De rubriek Wereldnieuws bestaat vanwege de lengte nu uit 7 delen waarvan dit het 6e deel is. Ga hier naar: deel 7
Wereldnieuws deel 6
Dienstplicht
De Duitse president Frank-Walter Steinmeier heeft zich uitgesproken voor de invoering van een nieuwe vorm van dienstplicht. Duitsland schafte de dienstplicht in 2011 af, maar deze is nog steeds verankerd in de Duitse grondwet en kan met een gewone meerderheid in het parlement opnieuw worden ingevoerd. Een dienstplicht die ook voor vrouwen geldt, zou echter een wijziging van de grondwet vereisen.
In Nederland bestaat de dienstplicht nog steeds voor mannen en vrouwen van 17 tot 45 jaar, maar de opkomstplicht is sinds 1997 opgeschort en er zijn geen concrete plannen voor herinvoering in 2025. Defensie richt zich op vrijwillige programma’s zoals het Dienjaar en het werven van reservisten, maar heeft scenario’s onderzocht voor her activering, vooral als buurlanden zoals Duitsland de dienstplicht herinvoeren. Praktische beperkingen, zoals tekorten aan middelen en personeel, maken een snelle herinvoering onwaarschijnlijk. In tegenstelling tot Duitsland is in Nederland geen grondwetswijziging nodig om vrouwen op te roepen, omdat de wet al genderneutraal is sinds 2020.
De roep om herinvoering van de dienstplicht klinkt steeds luider nu de geopolitieke spanningen oplopen. In Nederland bestaat de dienstplicht formeel nog steeds. Sinds 1997 is de opkomstplicht opgeschort, maar jongeren ontvangen nog elk jaar een dienstplichtbrief. Sinds 2020 geldt de wet ook voor vrouwen. Een her activering kan via een koninklijk besluit binnen enkele weken geregeld zijn. Praktisch ligt het ingewikkelder: Defensie kampt met een gebrek aan personeel, materieel en kazernes. Herinvoering wordt echter wel degelijk overwogen met als voorloper buurlanden zoals Duitsland, Frankrijk of Polen.
Een selectieve dienstplicht, het zogeheten Zweedse model, ligt op tafel, maar stuit op juridische en ethische bezwaren. In Duitsland zou een gender neutrale variant een grondwetswijziging vereisen; in Nederland is dat sinds 2020 niet nodig.
Frankrijk kiest voor een sluiproute en wil een maatschappelijke variant van dienstplicht die potentieel verplicht kan worden. in België was de dienstplicht definitief afgeschaft maar inmiddels is ook daar, meer aandacht voor “burgerweerbaarheid en reservistenuitbouw”.
Defensie wil afgeschreven NS-wagons kopen om er rijdende noodhospitalen van te maken voor gewonde militairen. Het zou gaan om minstens 24 wagons. Volgens Defensie is er al sprake van ‘vergaande onderhandelingen’, De wagons zouden, mits de deal doorgaat, in 2026 omgebouwd worden.
De Franse President Macron wil 3,5 miljard extra uitgeven aan defensie, bovenop het geplande budget voor 2026 en nog eens 3 miljard daarbovenop in 2027. Zo zou het defensiebudget in de tien jaar onder zijn presidentschap verdubbelen tot 64 miljard euro in 2027.
Tijdens de NAVO top benadrukte secretaris-generaal Mark Rutte dat individuele lidstaten zelfstandig beslissen over hun eigen vorm van dienstplicht of defensiemodel: “It is up to individual countries to decide”
BRICS
De BRICS-landen krijgen een groeiende geopolitieke rol, wat vooral het door het Westen gesanctioneerde Rusland diplomatiek ten goede komt. Steeds meer landen tonen interesse in aansluiting bij BRICS als alternatief voor de door het Westen gedomineerde wereldorde. In augustus 2023 werden zes landen uitgenodigd om toe te treden, waaronder Saudi-Arabië, Iran, Egypte, Ethiopië, de VAE en Argentinië — al trok Argentinië zich later terug. Andere landen zoals Algerije, Thailand en Vietnam hebben hun belangstelling geuit, maar zijn (nog) niet officieel uitgenodigd. Rusland is voorstander van verdere uitbreiding en heeft onder meer Belarus voorgedragen als nieuw lid.
Ongeveer veertig landen hadden interesse in toetreding tot de BRICS-groepen daarvan zijn er 23 die concrete belangstelling hebben. China wil valutawisselovereenkomsten sluiten met 29 ontwikkelingslanden. De valutawisselovereenkomst zal zonder tussenkomst van de Amerikaanse dollar een waarde van $ 553,49 miljard in lokale valuta vertegenwoordigen. De ontwikkeling maakt transacties van lokale valuta mogelijk in de ‘altijd handelsmodus’ op de valutamarkt.
