurde, onderscheidende product aangetroffen. In veel opzichten is roze cocaïne een voorbeeld van de meer geavanceerde marketing van synthetische stoffen voor consumenten, die waarschijnlijk heel weinig inzicht hebben in de chemicaliën die ze daadwerkelijk consumeren.
Spice
Spice is een supergevaarlijke drug die vooral wordt gebruikt in de gevangenis en door daklozen en heel goedkoop gemaakt kan worden in allerlei schimmige labjes.” THC is een vrije dure stof. Daarom wordt daar synthetische cannabinoïde, Spice, aan toegevoegd en dat is een onwijs gevaarlijke en heel verslavende drug. De bijwerkingen zijn ernstig: “Van flauwvallen tot en met hartritmestoornissen en ook heel enge paranoia. Het is een verzamelnaam voor synthetische cannabinoïden: kunstmatig gemaakte stoffen die proberen het effect van cannabis na te bootsen, maar vaak veel sterker en onvoorspelbaarder zijn. Het bestaat meestal uit gedroogde plantenresten die zijn besproeid met chemische stoffen. Deze stoffen werken op dezelfde receptoren in de hersenen als THC (de werkzame stof in cannabis), maar vaak veel krachtiger en minder voorspelbaar. De effecten kunnen lijken op cannabis, maar zijn vaak extremer met gevoel van euforie of ontspanning, veranderingen in waarneming, maar ook: angst, paranoia en paniekaanvallen. Het heeft een onvoorspelbare werking (samenstelling wisselt per batch) en heftige bijwerkingen zoals
hartkloppingen, misselijkheid en braken, verwardheid of psychoses en kent ernstige complicaties zoals toevallen (epileptische aanvallen), hartproblemen en kan in sommige gevallen tot overlijden leiden. Hoewel het soms als “legaal alternatief” voor cannabis wordt verkocht, kan Spice snel verslavend zijn en sterke ontwenningsverschijnselen geven (angst, zweten, slapeloosheid)
In veel landen is Spice verboden, maar producenten veranderen regelmatig de chemische samenstelling om wetgeving te omzeilen. Daardoor blijft het moeilijk te reguleren. In tegenstelling tot natuurlijke cannabis is Spice chemisch onvoorspelbaar, werkt het vaak veel sterker op de hersenen en is het risico op acute gezondheidsproblemen aanzienlijk groter
Tramadol
Tramadolhydrochloride, de werkzame stof in Tramadol HCl Aurobindo, is een pijnstiller die tot de groep opioïden behoort en op het centraal zenuwstelsel inwerkt. Het verlicht pijn door op specifieke zenuwcellen van het ruggenmerg en de hersenen in te werken.Tramadol snuiven is een vorm van misbruik en kan leiden tot ernstige gezondheidsrisico’s. Naast het feit dat tramadol snuiven gevaarlijk is, kan het ook leiden tot ernstige gezondheidsproblemen en verslaving. Door tramadol te snuiven, komt het direct in je bloedbaan terecht.
Tusi
Tusi wordt gemaakt met een mengsel van cocaïne, ketamine, MDMA, cafeïne en een roze kleurstof. De drug tusi is ook voor gebruikers gevaarlijk, omdat het elke keer een verrassing is in welke verhouding de drie drugssoorten en cafeïne erin zitten. In Spanje belanden tusi-gebruikers vaker in het ziekenhuis dan mensen die andere drugs nemen. Er vallen ook tusi-doden, onder wie een Italiaanse dj, afgelopen zomer op Ibiza. Het bekendste slachtoffer is zanger Liam Payne, die een jaar geleden stierf, toen hij onder invloed van tusi van een balkon in Buenos Aires viel.
Tusi” (ook geschreven als “Tuci” of “Tusibi”) is een straatnaam voor een drug die vaak ten onrechte wordt gepresenteerd als “roze cocaïne”. In werkelijkheid heeft het meestal niets te maken met echte cocaïne. Het is ook geen vaste stof, maar een mengsel van verschillende drugs. De samenstelling kan sterk variëren, maar bevat vaak combinaties van ketamine, MDMA (ecstasy), cafeïne en soms andere stoffen zoals opioïden of synthetische drugs. De roze kleur komt meestal van kleurstoffen en zegt niets over de inhoud. Omdat de samenstelling wisselt, zijn de effecten onvoorspelbaar en kan gebruik leiden tot euforie en energie (door stimulerende stoffen), vervormde waarneming of dissociatie (door ketamine), verhoogde hartslag en verwarring of desoriëntatie
Tusi brengt extra risico’s met zich mee door de onbekende mix met onvoorspelbare effecten (je weet niet wat je neemt), een overdosisrisico door combinatie van middelen en met mentale effecten zoals angst, paniek, psychose, hart- en ademhalingsproblemen. Als er opioïden in zitten, kan dat zelfs leiden tot levensgevaarlijke ademhalingsdepressie, vergelijkbaar met middelen zoals Heroïne. De naam “roze cocaïne” is slechts marketing en het bevat meestal geen cocaïne en ook het effect lijkt vaak totaal niet op cocaïne. Het wordt gebruikt om het exclusiever of veiliger te laten lijken, wat misleidend is. Het is dus en typisch voorbeeld van een moderne “designerdrug” waarvan de samenstelling onbekend is en de risico’s moeilijk in te schatten zijn waarbij gebruikers sneller in gevaarlijke situaties terechtkomen
Myanmar is een opmerkelijke bron van opium en heroïne, maar over het algemeen niet voor de Europese markten. De heroïne wordt gesmokkeld naar landen in Azië en Oceanië
Hoe lang blijven drugs in je lichaam en wat bepaalt hoe lang een drug blijft ?
Hoe lang een drug in je lichaam blijft, hangt af van meerdere factoren: het type stof, hoe vaak je het gebruikt, je lichaam en het soort test dat wordt gebruikt. Sommige middelen zijn na een dag al weg uit het bloed, terwijl andere weken tot maanden later nog aantoonbaar kunnen zijn in haar.
De belangrijkste factoren:
type drug (stimulerend, opioïde, cannabis, etc.)
hoeveelheid en frequentie van gebruik
vetoplosbaarheid van de stof
stofwisseling (metabolisme)
lichaamsgewicht en vetpercentage
soort test (bloed, urine, speeksel, haar)
Detectietijden per type test
- In je bloed meestal: enkele uren tot 1–2 dagen en wordt gebruikt voor recente intoxicatie. korte detectietijd, maar zeer nauwkeurig
- In je urine (meest gebruikt) meestal: 1 tot 7 dagen en bij zwaar gebruik: soms langer
Cannabis: tot 3–30 dagen (bij zwaar gebruik)/Cocaïne: 2–4 dagen/MDMA: 1–3 dagen
- In je speeksel meestal: 1 tot 2 dagen, vooral gericht op recent gebruik en vaak gebruikt bij verkeerscontroles
- In je haar tot 90 dagen of langer en toont langdurig gebruik aan, niet recent gebruik (wordt vooral gebruikt bij forensisch onderzoek)
Per drug verschilt het sterk
Cannabis slaat op in vetweefsel en blijft het langst aantoonbaar tot weken bij regelmatig gebruik
Cocaïne en MDMA relatief korte detectietijd, meestal enkele dagen
Benzodiazepinen en Diazepam kan lang in het lichaam blijven, tot meerdere dagen tot weken (bij langdurig gebruik)
Heroïne:meestal kort detecteerbaar (1–3 dagen), afbraakproducten soms iets langer
Belangrijk om te weten
“uit je lichaam” betekent niet altijd “geen effect meer”
Sommige stoffen verdwijnen snel uit bloed maar blijven langer in urine
testen meten vaak afbraakproducten, niet de pure drug zelf
Samenvatting:
bloed: uren tot 1–2 dagen
urine: 1–7 dagen (soms langer)
speeksel: 1–2 dagen
haar: tot 90+ dagen
Hoe lang drugs in je lichaam blijven is sterk afhankelijk van de stof en het type test. Cannabis blijft doorgaans het langst aantoonbaar, terwijl stimulanten en veel opioïden sneller verdwijnen.
Hoe stop je met drugsgebruik? (uitleg en stappen richting herstel)
Stoppen met drugsgebruik is vaak moeilijker dan alleen “ermee ophouden”. Dat komt omdat drugs invloed hebben op het beloningssysteem in de hersenen, waardoor verlangen (craving), gewoonte en afhankelijkheid kunnen ontstaan. Herstel is daarom meestal een proces, geen eenmalige beslissing.
Hoe stoppen werkt, welke stappen belangrijk zijn en waarom terugval vaak voorkomt:
Waarom stoppen zo moeilijk is
Drugs beïnvloeden de hersenen, vooral het beloningssysteem:
dopamine zorgt voor beloning en motivatie
bij drugsgebruik wordt dit systeem kunstmatig versterkt
bij herhaald gebruik maakt het brein minder natuurlijke dopamine aan Hierdoor kunnen klachten ontstaan zoals:
sterke craving
prikkelbaarheid
somberheid
verminderde motivatie
Dit geldt voor veel middelen, van Cocaïne tot Cannabis en Heroïne.
Hoe stoppen meestal verloopt
1. Bewustwording. De eerste stap is herkennen: hoeveel je gebruikt en waarom je gebruikt (stress, sociale context, gewoonte)
2. Motivatie en doel. Stoppen werkt beter als het concreet is: volledig stoppen of afbouwen
waarom wil je stoppen?