Dankzij de valutaswap kunnen de centrale banken van ontwikkelingslanden een overeenkomst met China ondertekenen die de handel in lokale valuta zou vergemakkelijken. Centrale banken kunnen hun lokale valuta ruilen voor handel met China en miljoenen besparen op wisselkoersen. Zuid-Afrika zal als voorzitter van de BRICS op de top gesprekken voeren over het uitbreidingsmodel, de principes en normen ervan. Algerije, Bahrein, Koeweit, Marokko, Palestina, Bangladesh, Kazachstan, Nigeria, Senegal, Wit-Rusland, Bolivia, Venezuela, Vietnam, Cuba, Honduras, Indonesië en Thailand. werden ook genoemd als de landen die zich hebben aangemeld.
De BRICS-landen waren zo’n twintig jaar geleden de snelst groeiende economieën. De verwachting is nog steeds dat ze de komende jaren een groot deel van de wereldeconomie voor hun rekening nemen. De overstap van Venezuela irriteert Trump en hij wil u dat alle Venezuelaanse criminelen uit de VS. Het land moet van Donald Trump onmiddellijk alle (monsters) psychisch gestoorde mensen en criminelen uit gevangenissen terughalen. Als ze dat weigeren dan zal de prijs die het land hiervoor moet betalen enorm zijn. Trumps dreigement verscheen 20 september 2025 in hoofdletters op zijn social-media platform Truth.
Ook de Nigeriaanse regering kreeg naar aanleiding van het aanhoudende geweld tegen christelijke gemeenschappen een dreigende tweet :“Als de Nigeriaanse regering het doden van christenen blijft toestaan, zullen de Verenigde Staten onmiddellijk alle hulp en bijstand aan Nigeria stopzetten en mogelijk zelfs met geweren in de aanslag dat nu in ongenade gevallen land binnenvallen om de islamitische terroristen die deze gruwelijke wreedheden begaan volledig uit te roeien. Ik geef hierbij ons Ministerie van Oorlog opdracht om zich voor te bereiden op mogelijke actie. Als we aanvallen, zal dat snel, meedogenloos en genadeloos zijn, net zoals de terroristische misdadigers onze GELIEFDE christenen aanvallen! WAARSCHUWING: DE NIGERIAANSE REGERING KAN MAAR BETER SNEL HANDELEN!
De Chinese economie zal volgens prognoses 1,5 keer groter worden dan de Amerikaanse. In 2050 zal het land de internationale economie domineren, is de verwachting. Het Turkse ministerie van Buitenlandse Zaken hebben een aanvraag ingediend om deel uit te mogen maken van BRICS. Dat zou meer in lijn zijn met de Turkse ambities om zijn wereldwijde invloed te versterken. De aanvraag houdt ook verband met de verslechterde relaties tussen Turkije en de andere leden van het NAVO-bondgenootschap vanwege de aangehouden nauwe banden met Rusland. Ministers van Financiën van de verschillende landen die bij de BRICS horen, hebben een ontmoeting in Moskou afgezegd, waar ze de voortgang zouden bespreken van de ontwikkeling van een nieuw financieel stelsel zonder het Westen.
Turkish Airlines koopt maximaal 225 vliegtuigen van Boeing. Deze mega-deal is enkele miljarden dollars waard. De bestelling omvat 75 Boeing 787 Dreamliners (50 vaste orders en 25 opties), waarvan de levering gepland is tussen 2029 en 2034. Daarnaast zijn de onderhandelingen met Boeing afgerond voor 150 Boeing 737 MAX-toestellen (100 vaste orders en 50 opties). De 787-deal vereist nog onderhandelingen met Rolls-Royce en GE Aerospace over de motoren en onderhoud, terwijl de MAX-orders afhankelijk zijn van een succesvolle afronding met motorenfabrikant CFM International.
De aankondiging volgt op een ontmoeting tussen de Turkse president Recep Tayyip Erdogan en de Amerikaanse president Donald Trump in Washington. Deze aankoop wordt breed gezien als onderdeel van de recente geopolitieke toenadering, waarbij Trump heeft aangegeven Amerikaanse sancties tegen Turkije mogelijk op te heffen in ruil voor het stoppen met de aankoop van Russische olie en het ontvangen van Amerikaanse F-35-straaljagers.
De ministers van Financiën van Egypte en de Verenigde Arabische Emiraten waren wel aanwezig en Iran stuurde het hoofd van de Centrale bank. In Rusland wordt een BRICS-top gehouden, waar onder andere de Chinese president Xi Jinping, de VN-chef António Guterres en de Indiase premier Narendra Modi op af komen. In Rusland werd een BRICS-top gehouden, waar onder andere de Chinese president Xi Jinping, de VN-chef António Guterres en de Indiase premier Narendra Modi op af kwamen. VN-chef António Guterres nam ook deel te nemen aan de top. De secretaris-generaal sprak daar met de Vladimir Poetin. Donald Trump eist dat de leden van BRICS geen nieuwe munteenheid creëren of een andere munt steunen dan de Amerikaanse dollar.
Doen ze dat wel, dan dreigt hij met een invoerheffing van 100 procent. Indonesië, het land met de op drie na grootste bevolking ter wereld, had eerder duidelijk gemaakt toe te willen treden. De kandidatuur van het land kreeg in augustus 2023 al steun van de BRICS-groep. Jakarta koos echter pas zelf voor toetreding na het aantreden van een nieuwe regering afgelopen jaar en zit nog bij de G20. Het Indonesische ministerie van Buitenlandse Zaken heeft laten weten de aankondiging van de toetreding te verwelkomen en dat “het BRICS-lidmaatschap een strategische manier is om de samenwerking en het partnerschap met andere ontwikkelingslanden te vergroten”.
Door onderdeel te zijn van BRICS hoort Indonesië nu bij een samenwerkingsverband dat bijna de helft van de wereldbevolking vertegenwoordigt. Toen de BRIC-landen afgelopen najaar in Moskou bij elkaar kwamen, stond de vraag hoe ze de dollar buiten spel kunnen zetten bovenaan de agenda. Climate Finance” staat waarschijnlijk centraal in de slotverklaring op 7 juli. De BRICS-leiders vragen rijke landen om klimaattransities in ontwikkelingslanden te financieren en om het Braziliaanse voorstel voor het “Tropical Forests Forever Facility”-fonds te steunen. China en de VAE hebben zich al bereid getoond om bij te dragen.
China’s bevel om Boeing-vliegtuigen en VS-onderdelen te pauzeren, gecombineerd met een mogelijke recessie door handelsoorlogen en een eigen EU-wapenproductie, versterkt BRICS-coup-kansen door de dollar te verzwakken (15-20% vs. euro in 2025, 25-30% tegen 2030). Deze “beren op de weg”, gevoed door Trump’s impulsieve tarieven (145% China, 100% BRICS-dreiging), Wangu’s goud en Rusland’s anti-dollar-push, maken een coup plausibel, vooral bij een vertrouwenscrisis. De dollar blijft nog veerkrachtig (58% reserves), maar de chaos stapelt op.
Indonesië’s BRICS-toetreding versterkt de BRICS door de groep’s economische macht (46% wereldbevolking) en de-dollarisatie-inspanningen (lokale valuta, goud) te vergroten, vooral in combinatie met China’s Boeing-ban, EU-wapenproductie en een mogelijke VS-recessie. De dollar kan 15 tot 20% dalen in 2025-2026 en 25-30% tegen 2030, sneller dan eerder geschat, mede door Wangu’s goud en Rusland’s anti-dollar-agenda. Indonesië ’s duale rol (BRICS en G20) is een risico voor de dollar en de VS: het kan BRICS enorm versterken.
Kredietbeoordelaar Moody’s had 16 mei 2025 de kredietrating van de Verenigde Staten al verlaagd. Het land raakte de hoogste beoordeling kwijt vanwege de verwachte hogere staatsschuld en omdat het meer rente moet betalen. De Amerikaanse dollar is 28 januari 2026 door de steungrens van 96,00 euro gebroken en gedaald naar 95,38, het laagste niveau in drie jaar. Vooral door een opstapeling van mondiale risico’s die het vertrouwen in de munt langzaam ondermijnen. De dollar heeft in korte tijd al meer dan 13 procent verloren ten opzichte van een mandje andere valuta’s.
De Amerikaanse dollar verliest steeds verder terrein en een euro levert 1,19 dollar op. Daarmee heeft de Amerikaanse munt de laagste waarde sinds de zomer van 2021 aangetikt, toen de dollar terugkwam van een niveau van 1,20 dollar. Door de opgelopen geopolitiek en binnenlandse spanning doen veel investeerders de dollar in de uitverkoop. Beleggers horen de afgelopen dagen bijvoorbeeld van steeds meer pensioenfondsen dat ze Amerikaanse staatsobligaties of aandelen van de hand doen. Daarbij wordt niet alleen de geopolitieke situatie als argument genoemd, maar ook de verslechterde overheidsfinanciën. Er is een combinatie van hoge inflatie en werkloosheid, een afnemende groei en handelsbeperkingen.
Oekraïne overwoog al om de lokale hryvnia te koppelen aan de euro in plaats van aan de dollar en de BRICS landen zouden zomaar voor tientallen miljarden aan Amerikaanse dollars kunnen dumpen nu deze zo sterk is gedaald.
Verder wordt de dollarwaarde beïnvloed door spanningen in de onderhandelingen tussen Iran, de VS en Israël over het Iraanse kernprogramma. Investeerders keren zich steeds meer af van een ‘onherkenbaar en onbetrouwbare Trump.
Aziatische exporteurs en investeerders constateren dat hun eigen lokale valuta beter presteren dan de dollar. In Taiwan, Maleisië en Vietnam hebben de economieën overschotten die een buffer vormen tegen de schommelingen van de dollar. Tegelijk slepen de Verenigde Staten zichzelf richting een mogelijke recessie, deels als gevolg van impulsieve handelsoorlogen en protectionistische retoriek.
Europa beweegt eveneens weg van afhankelijkheid. De versnelling van de eigen wapenproductie versterkt de strategische autonomie, maar verzwakt ook de trans-Atlantische economische verwevenheid die de dollar sinds Bretton Woods heeft gesteund.