3. Stoppen of afbouwen
Afhankelijk van de stof: sommige middelen kun je beter geleidelijk afbouwen
(bijv. benzodiazepinen zoals Diazepam)
andere worden vaak in één keer gestopt (met begeleiding)
4. Ontwenningsfase
Tijdens stoppen kunnen klachten optreden zoals: angst of onrust, slecht slapen, stemmingswisselingen, lichamelijke klachten
Bij opioïden zoals Heroïne kan dit intens zijn maar meestal tijdelijk.
5. Stabilisatie
Na enkele weken:
lichamelijke klachten nemen af, craving kan nog aanwezig zijn, routines worden belangrijk
6. Herstel en voorkomen van terugval
Belangrijke factoren:
nieuwe routines
vermijden van triggers
sociale steun
eventueel professionele hulp
Terugval is normaal (niet falen)
Veel mensen stoppen niet in één poging. Terugval kan onderdeel zijn van herstel omdat: hersenen nog gewend zijn aan het middel, triggers sterk blijven, stress het gebruik kan uitlokken
Wat helpt bij stoppen?
Praktische strategieën
vaste dagstructuur
sporten / beweging
slaapritme herstellen
triggers vermijden
Sociale steun
vrienden/familie
lotgenotengroepen
verslavingszorg
Wanneer professionele hulp nodig is
Hulp is vooral belangrijk bij:
zware afhankelijkheid
opioïden zoals Heroïne of Fentanyl
benzodiazepinen zoals Diazepam
eerdere mislukte stoppogingen
Belangrijk om te onthouden
Stoppen is geen rechte lijn:
motivatie schommelt
herstel kost tijd
terugval betekent niet dat het niet lukt
Stoppen met drugsgebruik is een combinatie van: biologische aanpassing van de hersenen, gedragsverandering en vaak sociale of professionele ondersteuning
Het is meestal een proces van herstel, niet een moment van “plots stoppen”.
Ben ik verslaafd? Zelftest en uitleg
Als je jezelf afvraagt of je drugs- of medicijngebruik nog “onder controle” is.
Verslaving is namelijk niet altijd zichtbaar of extreem; het kan geleidelijk ontstaan. Deze zelftest helpt om signalen te herkennen, maar is geen medische diagnose.
Deze test is bedoeld als signaleringsinstrument, niet als diagnose. Alleen een arts of verslavingsdeskundige kan vaststellen of er sprake is van een verslaving.
Zelftest: herken je deze signalen?
Beantwoord eerlijk met “ja” of “nee”.
Gebruik je vaker of meer dan je van plan was?
Vind je het moeilijk om te minderen of te stoppen?
Heb je eerder geprobeerd te stoppen maar dat lukte niet?
Denk je vaak aan het middel of het moment waarop je het weer kunt gebruiken?
Gaat gebruik voor op werk, studie of afspraken?
Plan je je dag rond gebruik?
Merk je dat je minder energie of motivatie hebt zonder gebruik?
Heb je minder interesse in hobby’s of sociale contacten?
Heeft je omgeving zorgen geuit over je gebruik?
Heb je steeds meer nodig voor hetzelfde effect?
Voel je je onrustig, angstig of ziek zonder gebruik?
Gebruik je om “normaal te kunnen functioneren”? (Dit kan voorkomen bij middelen zoals Cocaïne, Cannabis en Diazepam)
Gebruik je om stress, verdriet of angst te dempen?
Voel je je schuldig of bezorgd over je gebruik?
Heb je het gevoel dat je grip verliest?
Heb je problemen gekregen op werk, school of in relaties door gebruik?
Heb je risico’s genomen die je normaal niet zou nemen?
Ben je in gevaarlijke situaties terechtgekomen door gebruik?
Uitslag (indicatie)
🟢 0–2 keer “ja”
Geen duidelijke signalen van verslaving, maar let op gebruik en gewoontes.
🟡 3–5 keer “ja”
Mogelijke risicofase. Gebruik begint invloed te hebben op gedrag of controle.
🔴 6+ keer “ja”
Sterke signalen van afhankelijkheid of verslavingsproblematiek. Hulp of gesprek met professional kan zinvol zijn.
Waardoor en waarom verslaving ontstaat
Verslaving heeft vaak te maken met het beloningssysteem in de hersenen:
- dopamine zorgt voor beloning en motivatie
- drugs kunnen dit systeem kunstmatig versterken
- bij herhaald gebruik raakt het natuurlijke evenwicht verstoord
Dit speelt bij veel middelen, waaronder Heroïne en MDMA.
Belangrijk: verslaving is niet zwart-wit
Verslaving is geen “alles of niets”. Het is een schaal:
- experimenteel gebruik
- regelmatig gebruik
- problematisch gebruik
- afhankelijkheid
Wat kun je doen als je je zorgen maakt?
- Praat met iemand die je vertrouwt
- Probeer gebruik eerlijk in kaart te brengen
- Neem contact op met huisarts of verslavingszorg
- Wacht niet tot problemen erger worden
Als je jezelf in meerdere signalen herkent, betekent dat niet automatisch dat je “verslaafd bent”, maar wel dat je gebruik mogelijk invloed heeft op je leven. Dat is vaak het moment om stil te staan en eventueel hulp of ondersteuning te zoeken.
Designerdrugsverbod vanaf 1 juli van kracht
De hoogste concentraties van drugresten in het rioolwater worden gevonden in steden in Zweden, België, Duitsland, Nederland en Finland. Het gebruik van methamfetamine, over het algemeen laag en historisch geconcentreerd in Tsjechië en Slowakije, bleek ook aanwezig in België, het oosten van Duitsland, Spanje, Nederland en Turkije. De waargenomen hoeveelheden methamfetamine op andere locaties waren zeer laag, hoewel de meest recente gegevens signalen laten zien van stijgingen in Midden-Europese steden. De hoogste massale hoeveelheden restanten van MDMA werden aangetroffen in het afvalwater van steden in België, Frankrijk, Duitsland, Nederland en Spanje. De hoogste massaladingen van de cannabismetaboliet THC-COOH werden aangetroffen in afvalwater in steden in Tsjechië, Spanje, Nederland en Slovenië. Zeventien landen die deelnamen aan de monitoringcampagne van 2023 omvatten twee of meer onderzoek locaties (Oostenrijk, België, Cyprus, Tsjechië, Duitsland, Estland, Finland, Italië, Litouwen, Luxemburg, Nederland, Portugal, Spanje, Slowakije, Slovenië, Zweden en Türkiye). Het onderzoek bracht verschillen tussen deze steden binnen hetzelfde land aan het licht, die gedeeltelijk kunnen worden verklaard door de verschillende sociale en demografische kenmerken van de steden (universiteiten, uitgaansgebieden en leeftijdsverdeling van de bevolking). Interessant is dat in de meeste landen met meerdere onderzoek locaties voor alle stoffen geen opvallende verschillen werden gevonden bij het vergelijken van grote steden met kleinere locaties. Naast geografische patronen kan afvalwateranalyse ook fluctuaties in wekelijkse patronen van illegaal drugsgebruik detecteren. Ruim driekwart van de steden vertoont tijdens het weekend (vrijdag tot en met maandag) hogere hoeveelheden amfetamine, BE, ketamine en MDMA in het afvalwater dan tijdens weekdagen. Daarentegen bleek het gebruik van cannabis (THC-COOH) en methamfetamine gelijkmatiger over de hele week verdeeld te zijn.
Bij een recent Europees project op het gebied van afvalwater werden residuen drugs (crack-cocaïne) aangetroffen in alle dertien deelnemende steden en op alle bemonsteringsdagen, waarbij de hoogste hoeveelheden werden gerapporteerd in Amsterdam en Antwerpen.Het cocaïnegebruik blijkt het hoogst in West- en Zuid-Europese steden, vooral in steden in België, Nederland en Spanje. In de meeste Oost-Europese steden werden lage niveaus aangetroffen, maar de meest recente gegevens blijven tekenen van stijgingen vertonen. Wanneer ze vergelijken met studielocaties buiten de Europese Unie, laten steden in Brazilië, Zwitserland en de Verenigde Staten een vergelijkbaar gebruiksniveau zien als de steden in Europa met de hoogste belasting. De hoogste massale hoeveelheden MDMA werden aangetroffen in het afvalwater van steden in België, Frankrijk, Duitsland, Nederland en Spanje.
“Uit rioolwateronderzoek blijkt dat Rotterdam goed is voor 60.000 lijntjes cocaïne per avond
Het aantal druggerelateerde sterfgevallen in Duitsland heeft in 2023 een nieuw hoogtepunt bereikt met 2.227 dodelijke slachtoffers. Een stijging van bijna 12% ten opzichte van 2022
In het Europese Drugsrapport 2024 worden België, Spanje en Nederland genoemd als landen met de grootste hoeveelheden onderschepte cocaïne. In 2022 ging het om een record van in totaal 323 ton in de hele Europese Unie. Nederland onderschepte in dat jaar 51,5 ton volgens het rapport. In de Europese drugsmarkt gaat jaarlijks zo’n 31 miljard euro om. Cannabis heeft het grootste marktaandeel, met een waarde van meer dan € 12 miljard, op de voet gevolgd door cocaïne met € 11,6 miljard. Terwijl ecstasy en amfetamines kleinere delen van de markt vertegenwoordigen, respectievelijk 2% en 5%, is heroïne goed voor ongeveer 17%.
Gouverneur Wes Moore van de Amerikaanse staat Maryland verleende in juni 2024 gratie aan alle 100.000 veroordeelden van lichte (marihuana)drugsdelicten in zijn staat
HARC-team
Het Hit And Run Cargo (HARC) team is een samenwerkingsverband van douane, FIOD, zeehavenpolitie en het Openbaar Ministerie in Rotterdam. Het HARC-team houdt zich bezig met de opsporing en vervolging van grote ondermijningsonderzoeken in en rondom de Rotterdamse haven. Het team werd ruim 25 jaar geleden speciaal opgericht om door middel van het gezamenlijk verzamelen van informatie de drugssmokkel in Rotterdam tegen te gaan.