Uit een recent rapport van Bank of America blijkt dat in ASEAN de beweging om minder afhankelijk te zijn van de Amerikaanse dollar groeit. Dit komt vooral doordat steeds meer mensen en bedrijven hun spaargeld omzetten van dollars naar lokale valuta. Daarnaast nemen grote investeerders steeds vaker maatregelen om buitenlandse investeringen tegen koersrisico’s te beschermen.
Tegenover dit sluipende verlies van vertrouwen staat de toenemende samenhang binnen BRICS. De toetreding van Indonesië, een economische zwaargewicht én G20-lid, versterkt de legitimiteit van het blok. BRICS vertegenwoordigt inmiddels 46% van de wereldbevolking en werkt hard aan alternatieven: handel in lokale valuta, goudgedekte structuren zoals China’s Wangu-project, en een eigen munt op middellange termijn.
De-dollarisatie is geen dreiging meer, maar een proces in volle gang. Rusland duwt, China bouwt en landen als Indonesië en Iran sluiten aan. De dollar blijft voorlopig dominant (58% van de mondiale reserves), maar die dominantie is niet onaantastbaar.
Volgens recente schattingen zou de dollar flink in waarde kunnen dalen en mogelijk zelfs 25–30% tegen 2030. Sneller dan eerdere prognoses, mede door geopolitieke fricties en de afkalving van vertrouwen in het Amerikaanse fiscale beleid.
Daarbovenop tekenen zich aanvullende risico’s af zoals dat de digitale yuan terrein wint in Azië en Afrika, dat OPEC+ flirt met alternatieve betaalstructuren voor olie, en het herhaald politiek getouwtrek rond het Amerikaanse schuldenplafond schaadt de reputatie van de dollar als veilige haven;
De commerciële centra in Afrika laten de Amerikaanse dollar al steeds vaker links liggen, handelaren geven de voorkeur aan de Chinese yuan om zaken te doen. In toenemende mate zetten lokale handelaren informele yuan-betalingsnetwerken op om zaken te doen met China. Digitale valuta liften mogelijk mee op de trend van de-dollarisering. Op één van ’s werelds grootste opkomende markten verliest de dollar flink terrein aan de Chinese yuan. Zo is het in Oost-Afrikaanse Kenia volstrekt normaal dat logistieke bedrijven shilling-yuan-omrekeningsdiensten aanbieden, waardoor handelaren in lokale valuta betalen, terwijl deze bedrijven yuan-betalingen aan Chinese verkopers afhandelen. Deze bedrijven faciliteren ook de continue goederenstroom vanuit de grote inkoopcentra zoals Guangzhou of Yiwu, waar veel Afrikaanse handelaren producten inkopen voor de verkoop.
Chinese mijnbouwers in de op-een-na grootste kopermijn van Afrika kunnen vanaf 2026 hun belastingen en royalty’s in yuan betalen aan de Zambiaanse schatkist. Beijing wil zijn munteenheid internationaliseren, ten gunste van de dollar en ziet kans dit te doen in Afrika, waar veel landen torenhoge schulden hebben bij China.
Door te diversificeren in renminbi, de Chinese valuta, yuan is de basiseenheid, hoopt Zambia zijn schuld bij China efficiënter te kunnen inlossen. Dit is een volgende stap in het omarmen van de yuan in Afrika. Eerder dit jaar zette Kenia leningen die het bij China had om van dollars in yuan. Ethiopië voert op dit moment gesprekken om hetzelfde te doen en Zambia overweegt deze stap eveneens. Eerder zette de Zambiaanse centrale bank vol in op dollarreserves, die het nodig had om haar buitenlandse schulden af te betalen. Sinds 2018 moeten mijnbouwers hun royalties voldoen door dollars aan de staat te verkopen, deze wet werd in 2020 uitgebreid en beslaat nu alle mijnbelastingen. Maar vanaf nu kunnen mijnbouwers kiezen of ze hun verplichtingen voldoen in dollars of renminbi. ‘Een groot deel van de koperexport gaat naar China en Chinese bedrijven ontvangen nu al een deel, vaak alles, van hun inkomsten uit de export naar China in yuan’, zegt de Zambiaanse centrale bank. ‘Het diversificeren en opbouwen van reserves is een belangrijk doel van de Bank of Zambia, het kopen van renminbi is een stap om dit te realiseren.’
Door geopolitieke spanningen, monetaire veranderingen en wisselkoersrisico’s kiezen steeds meer landen voor handel in lokale valuta. De Associatie van Zuidoost-Aziatische Naties (ASEAN) presenteerde onlangs het ASEAN Economic Community Strategic Plan 2026-2030 om het gebruik van eigen valuta in de regio te stimuleren. Het strategische plan moet de economische integratie van de tien Zuidoost-Aziatische landen verder versterken. Het plan werd gepresenteerd tijdens een topontmoeting in Maleisië in mei 2025 en is bedoeld om ASEAN tegen 2045 tot de vierde grootste economie ter wereld te maken.
Iran heeft al stappen gezet om handel in niet-dollarvaluta te voeren, bijvoorbeeld met China en Rusland, en heeft interesse getoond in BRICS-lidmaatschap. De aanval op Iran door Israël en de VS, kan ook worden gezien als een poging om Iran’s regionale invloed en economische autonomie te beperken. Hoewel het behouden van de dollar-dominantie geen expliciet doel lijkt, kan het een indirect effect zijn door Iran’s vermogen om alternatieve handelsstructuren te ontwikkelen te ondermijnen.
Dé-dollarisatie is geen nieuw fenomeen, ‘maar landen realiseren zich nu dat de dollar als wapen wordt gebruikt, bijvoorbeeld in sancties’, vertelde Mitul Kotecha, hoofd FX en EM macrostrategie bij Barclays in Azië. Hoewel de verschuiving duidelijker is in Azië, neemt wereldwijd de afhankelijkheid van de dollar ook af. Het aandeel van de dollar in de wereldwijde valutareserves daalde van meer dan 70 procent in 2000 naar 57 procent in 2025. Dit jaar kende de dollar vooral in april een sell-off, een situatie waarin grote volumes van activa snel worden verkocht, waardoor de prijzen dalen. Dit werd veroorzaakt door de onzekerheid over het Amerikaanse beleid. Sinds het begin van het jaar is de dollarindex met meer dan 8 procent verzwakt. Hoewel de dollar nog steeds 58% van de mondiale reserves uitmaakt en geen enkele andere valuta klaar is om deze rol volledig over te nemen, is de trend van de-dollarisatie onmiskenbaar.
De koersval van de dollar volgde nadat president Donald Trump opnieuw Jerome Powell, voorzitter van de Amerikaanse centrale bank Federal Reserve, onder vuur had genomen. De financiële markten vrezen dat Trump invloed op het rentebeleid gaat uitoefenen, wat grote implicaties kan hebben op het vertrouwen in de Amerikaanse munt.
Inmiddels is een euro 1,20 dollar waard, terwijl aan het begin van dit jaar bijna pariteit in zicht was. Maar door de handelsoorlog van Trump is het vertrouwen van de financiële markten in de Amerikaanse munt langzaamaan weggeëbd. Investeerders vrezen dat door de importheffingen van Trump er minder producten geïmporteerd worden vanuit de VS, waardoor ook de dollar in onbruik raakt.
De wisselkoersen die deze logistieke spelers bieden, zijn veel gunstiger dan de traditionele bank-naar-bank-overboekingen van exporteurs, die veelal in Amerikaanse dollars plaatsvinden. De Amerikaanse munt kampt dus niet met één vijand, maar met een hele stoet van beren op de weg. Zolang Washington blijft gokken op economische confrontatie boven multilaterale stabiliteit, groeit het risico dat de wereld stilaan haar anker loslaat.
Na decennia van Westerse dominantie is er bij veel landen uit het Mondiale Zuiden een groeiende onvrede over de bestaande wereldorde. Ze voelen zich ondervertegenwoordigd in mondiale besluitvorming en zien de dollar als een instrument van Westerse macht (denk aan sancties). De zoekresultaten tonen dat veel landen zich afkeren van Westerse economische structuren, mede door hogere importtarieven van de VS, wat BRICS een unieke kans biedt.
De BRICS-landen experimenteren actief met digitale valuta’s, met name Central Bank Digital Currencies (CBDC’s), en een door goud gedekte digitale munt als alternatief voor de Amerikaanse dollar in internationale handel.
Het doel is om de afhankelijkheid van de Amerikaanse dollar te verminderen. Digitale valuta’s bieden snellere, goedkopere en transparantere grensoverschrijdende transacties, en kunnen gebruikt worden om door het Westen gecontroleerde financiële kanalen te omzeilen.
Rusland en China leiden de ontwikkeling van systemen zoals “BRICS Pay,” een gedecentraliseerd betalingsplatform voor grensoverschrijdende transacties in nationale digitale valuta’s. Dit is niet zomaar een experiment; het is een strategische zet om financiële onafhankelijkheid te creëren en de wereldhandelsdynamiek te verschuiven.
Toch is de opmars van BRICS en de dé-dollarisatie beweging nog geen rechte lijn omhoog. Interne spanningen binnen het blok, zoals de rivaliteit tussen India en China, of uiteenlopende visies op monetair beleid, bemoeilijken snelle integratie en implementatie.
Bovendien zijn veel digitale valuta-initiatieven zoals BRICS Pay of de digitale yuan nog in pilot- of bilaterale testfase. De afhankelijkheid van de dollar is dus morgen nog niet verdwenen, maar het fundament brokkelt wel langzaam af. En het feit dat alternatieven niet perfect zijn, betekent niet dat ze geen momentum winnen, vooral in een wereld die snakt naar meer autonomie, stabiliteit en multipolariteit.
De Verenigde Staten stimuleren met nieuwe wetgeving het gebruik van stablecoins, waardoor de wereldwijde dominantie van de dollar verder groeit. De Europese Centrale Bank werkt aan een digitale euro om de afhankelijkheid van de VS te beperken, maar deze wordt op zijn vroegst in 2028 verwacht. Toezichthouders waarschuwen dat de snelle groei van stablecoins een aanzienlijk risico vormt voor de Europese financiële stabiliteit. De EU combineert regulering via MiCA en ontwikkeling van de digitale euro als belangrijkste verdediging. Beide partijen zien de euro en de dollar door de financiële crisis onderuitgaan en zijn dus naarstig op zoek naar pleisters.