In 2025 werd ruim de helft minder cocaïne in de Rotterdamse haven, maar wel vijf keer zoveel cannabis aangetroffen. In 2025 ging het om 21 partijen cannabis van in totaal bijna 54.000 kilo, tegenover bijna 10.000 kilo een jaar eerder. Er werd in totaal 11.466 kilo cocaïne ontdekt. In 2024 was dat nog boven de 25.000 kilo. In de haven van Vlissingen was er een bescheiden afname.
Maar het betekent niet dat de handel afneemt. Ze zien lang niet alles.” Bovendien zijn er steeds nieuwe routes naar andere plekken in Europa. Dat kan betekenen dat smokkelaars hun risico spreiden.
Er werden door het HARC team in 2025 tachtig uithalers opgepakt. Ook dat is een forse vermindering. Een jaar eerder waren het er nog 226. Onder de verdachten waren achttien minderjarigen. De jongste was slechts dertien jaar oud. Een partij van liefst 33.000 kilo cannabis uit Zuid-Afrika beïnvloedt het cijfer wel sterk. Dat was de grootste cannabisvangst ooit. Andere partijen kwamen opvallend vaak uit Canada, waar het sinds 2018 legaal mag worden verbouwd. Het aantal minderjarige drugsuithalers is de afgelopen jaren sterk gestegen. Waar in 2020 nog 1 procent van de aangehouden uithalers minderjarig was, lag dat aandeel vorig jaar op ruim 22 procent. Een uithaler is iemand die illegale drugs uit containers in havens haalt. Ze werken doorgaans voor criminele organisaties en proberen de drugs van haventerreinen te smokkelen. Sinds 2020 werden er jaarlijks honderden drugsuithalers aangehouden. Vorig jaar werden van januari tot oktober 83 uithalers opgepakt. Deze daling is mogelijk te verklaren door maatregelen in de Rotterdamse haven, zoals strengere beveiliging en extra cameratoezicht. In Belgische havens werden juist vaker Nederlandse uithalers aangetroffen. Zo was de helft van de 166 uithalers die in de eerste helft van 2025 in Antwerpen werden aangehouden, afkomstig uit Nederland.
Sinds een wetswijziging die in 2022 inging, kunnen uithalers zwaarder worden gestraft. Volgens deskundigen kan dit ertoe leiden dat criminele organisaties vaker jongeren inzetten, omdat zij vaker lagere straffen krijgen. Uithalers zijn dan ook gemiddeld jonger dan andere drugsverdachten.
Daarnaast laat het onderzoek zien dat drugsuithalers vaker uit kwetsbare situaties komen, zoals eenoudergezinnen of buurten met relatief veel criminaliteit. Vooral jongeren onder de 23 jaar lopen een groter risico om uithaler te worden, zeker als zij eerder in beeld waren bij justitie, schulden hebben of voortijdig met school zijn gestopt.
Het HARC-NZKG-team heeft bij een gezamenlijke operatie op de Noordzee voor de kust van het Zeeuwse werkeiland Neeltje Jans 15 maart 2026 honderden kilo’s cocaïne in beslag genomen. Vijf verdachten van 34 tot 61 jaar oud uit Almere, Oostzaan, Beverwijk en Haarlem werden op heterdaad betrapt en direct aangehouden. Behalve drugs werd er ook een motorboot in beslag genomen. Volgens het OM waren de verdachten betrokken bij drugssmokkel door middel van een zogenoemde drop-off-methode. Daarbij worden pakketten vanaf schepen in zee gegooid en vervolgens opgepikt door kleinere en snellere boten.
Cocaïne wordt het meest ons land binnengesmokkeld via de haven van Rotterdam, hoewel er in de afgelopen jaren wel een flinke daling te zien is in de drugsvangsten. In 2024 ging het om 38.000 kilo, terwijl het in 2025 24.500 kilo betrof. De vondsten worden steeds kleiner, wat erop zou kunnen wijzen dat ‘criminelen hun risico’s spreiden’. Onderdeel van die risicospreiding is volgens de douane ook het feit dat criminelen steeds vaker kleinere havens opzoeken voor hun smokkelpraktijken, in plaats van alleen grote havens als die van Rotterdam.
Het Friese Leeuwarden is qua cocaïnegebruik koploper. Er werd daar dit jaar 1748 mg benzoylegonine per duizend inwoners in het rioolwater gemeten (ter vergelijking, in Amsterdam was
dat vorig jaar slechts 1206 mg per duizend inwoners) Ook met amfetamine voert Leeuwarden de ranglijst aan.
Drugs in het verkeer
Cannabis en amfetamine zoals speed en xtc waren tussen 2027 en 2023 de meest aangetroffen drugs in het verkeer. Het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) onderzocht ruim 64.000 door de politie ingestuurde bloedmonsters. Uit de analyse van de monsters die positief testten op verdovende middelen blijkt dat THC (cannabis) de meest voorkomende drug was (71 procent), gevolgd door amfetamines zoals speed en xtc (30 procent), cocaïne (15 procent) en GHB (6,8 procent).
De onderzoekers analyseerden niet alleen welke drugs in de bloedmonsters aanwezig waren, maar ook in welke concentraties. Van de verdachten die positief testten, bleek zo’n 20 procent twee, drie of zelfs vier soorten drugs te hebben gecombineerd. Meestal ging het om de combinatie van THC met amfetamine of cocaïne, of GHB met amfetamine.
Bijna alle aangehouden bestuurders waren man (92 procent), met een gemiddelde leeftijd van 29 jaar. Twee op de drie testten positief op het gebruik van een of meerdere drugs nadat ze er door de politie van waren verdacht te rijden onder invloed. Verder viel op dat jongere verdachten, onder de 26 jaar, vaak THC in hun bloed bleken te hebben. Het gebruik van cocaïne en amfetamine neemt juist toe naarmate de bestuurders ouder zijn. Op 1 juli 2017 ging de aangepaste Wegenverkeerswet in. Sinds die tijd maakt de politie onder andere gebruik van een speekseltest bij een vermoeden van drugsgebruik door een verkeersdeelnemer. Voor 2017 schreef de verkeerswet, die nog uit 1994 stamde, enkel voor dat je niet mocht rijden na drugsgebruik. Er waren in deze versie van de wet nog geen grenswaarden beschreven waarmee dat te bepalen was. Sinds 2017 zijn die wettelijke grenswaarden er wel.
Vrouw onder invloed van amfetamine veroorzaakt dodelijk verkeersongeval
Drugs op scholen
Middelbare scholen worstelen met steeds heftigere incidenten zoals drugsverkoop, vechtpartijen en zelfs prostitutie. De Onderwijsinspectie ontvangt het hoogste aantal veiligheidsmeldingen ooit en verhoogt het toezicht op scholen. Op bijna elke school is drugsverkoop een probleem en sommige scholen moeten overdag de deuren sluiten omdat er anders dealers binnenlopen. Op een school was sprake van prostitutie van meisjes op het toilet. Jongens van rivaliserende bendes hebben op school een gebiedsverbod gekregen. Want als ze elkaar in de gang ontmoeten, ontstaan er vechtpartijen. Bij vragen aan bijna 1000 docenten en schoolmedewerkers in het voortgezet onderwijs gaf ongeveer de helft aan dat op school in de afgelopen vijf jaar sprake was van drugshandel en het bewaren van drugs en/of wapens. Een vijfde gaf aan dat er op hun school leerlingen zijn geronseld door criminelen. “Wat je ziet is dat dealers rond de school hangen die bijvoorbeeld gratis drugs uitdelen. Uiteindelijk worden jongeren toch gedwongen de drugs terug te betalen, door klusjes op te knappen.”
In de jaren 2023 en 2024 is het aantal overtredingen van de gedoogcriteria toegenomen ten opzichte van 2022. In totaal zijn 38 overtredingen vastgesteld, verspreid over 15 gemeenten.
In zes gemeenten hebben de overtredingen daadwerkelijk geleid tot handhavende maatregelen, waaronder formele waarschuwingen en tijdelijke sluitingen. In één geval is een sluiting voor
onbepaalde tijd door de rechter teruggedraaid. In tien andere gemeenten zijn geen formele sancties opgelegd, althans niet volgens de gemeentelijke registratie. Daarnaast blijkt uit de meting dat gemeenten actief gebruik blijven maken van artikel 13b van de Opiumwet om op te treden tegen niet-gedoogde drugshandel. Daarbij maken we onderscheid tussen woningen en niet voor publiek toegankelijke lokalen. In 2023 paste 69 gemeenten dit artikel 743 keer toe bij woningen. In 2024 steeg dit naar 808 toepassingen in 71 gemeenten. De meeste toepassingen
betroffen harddrugs (205 keer in 2023 en 229 keer in 2024), gevolgd door softdrugs en wietteelt.
Ook bij niet voor publiek toegankelijke lokalen werd artikel 13b regelmatig toegepast: 177 keer in zowel 2023 als 2024. Hier ging het vooral om softdrugs (70 keer in 2023 en 77 keer in 2024), gevolgd door harddrugs en wietteelt. Deze cijfers laten zien dat gemeenten ook naast het coffeeshopbeleid handhaven op de aanwezigheid en verkoop van drugs, met als doel de openbare orde en
volksgezondheid te beschermen.
Gemeenten mogen zelf bepalen of zij coffeeshops gedogen, zolang zij binnen de kaders van het landelijk gedoogbeleid blijven. Ze mogen strenger zijn, maar niet soepeler.
De landelijke criteria luiden als volgt:
- Geen Affichering
- Geen Harddrugs
- Geen Overlast
- Geen Jongeren (18-)
- Geen Grote hoeveelheden (5+ gram)
- Alleen Ingezetenen van Nederland
- Een maximale handelshoeveelheid van 500 gram.
Gemeenten kunnen aanvullende criteria opnemen in hun lokale beleid. Deze hebben vaak betrekking op de vestigingslocatie van coffeeshops. Het meest gebruikte
vestigingscriterium is een afstandscriterium, waarbij een minimale afstand tussen een coffeeshop en een onderwijsinstelling wordt voorgeschreven.
In de meting over 2024 blijkt dat de coffeeshopdichtheid in Nederland relatief stabiel is gebleven ten opzichte van eerdere jaren.
Voor de 103 gemeenten met ten minste één coffeeshop ligt het gemiddeld aantal inwoners per coffeeshop eind 2024 op 36.130. De middelste waarde, ligt lager: 31.028 inwoners per coffeeshop.
De gemeente Amsterdam blijft de gemeente met de hoogste coffeeshopdichtheid, met gemiddeld één coffeeshop per 5.590 inwoners.
Proef met cannabisverkoop
Eind 2024 hebben 103 van de 342 Nederlandse gemeenten samen 563 gedoogde verkooppunten van cannabis, waarvan er op dat moment 556 daadwerkelijk zijn geopend. Op peildatum 31 maart 2025 bedraagt het aantal coffeeshops 562. Voor de meeste coffeeshops die niet waren geopend op de peildata (7 in 2023 en 7 in 2024), geldt dat zij een sluiting voor bepaalde tijd als sanctie opgelegd hebben gekregen. Deze coffeeshops openen na verloop van tijd dus weer hun deuren.
Vanaf 17 juni 2024 mocht er bij een vier jaar durende proef legale Nederlandse cannabis worden verkocht in 80 coffeeshops. De proef kwam uit het regeerakkoord van 2017. Vanwege het tekort aan legaal aanbod, mogen coffeeshops voorlopig nog steeds hun illegale ‘achterdeurcannabis’ blijven verkopen. Na drie maanden is het de bedoeling dat er alleen nog gereguleerde wiet verkocht wordt. Er werden miljoenen geïnvesteerd door deels buitenlandse investeerders die voet aan de grond wilden krijgen op de eerste legale recreatieve cannabismarkt van Europa. Eind 2020 werden door middel van een loting tien aspirant-telers geselecteerd voor de proef die zou starten zodra ze alle tien konden leveren en het aanbod voldoende en divers genoeg zou zijn. Maar omdat dat niet lukte wordt gestart met minder telers. Naar verwachting zullen twee telers het aanbod op het gewenste niveau kunnen brengen en per half september ook gaan leveren zodat de proef echt kan starten. De deelnemende coffeeshops mogen daarna alleen nog legale cannabis verkopen (gesloten coffeeshopketen). Het produceren van voldoende cannabis kost een investeerder tussen de 5 en 30 miljoen euro en hun telers moeten elk zo’n 6500 kilo legale wiet per jaar kunnen produceren. De cannabis moet worden gecontroleerd in een laboratorium en de gehaltes THC en CBD moeten op de verpakking staan. Alleen geld- en waardetransportbedrijven mogen de cannabis bij de coffeeshops bezorgen. Deelnemende coffeeshops in grensgemeenten mogen niet meer aan buitenlandse toeristen verkopen. In eerste instantie mochten de betrokken coffeeshops ook niet meer dan 500 gram gereguleerde cannabis in huis hebben, maar die limiet werd later verhoogd naar een weekvoorraad. De tien Gemeentes die mee doen met de proef zijn: Zaanstad, Arnhem, Almere, Breda, Groningen, Heerlen, Voorne aan Zee, Maastricht, Tilburg en Nijmegen. Breda en Tilburg begonnen vorig jaar al met de proef. Daar mocht zowel gereguleerde als gedoogde cannabis worden verkocht. NSC en BBB hebben zich tegen een uitbreiding van de proef uitgesproken. De coffeeshops in de tien gemeenten die meededen aan het wietexperiment mogen vanaf 7 april 2025 alleen nog wiet van officiële telers verkopen. Het kabinet wil op deze manier zorgen dat er duidelijkheid is voor gemeenten, coffeeshophouders en telers. De experimenteerfase gaat in april van start in Breda, Tilburg, Groningen, Zaanstad, Almere, Arnhem, Nijmegen, Voorne aan Zee, Heerlen en Maastricht. Die fase duurt normaal gesproken vier jaar. Momenteel zijn er vier telers die meedoen. Daar komen er in april 2025 nog drie bij. “Dit zal zowel de keuze voor coffeeshops als de bestendigheid van het aanbod ten goede komen.. Het was de bedoeling dat de overgangsfase, waarin zowel gedoogde als gereguleerde wiet mocht worden verkocht, al in september zou aflopen. Maar die periode werd verlengd omdat de productie toen nog niet op orde was. Telers konden niet genoeg leveren en coffeeshophouders vonden de kwaliteit en diversiteit van het aanbod ondermaats. De staatssecretaris gaat in tegen de mening van deelnemende coffeeshophouders die vrezen dat het aanbod van legaal geteelde cannabis tekortschiet. De wietproef zit nu nog in de ‘overgangsfase’, de beginfase waarbij mensen in de tien gemeenten die meedoen aan de proef, kunnen kiezen tussen gedoogde en gereguleerde wiet. In de tweede fase die op 7 april start mogen de tientallen coffeeshops alleen nog gereguleerde wiet verkopen. Ondanks dat Coenradie vast wil houden aan 7 april, is er toch nog een kans op uitstel. Woensdag overleggen verantwoordelijk minister David van Weel van Justitie en Veiligheid (VVD) en staatssecretaris Vincent Karremans van Jeugd, Preventie en Sport (VVD) met burgemeesters over de wietproef. ‘Om enerzijds te kijken: gaan we nog door met de startdatum zoals die er nu ligt? En twee: wat zijn de obstakels die we mogelijk tegenkomen?’ Uitstel van de wietproef zal voor de tien deelnemende telers een strop betekenen. Zij investeerden miljoenen euro’s in de teelt onder glas. Sinds het aantreden van de huidige Tweede Kamer is het enthousiasme voor de wietproef daar wel getemperd. Op 7 april 2025 start de laatste fase van het Experiment gesloten coffeeshopketen. In deze fase mogen coffeeshops in de deelnemende gemeenten alleen nog maar gereguleerde cannabis verkopen. Voor het verbeteren van de hasjproductie en inkoop door coffeeshops lijkt echter meer tijd nodig te zijn. Daarom wordt de verkoop van hasj tijdelijk niet gehandhaafd in deelnemende coffeeshops. Dit geeft telers meer tijd om hun productie op orde te krijgen. Daar hebben de verantwoordelijk bewindspersonen minister Van Weel (Justitie en Veiligheid) en staatssecretaris Karremans (Jeugd, Preventie en Sport) de Tweede Kamer 2 april 2025 over geïnformeerd. Op dit moment gedoogt de overheid de verkoop van cannabis (wiet en hasj) in coffeeshops aan consumenten. Dat betekent dat coffeeshops onder strenge voorwaarden wiet en hasj kunnen verkopen. Zij worden daarvoor niet strafrechtelijk vervolgd. De teelt van cannabis is in Nederland illegaal. Daardoor is niet duidelijk waar de cannabis vandaan komt en wat de samenstelling ervan is. Het doel van het experiment is om te onderzoeken of een gesloten en gereguleerde keten van productie, distributie en verkoop van cannabis mogelijk is. Burgemeesters van de deelnemende gemeenten zullen de eerste twee maanden niet handhaven op de verkoop van illegale hasj in coffeeshops. Voldoende aanbod is belangrijk, omdat een tekort kan leiden tot illegale handel op straat. Daarom kregen de telers meer tijd om hun hasjproductie te verbeteren en coffeeshophouders krijgen de mogelijkheid om in hun gereguleerde hasjaanbod te groeien.
De proef lijdt inmiddels tot veel klachten over ongezonde stankoverlast. Legale wietkweker CanAdelaar aan de Middelweg uit Hellevoetsluis moet van de voorzieningenrechter de stankoverlast in de omgeving binnen een week beperken en zich aan de extra regels houden die de gemeente Voorne aan Zee heeft opgelegd of helemaal stoppen met de productie. “Zo kan het niet langer doorgaan”, staat in de uitspraak.
Over de wietkweker werden meer dan 2000 klachten ingediend. De gemeente Voorne aan Zee kwam daarom in maart al met milieuregels, waarin staat hoeveel geur het bedrijf maximaal mag produceren. Als CanAdelaar zich daar niet aan zou houden, zou een boete volgen die kon oplopen tot 3,5 miljoen euro.