Ook volgens Saxo bank zou China volgend jaar zomaar een nieuwe gouden valuta kunnen uitrollen, die de dollar van de troon stoot als belangrijkste munteenheid ter wereld.
De komende 17e BRICS-top vindt op dit moment plaats in Rio de Janeiro, Brazilië, in juli 2025. Dit is een belangrijke gebeurtenis, aangezien Brazilië het roulerende voorzitterschap van het BRICS-blok op zich neemt. Het BRICS blok bestaat uit Brazilië, Rusland, India, China, Zuid-Afrika en recentelijk Indonesië, Egypte, Ethiopië, Iran en de Verenigde Arabische Emiraten. Saoedi-Arabië is ook uitgenodigd om toe te treden, wat de voortdurende uitbreidingsinspanningen van het blok weerspiegelt. Poetin gaat vanwege zijn internationale arrestatiebevel niet naar de bijeenkomst en zal deze digitaal bijwonen. President Xi van China heeft ook besloten om niet te komen.
Onder het thema ‘Versterking van de samenwerking in het Mondiale Zuiden voor een inclusiever en duurzamer bestuur’ heeft Brazilië een uitgebreide agenda opgesteld, gericht op zes hoofdprioriteiten:
- Wereldwijde samenwerking op het gebied van de gezondheidszorg : initiatieven die gericht zijn op het garanderen van gelijke toegang tot medicijnen en vaccins, waaronder de lancering van het BRICS-partnerschap voor de eliminatie van sociaal bepaalde ziekten en verwaarloosde tropische ziekten.
- Handel, investeringen en financiën : discussies over hervormingen van de financiële markten, het gebruik van lokale valuta en de ontwikkeling van alternatieve betalingsplatformen om handels- en investeringsstromen te verbeteren.
- Klimaatverandering : Aanname van een BRICS-klimaatleiderschapsagenda, met daarin een leiderskaderverklaring over klimaatfinanciering om structurele veranderingen in de financiële sector te begeleiden.
- Governance van kunstmatige intelligentie : bevordering van inclusief en verantwoordelijk internationaal bestuur van AI-technologieën om hun potentieel voor sociale, economische en ecologische ontwikkeling te benutten.
- Multilaterale vredes- en veiligheidsarchitectuur : inspanningen om wereldwijde vredes- en veiligheidssystemen te hervormen om conflicten effectief aan te pakken, humanitaire crises te voorkomen en diplomatieke oplossingen te bevorderen.
- Institutionele ontwikkeling : verbetering van de structuur en samenhang van de BRICS-landen om effectief bestuur en effectieve besluitvorming te garanderen.
Ter voorbereiding op de top coördineert Brazilië van februari tot en met juli 2025 meer dan 100 ministeriële en technische bijeenkomsten in Brazilië. Deze bijeenkomsten zijn bedoeld om de samenwerking te versterken en de weg vrij te maken voor de top van de leiders in Rio de Janeiro.
De top vindt plaats te midden van toegenomen geopolitieke spanningen, met name met de Verenigde Staten. President Donald Trump heeft gedreigd 100% invoerrechten op te leggen aan BRICS-landen als zij alternatieven voor de Amerikaanse dollar in de internationale handel zoeken. Dit onderstreept de voortdurende discussies binnen het blok over de invoering van een alternatief betalingssysteem dat onafhankelijk is van de dollar.
G7
De G7 (Groep van Zeven) is een forum van zeven van de grootste en meest geavanceerde economieën ter wereld die samenwerken op economisch, politiek en veiligheidsgebied.
De groep bestaat uit Canada, Duitsland, Frankrijk, Italië, Japan, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. De Europese Unie neemt ook deel, maar is geen officieel lidstaat en telt daarom niet mee als lid. De groep ontstond in 1975 als G6 tijdens een wereldwijde economische crisis, oorspronkelijk zonder Canada. In 1976 werd Canada toegevoegd, waardoor de G7 werd gevormd. Rusland werd later kort toegevoegd als G8, maar sinds 2014 werkt de groep weer als G7 vanwege de annexatie van de Krim door Rusland
De groep bespreekt onderwerpen zoals wereldwijde economie, handel, milieu, veiligheid en geopolitieke uitdagingen. De G7 heeft geen permanente secretaris of juridische status. Het voorzitterschap rouleert jaarlijks tussen de zeven lidstaten, waarbij het land dat het voorzitterschap heeft de politieke prioriteiten en werksessies organiseert. De Europese Unie is sinds 1977 volledig betrokken bij de werkzaamheden van de G7 en neemt deel aan alle politieke discussies en werksessies.