CanAdelaar stapte naar de rechter. Het bedrijf zei er alles aan te doen om de stankoverlast aan te pakken. De miljoenenboetes betekenen volgens de advocaat van de teler een ‘verkapte sluiting’, schreef Rijnmond eerder. De voorzieningenrechter noemt de “geursituatie” zeer ernstig en betwijfelt of de maatregelen die de kweker neemt tot verbetering leiden. Het bedrijf dat twee jaar geleden met het telen van wiet in Hellevoetsluis begon is de grootste legale wietproducent van Nederland. De teler zit in een kassencomplex ter grootte van zeven voetbalvelden. Vroeger werden er tomaten gekweekt. De stankoverlast ontstaat als de ramen van de kas open gaan om te luchten. De wietgeur verspreidt zich dan in de wijde omgeving. Tot nu toe zijn er bij milieudienst DCMR 2100 meldingen binnengekomen van driehonderd verschillende omwonenden. De stank is ongezond, volgens het Trimbos Instituut. Omwonenden kunnen last krijgen van duizeligheid, misselijkheid en hoofdpijn. Bij mensen met luchtwegproblemen kunnen de klachten erger worden. Mensen kunnen niet high worden van de wietgeur, zegt het kenniscentrum.
De kwekerij werd 28 september overvallen en beroofd van de hele voorraad wiet. Tijdens de overval waren er mensen aan het werk. Niemand raakte gewond. De politie vermoedt dat er twee overvallers zijn. Er is geen duidelijk signalement van de overvallers.
Van cannabis kun je last krijgen van duizeligheid, misselijkheid, rode ogen, een droge mond, angstgevoelens of een paniekaanval. De drug kan zelfs een psychose aanwakkeren, zeker in combinatie met alcohol of andere drugs
Nederland heeft 573 coffeeshops, verspreid over 103 gemeenten waar de verkoop van cannabis wordt gedoogd. Inkopen en kweken is illegaal en moest tot nu toe worden geregeld via de ‘achterdeur. Dit gedoogbeleid werkt niet voor coffeeshophouders en de overheden. Tientallen gemeenten die last hebben van drugscriminaliteit zien de proef als een oplossing voor de problemen.
Cannabis wordt ook wel voor medicinale doeleinden gebruikt. Medicinale wiet is alleen via de apotheek verkrijgbaar op recept. In Nederland heeft alleen het bedrijf Bedrocan toestemming van de overheid voor het produceren van medicinale cannabis. Het helpt tegen pijn, spasmen, spierkrampen, MS, reumasymptomen, kanker en aids. Ook biedt het mogelijkheden voor patiënten met het syndroom van Gilles de la Tourette. Door het gebruik van wiet ontspant het lichaam, waardoor plotselinge spasmen kunnen worden geremd. Bedrocan kweekt jaarlijks duizenden kilo’s cannabis voor apotheken in Nederland en andere landen. Het Bureau voor Medicinale Cannabis (BMC) ontfermt zich als overheidsorganisatie over de productie van medicinale cannabis en voert controles uit bij de telers. Vanaf 7 april verkopen alle coffeeshops in tien Nederlandse gemeenten alleen nog maar legaal geteelde wiet. Het gaat om Almere, Arnhem, Breda, Groningen, Heerlen, Hellevoetsluis, Maastricht, Nijmegen, Tilburg en Zaanstad. Dit betekent dat de coffeeshops daar niet meer via de ‘achterdeur’ mogen inkopen bij illegale kwekers. Voortaan mogen de bijna tachtig coffeeshops alleen nog maar afnemen van een select groepje telers dat meedoet aan het experiment. Volgens coffeeshopeigenaren valt de legale wiet goed in de smaak bij de consument, maar de afgelopen weken waren er nog wat strubbelingen nadat bleek dat populaire legale wietsoorten niet altijd leverbaar waren. Hasj is er nog maar nauwelijks, terwijl dat wel veel gebruikt wordt. Op het laatste moment besloot het kabinet om de verkoop van de illegale, veelal Marokkaanse hasj nog een paar maanden langer toe te staan, in de hoop dat ook het legale aanbod nog zal groeien. Wiet is er volgens het kabinet wel genoeg.
De Douane werpt steeds meer barrières op tegen smokkel van drugs. Door samen op te trekken met andere landen, intensievere samenwerking in Nederland en technologische innovaties levert de Douane een belangrijke bijdrage aan het tegengaan van ondermijning. Hierbij zet de Douane ook in op de aanpak van accijnsfraude, zoals de handel in illegale sigaretten. Opbrengsten van accijnsfraude kunnen een financieringsbron vormen voor andere criminaliteit.
Er is in Europa een groeiend gevaar dat het verwoestende fentanyl en andere synthetische opioïden wijdverspreid zullen zijn net als in de de Verenigde Staten. In 2022 stierven ruim 70.000 mensen in de Verenigde Staten aan een overdosis veroorzaakt door dergelijke synthetische drugs. 44 procent meer productielocaties dan in 2022, wat neerkomt op in totaal 151 locaties. Waar het aantal cocaïne gerelateerde productielocaties nagenoeg gelijk is gebleven, is het aantal ontdekte heroïne gerelateerde productielocaties vervijfvoudigd (van 2 in 2022 naar 10 in 2023) en is het aantal ontdekte synthetische drugs gerelateerde productielocaties met 50% gestegen (van 83 in 2022 naar 125 in 2023).
De meeste productielocaties van drugs werden ontdekt in Zuid-Holland (40) en Noord-Brabant (35). Dat in Zuid-Holland zo veel drugslabs zijn gevonden, komt o.a. doordat de versnijding van cocaïne en heroïne zich concentreert in deze provincie. ‘Een belangrijke verklaring voor het toegenomen aantal labs dat ontmanteld is, is te vinden in de wereldwijd toegenomen vraag naar drugs. Dat zien we bijvoorbeeld aan de wereldwijde inbeslagnames van (synthetische) drugs die te relateren zijn aan Nederland.
Mensen die drugs injecteren lopen het risico infecties op te lopen zoals virale hepatitis B en C (respectievelijk HBV en HCV) en het humaan immunodeficiëntievirus (HIV) door het delen van drugsgebruiksbenodigdheden. Deze infecties kunnen chronische ziekten veroorzaken die kunnen leiden tot ernstige gezondheidsschade, waaronder de dood. Hoewel de langetermijn trend van nieuwe hiv-infecties als gevolg van injecterend drugsgebruik in de Europese Unie afneemt, zag meer dan de helft van de rapporterende landen in 2022 een toename van het aantal nieuwe hiv-meldingen vergeleken met 2021
De toename van het aantal ontmantelingen zie je ook bij MDMA en methamfetamine. Vorig jaar vond de politie 32 productieplekken voor MDMA en 29 voor methamfetamine. Het overgrote deel van deze productie is bestemd voor de export. In 2022 was dit voor beide 15. Ook werden het afgelopen jaar 18 locaties ontmanteld waar grondstoffen voor de productie van MDMA en (met)amfetamine werden geproduceerd. Verder zijn er 38 amfetamineproductielocaties ontdekt, evenveel als in 2022. Met een nieuwe wet, die al door de Tweede Kamer is aangenomen, moeten de gebruikte chemicaliën niet nodig zijn voor de fabricage van drugs verboden worden.
In de markten waar wiet gelegaliseerd is, dalen de prijzen flink. De prijsdaling was vanwege overinvesteringen in productie in landen als de VS, Canada en Duitsland te verwachten.
Het volume van legale teelt van cannabis in de Verenigde Staten toonde jarenlang een opgaande lijn. In de jaren tussen 2014 en 2024, het eerste decennium waarin het producenten werd toegestaan legaal wiet te verbouwen, steeg de totale jaarlijkse omzet naar zo’n 30 miljard dollar.
Maar plotseling toont de opgaande lijn een stevige knik: in 2025 werd tussen de 28,6 en 29,9 miljard dollar opgehaald omdat er in korte tijd teveel (legale) wiet op de markt werd gebracht, zowel in de VS als in buurland Canada.
Daar werd de productie van wiet voor recreatie en medicinaal gebruik in 2018 toegestaan, waarna investeerders massaal intekenden op de bouw van nieuwe kassen. Zo massaal dat Canada al jaren een productieoverschot heeft, en de industrie ook al jaren cannabis vernietigt om de markt te beschermen – in 2021 ging het al om 425 miljoen kilo gedroogde cannabis.
Ook in Duitsland dalen de prijzen nu flink, waar sinds het legaliseren van wiet voor medicinale toepassingen in 2024 de prijzen van tien euro per gram in het eerste kwartaal van 2023 nu zijn gedaald naar zeven à acht euro per gram. Het is een andere markt dan de VS of Canada, maar de trend is gelijk: in landen waar wietverkoop is gereguleerd, duikt momenteel de prijs.
Elke cannabismarkt ontwikkelt zich anders, maar de prijsontwikkelingen vertonen opmerkelijke consistentie’, aldus een rapport van Whitney Economics, een onderzoeks- en adviesbureau op het gebied van cannabiseconomie. Het rapport is gebaseerd op marktgegevens uit de VS, Canada en Duitsland, Israël, Mexico en Peru. Volgens het rapport gaat de opkomende industrie door een ‘voorspelbare fase’ die toezichthouders en marktpartijen ‘steevast onderschatten’. Overinvestering in een opkomende industrie leidt tot overproductie, die aanhoudt tot vraag en aanbod in balans komen. In de VS is die balans momenteel ver te zoeken, aldus opnieuw het rapport; Whitney schat in dat de ‘geautoriseerde productiecapaciteit’ 600 procent is van de ‘legale vraag’ en 225 procent van de totale Amerikaanse vraag naar wiet en andere cannabisproducten.
Overheid wil wetswijziging Opiumwet
Per 1 september 2024, of zoveel eerder als mogelijk zou er meer ruimte komen voor de verhandeling van preparaten van cannabis, de verhandeling van cannabis voor wetenschappelijk onderzoek, en de incidentele verhandeling van medicinale cannabis in algemene zin. Het streven was om voor het einde van het jaar een verdere verruiming van het beleid te realiseren, voorzien van voldoende waarborgen om misbruik te voorkomen en waarbij rekening wordt gehouden met de wijze waarop het toezicht vormgegeven kan worden. Het streven was ook om de structurele verhandeling van medicinale cannabis, met tussenkomst van het BMC, mogelijk te maken, zonder beperkingen wat betreft volume en frequentie van verhandelingen. De enige uitzondering hierop zou zijn de levering van cannabis flos aan apotheken en groothandels die aan apotheken leveren. Dit zou voorbehouden blijven aan het BMC, die hiervoor partijen heeft gecontracteerd. Per januari 2026 zou dan een laatste beleidswijziging worden doorgevoerd, waarmee het BMC anders wordt ingericht en ‘de gesloten keten’, zoals deze nu bestaat voor de toelevering van medicinale cannabis aan apotheken in binnen- en buitenland, wordt herzien. Het BMC blijft hierbij wel de eerder beschreven administratieve en controlerende rol vervullen. Hierbij gaat het primair om het herzien van het alleenrecht van het BMC om cannabis te importeren, exporteren, verkopen, af te leveren en aanwezig te hebben. Het beleid van het ministerie van Justitie en Veiligheid is vertraagd. De invoering wordt nu verwacht in 2027.
De cannabiswet (CanG) in Duitsland
Uithalers
Een uithaler is iemand die illegale drugs uit containers in havens haalt. Uithalers werken doorgaans voor criminele organisaties en proberen de drugs van haventerreinen te smokkelen. Sinds 2020 werden er jaarlijks honderden drugsuithalers aangehouden. In 2025 werden van januari tot oktober 83 uithalers opgepakt. Deze daling is mogelijk te verklaren door maatregelen in de Rotterdamse haven, zoals strengere beveiliging en extra cameratoezicht. In Belgische havens werden juist vaker Nederlandse uithalers aangetroffen. Zo was de helft van de 166 uithalers die in de eerste helft van 2025 in Antwerpen werden aangehouden, afkomstig uit Nederland.
Sinds een wetswijziging die in 2022 inging, kunnen uithalers zwaarder worden gestraft. Volgens deskundigen kan dit ertoe leiden dat criminele organisaties vaker jongeren inzetten, omdat zij vaker lagere straffen krijgen. Uithalers zijn dan ook gemiddeld jonger dan andere drugsverdachten.
Daarnaast laat het onderzoek zien dat drugsuithalers vaker uit kwetsbare situaties komen, zoals eenoudergezinnen of buurten met relatief veel criminaliteit. Vooral jongeren onder de 23 jaar lopen een groter risico om uithaler te worden, zeker als zij eerder in beeld waren bij justitie, schulden hebben of voortijdig met school zijn gestopt.
In 2024 werden er 266 uithalers aangehouden, tegenover 452 in 2023. Meestal ging het om tieners uit Rotterdam-Zuid en Amsterdam-Zuidoost. De drugsbendes die de transporten vanuit de productielanden in Latijns-Amerika organiseren, hebben hun routes verlegd naar West-Afrika. Dit deden zij vanwege de strengere controles in Rotterdam en Antwerpen, zei chef Jan Janse van de Rotterdamse Zeehavenpolitie op de persconferentie.
Ook in België in Antwerpen werden 166 vermoedelijke uithalers gearresteerd. Dat is een record: in heel 2024 werden er 128 gearresteerd. Van de aangehouden uithalers had de helft de Nederlandse nationaliteit. Daarnaast ging het om 57 Belgen, 5 Albanezen, 5 Fransen en 5 Marokkanen. (waarvan sommigen 11 of 12 jaar oud zijn), 37 van de 166 uithalers waren minderjarig op het moment dat ze werden opgepakt, 22 van die minderjarigen kwamen uit Nederland. Volgens de Belgische politie is de totale hoeveelheid in beslag genomen cocaïne in de Antwerpse haven gedaald. Tegelijkertijd neemt het aantal drugsvondsten en arrestaties juist toe. De Belgische recherche van de Scheepvaartpolitie startte sinds begin dit jaar 65 drugsonderzoeken, vaak na de arrestatie van uithalers. De Federale Gerechtelijke Politie in Antwerpen richt zich op de criminele organisaties achter de uithalers. Die dienst opende sinds de jaarwisseling 105 nieuwe dossiers rond cocaïnehandel via zee. Er werden door het HARC team in 2025 tachtig uithalers opgepakt. Ook dat is een forse vermindering. Onder de verdachten waren achttien minderjarigen. De jongste was slechts dertien jaar oud. Het aantal minderjarige drugsuithalers is de afgelopen jaren sterk gestegen. Waar in 2020 nog 1 procent van de aangehouden uithalers minderjarig was, lag dat aandeel vorig jaar op ruim 22 procent.
Inmiddels nemen drugscriminelen ook al hun toevlucht tot nieuwe smokkelmethodes, zoals het ‘inwassen’ van cocaïne in kleding, verpakkingsmateriaal en kolen. Het delen van kennis door de douane met landen in Zuid-Amerika leidt tot concrete resultaten, zei directeur-generaal Nanette van Schelven van de Nederlandse douane zaterdag 25 januari in De Telegraaf. ‘In Latijns-Amerika zijn het voorbije jaar meerdere grote drugstransporten onderschept die bestemd waren voor Nederland. Door samen te werken, te helpen en vertrouwen op te bouwen, zie je dat de douanediensten daar steeds meer drugs willen en kunnen tegenhouden. De daling van de drugssmokkel via Rotterdam is volgens hoofdofficier van justitie Mariëtte Bode van Zeeland-West-Brabant goed nieuws, maar geen reden om de vlag uit te hangen.
Kritiek op Yes We Can Clinics groeit
De commerciële instelling “Yes we Can”, die bekendstaat om haar intensieve en strenge behandelprogramma’s, ligt onder vuur vanwege een aanpak die volgens betrokkenen niet alleen ineffectief, maar in sommige gevallen zelfs schadelijk zou zijn. Oud-cliënten vertellen verhalen met een ander beeld dan de kliniek zelf uitdraagt: niet een veilige laatste kans, maar een omgeving waarin jongeren soms slechter uitkomen dan ze erin gingen. Critici spreken over een ‘one size fits all’-benadering, waarbij weinig ruimte is voor individuele verschillen. Daarnaast zou ervaringsdeskundigheid binnen de kliniek soms zwaarder wegen dan professionele, wetenschappelijke kennis. Deskundigen plaatsen vraagtekens bij de onderbouwing van de behandelmethode en waarschuwen voor mogelijke risico’s. De jongeren mogen geen privileges zoals muziek maken of andere hobbies en worden strak gehouden.
Volgens meerdere betrokkenen kan de behandeling niet alleen tekortschieten, maar ook schade veroorzaken. Sommige jongeren zouden getraumatiseerd uit het traject komen. Yes We Can Clinics richt zich op jongeren tussen de 13 en 23 jaar met complexe problematiek, zoals depressie, verslaving en trauma. Het tien weken durende programma wordt gepositioneerd als oplossing “als niets meer werkt”. De kliniek kreeg landelijke bekendheid door de Videoland-serie De Jeugdkliniek: Als niets meer werkt, gepresenteerd door Ewout Genemans, waarin kijkers een inkijk kregen in het dagelijks leven binnen de instelling. Genemans verkocht de kliniek in september 2025 aan private equity investeerder Bencis Capital Partners. Bencis nam het belang over van investeerder Holland Capital, dat sinds 2021 aandeelhouder was. Het gaat om een meerderheidsbelang, waarmee Bencis feitelijk de controle kreeg over de organisatie. De overname past in een groeistrategie: onder Bencis wil de organisatie uitbreiden naar andere Europese landen, zoals het VK en Zwitserland. Sindsdien is de organisatie uitgegroeid tot een grote speler in de jeugdzorg. Met circa 500 medewerkers en duizenden aanmeldingen per jaar worden jaarlijks ongeveer duizend jongeren opgenomen. Financieel gezien is er sprake van sterke groei: in 2024 behaalt de kliniek een omzet van circa 56 miljoen euro, met een aanzienlijke winst. Yes We Can Clinics stelt dat deelname aan het programma altijd vrijwillig is en dat uit eigen onderzoek geen structurele problemen naar voren komen. Negatieve ervaringen worden door de organisatie omschreven als “verdrietig”, maar niet representatief voor de algehele werking van de behandeling.
Bencis heeft geen beste reputatie. De jeansketen Lake Side met 28 winkels ging in 2018 onder Bencis failliet. In 2012 telde de keten ruim 70 winkels door heel Nederland. Bencis investeerde tussen 2006 en 2011 ook in Perry Sport en Aktiesport, Bremtex en Teidem, maar ook die investering liep op niets uit. De sportketen ging in 2016 failliet. In 2011 nam Bencis een meerderheidsbelang in Van Deursen Retail Groep, met toen 200 winkels van Shoeby en 70 winkels van Lake Side. Er zouden 100 nieuwe winkels van Shoeby en Lake Side worden geopend maar in 2011 ging ook Bremtex failliet, in 2016 volgden Perry Sport, Aktiesport en Teidem. Eerder had Bencis al afscheid genomen van het belang in Shoeby en Lake Side. De jeanswinkels kwamen eind 2015 door een management buy out in handen van Hans den Arend en Daniële Horsten. Het winkelbestand was toen al drastisch gedaald, tot 18 eigen winkels en 10 franchises. De omzet daalde in 2017 met 15 procent tot 3,8 miljoen. Zonder de franchisezaken telde het retailbedrijf nog 84 werknemers. De drie vennootschappen waarin Lake Side was ondergebracht, werden al snel failliet verklaard. Bencis liet Shoeby los en in 2015 werd een herfinanciering uitgevoerd waarbij de bankschuld van 29,5 miljoen euro werd afgelost dankzij een agiostorting van Van Deursen van 20,5 miljoen euro. Tevens verstrekte ze een achtergestelde lening van 9,25 miljoen euro.