In 2026 werd de G7-top gehouden in Evian, Frankrijk, onder het Franse voorzitterschap. De top behandelde thema’s zoals multilateralisme, geopolitieke onzekerheid, handelsspanningen en mondiale economische stabiliteit. Naast de G7-leden werden ook leiders van andere landen uitgenodigd voor specifieke werksessies, waaronder China, India, Brazilië, Zuid-Korea en Kenia
De G7 ging eerder akkoord over de uitbetaling van bevroren Russische tegoeden aan Oekraïne. Er wordt geschat dat in totaal 500 miljard nodig is om het land weer op te bouwen. De VS en Oekraïne tekenden 13 juni 2024 een veiligheidsovereenkomst voor tien jaar, waarbij de G7 beloofden een lening van 50 miljard dollar te verstrekken.
Een veiligheidsovereenkomst, ondertekend door president Biden en de Oekraïense president Volodymyr Zelensky moest de samenwerking op het gebied van wapenproductie stimuleren, andere militaire hulp bieden en de uitwisseling van inlichtingen vergroten. De overeenkomst verplichtte het Pentagon ook tot nog eens tien jaar training van de Oekraïense strijdkrachten. De VS kondigden ook een nieuw militair hulppakket aan voor Kiev ter waarde van 225 miljoen dollar, dat onder meer “luchtverdedigingsinterceptors” omvatte; artilleriesystemen en munitie; bewapende voertuigen; en antitankwapens”.
De leiders van de G7 hebben China gewaarschuwd voor de rol die het land speelt in de oorlog tussen Rusland en Oekraïne. In een gezamenlijke verklaring zeggen de zeven landen dat China’s hulp aan Rusland de oorlog “mogelijk maakt”. De Europese Unie heeft de eerste 1,5 miljard euro van bevroren Russische rentes en dividenden uit de tegoeden van de Centrale Bank van Rusland in Europa eind juli beschikbaar gesteld voor hulp aan Oekraïne. En dat is net op tijd want ratingbureau Fitch verlaagde de rating van Oekraïne naar “C”, wat gelijk staat aan onvermijdelijke wanbetaling van gemaakte schulden. Rusland blokkeerde op zijn beurt tegoeden van niet-ingezetenen uit landen die het als ‘onvriendelijk’ beschouwde op speciale rekeningen.
Op die rekeningen staat geschat zo’n 6 miljard euro. Oekraïne moet op 1 augustus rente gaan betalen aan schuldeisers BlackRock en Pimco en de zwaar opgelopen schuld zal tot 2036 moeten worden afgelost. Hyperinflatie ligt op de loer, naast enorme economische problemen, het begrotingstekort, een energiecrisis en de massale emigratie van Oekraïners waardoor veel bedrijven zonder werknemers zitten en de productie stagneert. De G7 zijn er echter in Washington niet in geslaagd overeenstemming te bereiken over het gebruik van de bevroren Russische tegoeden. De president van de Europese Centrale Bank, Christine Lagarde liet weten, dat het in beslag nemen van bevroren Russische tegoeden in strijd zou zijn met het internationaal recht. de leiders van de Groep hebben overeenstemming bereikt over de manier waarop ongeveer 50 miljard dollar aan Extraordinary Revenue Acceleration (ERA)-leningen aan Oekraïne verstrekt kunnen worden.
De recente G7-top van half juni 2026 in Frankrijk leverde concrete toezeggingen op. De alliantie spraken verregaande militaire en financiële steun aan Oekraïne af en verhoogden de druk op Rusland met sancties. Ze ondertekenden een gezamenlijke verklaring om Oekraïne te voorzien van langeafstandswapens en luchtverdediging met als doel Rusland te dwingen de oorlog te beëindigen.
De term “international” en internationaal wordt door het Westen vaak verkeerd gebruikt door dit als universeel te presenteren, terwijl de wereld `internationaal` multipolair is. Dit versterkt de indruk van één kamp, wat niet overeenkomt met de realiteit. Dit gebruik van “international” marginaliseert de multipolaire realiteit, waarin BRICS 45% van de wereldbevolking en 37% van het mondiale BBP vertegenwoordigt en suggereert aan beide kanten ten onrechte één dominant kamp. ‘Internationaal’ betekent dus letterlijk ’tussen naties en niet alle naties’
G20
De G20 top vindt 18 november plaats in Brazilië. De Russische president Vladimir Poetin, die vorige maand aankondigde de top over te slaan. laat zich vertegenwoordigen door zijn minister van Buitenlandse Zaken. Brazilië is aangesloten bij het Internationaal Strafhof zou in theorie verplicht zijn om Poetin te arresteren. Vorig jaar liet de Braziliaanse president Luiz Inacio Lula da Silva al weten dat hij niet van plan was om Poetin op te laten pakken, maar dat kon het Russische staatshoofd echter niet overtuigen. Poetin zal wel virtueel deelnemen aan de top. De top wordt gedomineerd door de verschillende standpunten over de oorlogen in het Midden-Oosten en Oekraïne. Bovendien werpt het komende presidentschap van Donald Trump een schaduw over de top, omdat dit de verhoudingen in de wereld opnieuw zou kunnen veranderen.