De Braziliaanse regering heeft een nieuw veiligheidspartnerschap met de Verenigde Staten aangekondigd, gericht op de bestrijding van criminele netwerken en de illegale handel in drugs en wapens. President Luiz Inácio Lula da Silva noemde de overeenkomst vrijdag in een bericht op sociale media een doorbraak. Volgens hem markeert de deal een ongekende samenwerking tussen de Braziliaanse federale belastingdienst en de Amerikaanse douane. “Brazilië en de Verenigde Staten zijn een nieuwe fase van samenwerking ingegaan,” schreef Lula. “We gaan de strijd tegen internationale wapen- en drugshandel opvoeren met concrete maatregelen.”
Tot die maatregelen behoren onder meer realtime gegevensuitwisseling, strengere vrachtcontrole en gezamenlijke operaties om illegale zendingen te onderscheppen. De Braziliaanse belastingdienst benadrukte daarnaast dat er sprake zal zijn van een voortdurende informatiestroom tussen Amerikaanse en Braziliaanse autoriteiten. Het initiatief krijgt de naam DESARMA. Minister van Financiën Dario Durigan noemde de samenwerking met de Amerikaanse douane- en grensbescherming een belangrijke stap in de versterking van internationale samenwerking tegen criminaliteit. Volgens hem zullen gedeelde inlichtingen en gezamenlijke operaties bijdragen aan een effectievere aanpak van wapen- en drugshandel.
De overeenkomst is de meest recente samenwerking tussen de regering van de Amerikaanse president Donald Trump en een Latijns-Amerikaanse partner. Trump probeert al langer criminele netwerken in het westelijk halfrond aan te pakken en zoekt daarbij steun van regionale bondgenoten via zijn initiatief “Shield of the Americas”.
Tegelijkertijd blijven er spanningen bestaan tussen Washington en Brasília. Linkse leiders, waaronder Lula, waren bijvoorbeeld afwezig bij een top in maart rond dit initiatief. De regering-Trump heeft bovendien druk uitgeoefend op landen als Brazilië om harder op te treden tegen criminaliteit, onder meer met militaire middelen.
Lula richt zich op zijn beurt op het tegengaan van de instroom van illegale wapens uit de Verenigde Staten. Volgens de Braziliaanse overheid zijn in de afgelopen twaalf maanden 1.168 illegaal geïmporteerde wapens en onderdelen in beslag genomen, vooral afkomstig uit de staat Florida. Deze wapens zouden voornamelijk in handen komen van criminele organisaties.
Daarnaast verschillen beide landen van mening over de aanpak van georganiseerde misdaad. Sinds zijn terugkeer in januari 2025 heeft Trump verschillende Latijns-Amerikaanse bendes en kartels bestempeld als “buitenlandse terroristische organisaties”, een kwalificatie die traditioneel wordt gebruikt voor groepen met politieke motieven.
De Verenigde Staten hebben deze classificatie gebruikt om militaire acties te rechtvaardigen, waaronder aanvallen op schepen in de Caribische Zee en de oostelijke Stille Oceaan. Volgens critici gaan deze operaties gepaard met ernstige juridische en ethische bezwaren.
Ook voerde de VS begin januari een gezamenlijke militaire en politieactie uit in Venezuela, waarbij tientallen doden vielen en de Venezolaanse president Nicolás Maduro en zijn vrouw werden opgepakt. Zij wachten momenteel op hun proces in New York. De Braziliaanse regering heeft zich uitgesproken tegen het gebruik van het label “buitenlandse terrorist” voor criminele groepen binnen haar grenzen. Er zijn berichten dat de VS overwegen Braziliaanse organisaties zoals PCC en Comando Vermelho zo te classificeren.
Minister van Buitenlandse Zaken Mauro Vieira gaf aan dat hij deze bezwaren rechtstreeks heeft overgebracht aan zijn Amerikaanse collega Marco Rubio. Lula benadrukt ondertussen het belang van nationale soevereiniteit. “Brazilië is een soevereine natie met onafhankelijke instituties en accepteert geen inmenging,” verklaarde hij eerder. In de komende maanden wordt verwacht dat Lula naar Washington reist voor overleg met Trump.
In een kaaspakhuis in Hengelo werden 8 maart 2020 vier mannen op heterdaad betrapt bij het produceerden van amfetamineolie tussen kazen in een opslag. De straatwaarde van alle aanwezige grondstoffen voor de fabricage van drugs was zo’n veertien miljoen euro. Vijf mannen werden veroordeeld tot gevangenisstraffen van 24 en 28 maanden. Een verdachte uit Hengelo kreeg een fors hogere straf. “In dezelfde loods werden kazen opgeslagen voor de kaashandel van zijn moeder en stiefvader.” Op 8 maart 2020 deed de politie een inval in een loods aan de Topweg in Hengelo. In het professioneel, volop draaiende lab werd amfetamineolie gemaakt, dat kan worden omgezet in speed. Op de zolder van de loods waren verschillende kamertjes getimmerd. Zoals kook- en destillatieruimten voor de drugs, een kleine kantine en een slaapzaal met vier bedden. Het ging om de Hagenaar Dave K. (37) – volgens justitie degene die het lab runde en drie mannen uit de omgeving van Arnhem. Even later kwam Hengeloër Daniele (41) ook het erf opgereden. Hij werd eveneens gearresteerd. Justitie was van mening dat de Hengeloër niet ‘slechts’ een katvanger was, die vanwege geldproblemen de loods van zijn stiefvader onderverhuurde aan Hagenaar Dave K. Hij hielp volgens de autoriteiten namelijk tevens mee aan het opzetten van het lab. Het OM eiste begin oktober 2024 tijdens de inhoudelijke behandeling van de zaak een gevangenisstraf van één jaar tegen Hengeloër Daniele, maar de Haagse rechters namen hier vandaag geen genoegen mee. Zij deden er een schepje bovenop en verdubbelden de straf. Dit betekent dat Daniele twee jaar de cel in moet.
De rechters namen het de Hengeloër zeer kwalijk dat het drugslab in een loods was gebouwd waar ook kazen werden opgeslagen. “In dezelfde loods werden kazen opgeslagen voor de kaashandel van zijn moeder en stiefvader”, dit kwam zijn stiefvader uiteindelijk ook nog eens duur te staan. De gemeente Oldenzaal trok namelijk zijn standplaatsvergunning om kaas te verkopen op de Oldenzaalse markt in omdat de kazen die de stiefvader verkocht in zes verschillende tests sporen van speed bevatten. Ook de medeverdachten van Daniele hebben een gevangenisstraf opgelegd gekregen. De mannen uit de buurt van Arnhem moeten tussen de 24 en 28 maanden lang de cel in. Het verblijf in de gevangenis van Hagenaar Dave K. zal ook met 28 maanden worden verlengd. Die laatstgenoemde zit namelijk al achter de tralies voor het opzetten van een ander drugslab, in Amersfoort. K. werd voor dit lab werd veroordeeld tot twee jaar cel voor het allergrootste drugslab ooit in Nederland.
14 november 2023 kwam uit de koffers van drie Britse vrouwen tussen de 23 en 25 jaar die vanuit Los Angeles naar Schiphol waren gevlogen. 23 gesealde pakketten met 92 kilo Crystal meth aan (straatwaarde zo’n 4,5 miljoen euro) De officier van justitie eiste later celstraffen tot 4,5 jaar tegen de vrouwen voor het smokkelen van drugs. Op basis van de richtlijnen van het OM voor de invoer van 50 tot 100 kilo harddrugs door een koerier is het uitgangspunt een gevangenisstraf van 4 jaar en 6 maanden. Dit is ook wat de officier tegen de vrouw eist die de meeste drugs in haar koffers had zitten en in tegenstelling tot de andere twee vrouwen niet meteen openheid van zaken heeft gegeven. Tegen de twee anderen eist zij een celstraf van 4 jaar en 3 maanden. Uitspraak op 14 mei. De drie vrouwen werden op de bewuste dag aan een drugs controle onderworpen, nadat ze de zogeheten groene doorgang (niets aan te geven) hadden willen passeren. Een medewerker van de Douane zag dat ze na hun aankomst bij de bagagebanden telkens heen en weer hadden gelopen, voordat ze op enig moment voor de groene doorgang kozen. Ze werden aangesproken, waarna hun bagage via onder meer een x-ray-scan werd gecontroleerd, waarna bleek dat in elk van de vier koffers doorzichtige pakketten zaten met wat later crystal meth bleek te zijn. Eén vrouw had twee koffers met in totaal twaalf pakketten bij zich. De anderen hadden respectievelijk vijf en zes pakketten in hun koffer. Uit onderzoek bleek dat de vrouwen zo’n 10.000 pond zouden krijgen voor het invoeren van de drugs. Twee van hen hebben bekend en verklaarden met zijn drieën te hebben samengewerkt. Uit telefoongegevens van de verdachten kon worden opgemaakt dat in ieder geval twee van hen het niet voor de eerste keer deden. Dat blijkt uit de chats, vele stempels in hun paspoort en foto’s van dikke pakken met geld. Uit het dossier blijkt niet dat de verdachten onder druk hebben gehandeld. Ze waren vooral gedreven door geldelijk gewin zoals het daarmee kunnen opstarten van een nagelstudio, het afbetalen van een beugel, het halen van een rijbewijs. Bij een controle in maart 2024 heeft de douane de grootste hoeveelheid crystal meth ooit gevonden in Nederland. Het ging om een partij van meer dan 3200 kilo uit Mexico dat was bestemd voor een bedrijf in Den Hout, in Noord-Brabant. De crystal meth had een handelswaarde van 22,4 miljoen euro. In het onderzoek heeft de politie een 55-jarige man uit Den Hout aangehouden. Hij is inmiddels weer vrijgelaten, maar blijft nog wel verdachte in het onderzoek. In vervuilde substantie
De drugs waren verstopt in grote zakken met een zandachtige substantie. De substantie was zwaar vervuild met koper en pfas, waardoor lang gezocht moest worden naar een manier om de partij te vernietigen.
In februari 2022 werd een ondergronds methlab aan de Loofrietweg in Ambt Delden ontdekt. Tegen de 78-jarige Johannes van K. werd ruim twee jaar geëist vanwege zijn betrokkenheid bij de productie van crystal meth. Het OM stelt dat de gierput onder de paardenstal zonder de hulp van de bejaarde Brabander nooit zou zijn omgetoverd tot crystal methlab. Een verstopte lift in een van de paardenstallen leidde naar de tot drugslab omgebouwde gierput. Het OM heeft in het onderzoek naar de drugsbunker de pijlen gericht op vier verdachten: het stel Valeria L. (45) en de Engelse Karim O (40), dat inmiddels uit elkaar is. De Brabander Johannes van K. (78) en de klusjesman van het erf, de 61-jarige Chris B. uit Den Ham. De rechtbank behandelde eerst alleen de zaken van Karim O. en Johannes van K. De andere twee verdachten ontbraken om verschillende redenen. Valeria vroeg om haar zaak niet tegelijk met die van haar ex te behandelen, aangezien hij ook wordt verdacht van haar mishandeling. Johannes heeft bekend dat hij bemiddelde, maar ontkent dat hij ooit het ondergrondse lab, of de drugs die daarin werden geproduceerd, heeft gezien. Hij vertelt dat zijn functie als tussenpersoon een makkelijke manier was om uit geldnood te komen: “Van geld afgeven word je ook niet zo moe van. Ik moest gewoon eens per week een paar duizend euro wegbrengen.”, aldus de bejaarde Brabander. Op de vraag van de rechter waarom hij nooit ‘eruit is gestapt’ zegt de man dat dit vanwege zware bedreigingen simpelweg niet mogelijk was: “Ik kwam eigenlijk uit de hennep, die wereld is gewoon ouwe-jongens-krentenbrood, iedereen kent elkaar. Maar dit zijn echt geen fijne jongens (…) Ze zeiden mij: ‘We hebben één stelregel; ga je praten, dan gaat je familie eraan.'” De rechter geloofde niets van het verhaal van Valeria L. Ze draait de gevangenis in en haar terreinknecht Chris B. en Johannes van K., die de locatie had geregeld, wacht hetzelfde lot. De eigenares ontkent tot op de dag van vandaag dat ze ook maar iets te maken had met het drugslab. Toen de rechtbank vorige maand vroeg of ze wist wat er onder haar paardenstallen gebeurde, vertelde ze dat ze alleen wist dat er “dingen gebeurden die niet mogen”. Zo zei ze dat ze ‘getinte mannen met wapens’ zag lopen op haar erf. Mensen die ze nooit heeft gesproken.
Op de vraag van de rechter waarom ze nooit naar de politie is gestapt om te vertellen dat er op haar erf dingen gebeuren die niet helemaal in de haak zijn, vertelde ze dat ze zich bedreigd voelde: “Iedereen gebruikte drugs, ik kon zeggen wat ik wilde, maar ik had helemaal geen controle meer over mijn eigen erf.” De rechter legde Valeria L. desondanks een onvoorwaardelijke celstraf op van vier jaar, aanzienlijk meer dan de geëiste 32 maanden, waarvan 14 voorwaardelijk. Door het beschikbaar stellen van haar terrein, is L. medeplichtig geweest, luidt het oordeel. Ook moet de vrouw het geld dat ze aan het lab heeft verdiend, niet minder dan 39.450 euro, terugbetalen.
Chris B. (61), de terreinknecht van het erf, wordt gezien als het brein achter het plan om het drugslab in de gierput te bouwen. De rechter acht ook bewezen dat hij hand- en spandiensten verleende om de zaken rondom het lab te regelen. Chris B. kreeg om die reden eveneens een onvoorwaardelijke celstraf van vier jaar opgelegd. Ook hij moet zijn verdiende drugsgeld, een bedrag van 13.200 euro, terugbetalen. Bij de zitting vorige maand diende Chris B. nog een verzoek in om de rechtbank te wraken. Volgens B. hadden de rechters een te voorbarig besluit genomen om de rechtszaak door te laten gaan. Hij vond dat de rechtbank voorbij ging aan zijn recht om aanwezig te zijn bij de rechtszaak die hij moest missen vanwege de rugklachten. Het wrakingsverzoek van B. werd ongegrond verklaard. Het bleef niet bij twee veroordelingen in deze zaak. De Brabander Johannes van K. (78) moet namelijk ook vier jaar de cel in voor zijn rol in het Deldense lab. Zonder zijn inbreng had het drugslab nooit bestaan, oordeelde de rechter. Ook Van K. moet zijn verdiende drugsgeld terugbetalen, een slordige 24.000 euro. De Brabander zou namelijk twaalf keer, bij elke keer dat er meth werd ‘gekookt’, een bedrag van 2.000 euro hebben ontvangen. Karim O., destijds het vriendje van eigenares Valeria L., werd in eerste instantie ook verdacht van betrokkenheid bij het lab. De Engelsman ontkende elke vorm van betrokkenheid en werd vrijgesproken vanwege gebrek aan bewijs. Wel kreeg hij een voorwaardelijke gevangenisstraf opgelegd vanwege het meermaals mishandelen van zijn toenmalige partner Valeria L.
De Spaanse Guardia Civil meldt dat ayahuasca en paddengif verboden zijn in Spanje en dat consumptie is niet toegestaan en viel begin augustus 2025 daarom binnen bij een Nederlandse onderneming in een villa in Pedreguer waar spirituele ceremonies met ayahuasca en andere psychoactieve middelen plaatsvonden. Drie mensen werden gearresteerd en vijf anderen werden onderzocht. Het bedrijf ontkent iets illegaals te doen. Agenten troffen tientallen bedden aan. Groepen tot twintig deelnemers werden begeleid door zes medewerkers tijdens ‘astrale reizen’, begeleid met rituelen of muziek. Er ontbraken medische voorzieningen voor overdoses of andere complicaties. Voor zover bekend waren er geen ernstige incidenten. Drie arrestanten, twee mannen en een vrouw, werden als leiders gezien. Vijf “spirituele gidsen” (drie mannen, twee vrouwen) zouden de middelen toedienen. Het bedrijf had een vestiging in Doetinchem. In een verklaring stelt het bedrijf dat de actie volgde op aanhoudende beschuldigingen van een Nederlandse persoon die harmonie lijkt te willen verstoren. Welke persoon is onduidelijk. Het bedrijf gelooft in eigen onschuld en zegt geen illegale activiteiten te hebben uitgevoerd. Retraites in Spanje en Nederland werden opgeschort “als voorzorgsmaatregel”. De organisatie is volgens de Guardia Civil een bekende naam binnen deze kring, met klanten wereldwijd, vooral uit Europese landen.
De twee invallen vonden begin augustus 2025 plaats in de omgeving van Pedreguer en daarbij werd 11 liter ayahuasca, 117 San Pedro-cactussen, flessen Kambó-pad-gif, 7 kg mimosa, 368 kg harmalzaad, 945 Ritalin-tabletten, contant geld en stapels documenten in beslag genomen.
De politie waarschuwt dat de stoffen krachtige, onvoorspelbare effecten kunnen hebben. Tijdens de inval verbleven er zestien mensen in het retraitecentrum. De Nederlander Rabi Safi, die eerder een sessie bijwoonde verklaarde dat hij de helft contant moest betalen, dat de aanwezige matrassen ongelooflijk vies waren en dat de ervaring onveilig en ongecontroleerd voelde. Volgens zijn website had het bedrijf wereldwijd meer dan 60.000 klanten bediend. Het Spaanse onderzoek begon in maart 2025, na een aangifte. Inspecties wezen uit dat de organisatie zich online presenteerde als internationaal toonaangevend in spirituele retraites met traditionele medicijnrituelen (“het nummer 1-centrum voor ayahuasca en plantmedicijn in de wereld”) Klanten kochten ‘vakantiepakketten’ met verblijf, maaltijden en middelengebruik voor gemiddeld meer dan duizend euro. Retrates vonden meerdere keren per week plaats en leverden de organisatie jaarlijks enkele honderdduizenden euro’s op. Grotendeels contant, zonder belastingafdracht. Zij opereren via een netwerk van buitenlandse rekeningen om geldstromen te verdoezelen. De drie verdachten worden in Spanje beschuldigd van drugshandel, witwassen en deelname aan een criminele organisatie en alle in beslag genomen stoffen worden onderzocht in officiële laboratoria.
Terug naar nieuwsoverzicht
Terug naar blogoverzicht
Terug naar blogoverzicht
🔒
Reactie achterlaten?
Om uw privacy en de veiligheid van deze website optimaal te waarborgen, maken wij geen gebruik van een online contactformulier.
U kunt uw reactie of vraag direct en veilig sturen naar: redactie@bvs.nl of via onderstaande knop.