De G20 die werd opgericht in 1999, na de Aziatische financiële crisis, komt elk jaar samen om economische onderwerpen als handel, zekerheid van voedsel en medicijnen en de gevolgen van klimaatverandering te spreken en heeft bij de laatste bijeenkomst in juli 2024 in het Braziliaanse Rio de Janeiro afgesproken om samen te werken aan de introductie voor een belasting voor vermogenden die meer dan 30 miljoen dollar bezitten. Ongelijkheid in welvaart en inkomen ondermijnen de economische groei en sociale samenhang en verergeren sociale kwetsbaarheid, zo staat in de door de landen ondertekende verklaring.
Er werd geen minimum percentage afgesproken. De leden van de G20 zijn: Argentinië, Australië, Brazilië, Canada, China, Duitsland, Frankrijk, India, Indonesië, Italië, Japan, Mexico, Zuid-Korea, Rusland, Saudi‑Arabië, Turkije, het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten, Zuid‑Afrika en de Europese Unie. De Afrikaanse Unie is in 2023 als lid van de G20 toegetreden. Nederland is geen vast lid van de G20. Vóór de klimaattop in december in Azerbeidzjan moeten de landen het ook nog eens gaan worden over de financiering van de energietransitie ten aanzien van de armere landen.
Donald Trump heeft aangekondigd dat de Verenigde Staten het G20-topoverleg van 2026 zullen organiseren op zijn eigen resort, Trump National Doral in Miami. Het evenement is gepland voor 14 en 15 december 2026. Trump benadrukt dat het resort “de beste locatie” is vanwege de nabijheid van de luchthaven en de aantrekkelijkheid van de locatie. Hij verzekert dat er geen winst zal worden gemaakt op het evenement, aangezien de kosten in rekening worden gebracht tegen kostprijs.
Deze beslissing roept echter bezorgdheid op over mogelijke belangenconflicten, aangezien Trump eigenaar is van het resort. Critici wijzen op de ethische implicaties van het organiseren van een internationaal evenement op een privé-eigendom van de president. Het Witte Huis heeft verklaard dat Trump’s zakelijke belangen worden beheerd door een derde partij en dat er geen winst zal worden gemaakt op het evenement. Trump heeft aangegeven dat hij niet persoonlijk zal deelnemen aan de G20-top in Zuid-Afrika dit jaar. In plaats daarvan zal vicepresident JD Vance de Verenigde Staten vertegenwoordigen. De deelname van andere wereldleiders, zoals de Russische president Vladimir Poetin en de Chinese president Xi Jinping, is nog onzeker.
Internationaal Strafhof (ICC)
Donald Trump wil van het ICC af en dreigt met nieuwe sancties na eerdere sancties bij de medewerkers van het hof. Trump wordt daarin gestuurd en aangemoedigd door de Israëlische premier Nethanyahu en vanwege een lopend onderzoek naar Amerikaanse militairen in Afghanistan. Door medewerkers van het Strafhof weg weg te zetten als “hele slechte mensen” en landen op te roepen zich terug te trekken, hoopt hij een einde te maken aan het strafhof. Als het aan Trump ligt zal het personeel geen gebruik meer mogen maken van de Amerikaanse software die nodig is voor bijvoorbeeld mailen en banktransacties. Marco Rubio, de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, had eerder al aangekondigd het Strafhof ‘steen voor steen af te breken’. Ook zette Trump NAVO-bondgenoten onder druk om zich terug te trekken uit het hof.
Mercosur
Een meerderheid van het Europees Parlement had voor gestemd om de handelsdeal met Zuid-Amerikaanse landen naar het Europees Hof te sturen voor beoordeling. De Europarlementariërs vinden dat het proces rondom de handelsdeal niet democratisch is verlopen, omdat de Europese Commissie al een voorlopig akkoord heeft gesloten zonder instemming van het parlement. Het Europees Parlement zal nu pas over de deal stemmen nadat het hof naar het handelsakkoord heeft gekeken. Dat duurt naar verwachting anderhalf tot twee jaar. Het is nog onduidelijk wat dat precies betekent voor de uitvoering van het voorlopige akkoord.
De handelsovereenkomst tussen de EU en Mercosur-landen Argentinië, Brazilië, Paraguay en Uruguay gaat vanaf 1 mei voorlopig gewoon in werking treden. De Europese Commissie schaft de wederzijdse importtarieven met de handelsdeal af of verminderd deze op bepaalde producten. De handelsdeal is danvast van kracht tussen de EU en Argentinië, Brazilië en Uruguay, die de ratificatieprocedures hebben voltooid. De definitieve goedkeuring van Paraguay wordt binnenkort verwacht, meldt de Commissie.
De Commissie en de lidstaten hebben al ingestemd met de overeenkomst. Het Europees Parlement moet de deal nog goedkeuren, maar dat zal nog enige tijd duren. Begin dit jaar stemde een meerderheid van het parlement ervoor de deal eerst door het Europese hof te laten bekijken voordat erover wordt gestemd. Volgens de Commissie staat het haar vrij een handelsovereenkomst wel al uit te voeren volgens het Europees Verdrag omdat het nog gaat om een voorlopige deal.
Voorzitter van de Commissie Ursula von der Leyen ondertekende het handelsakkoord nadat een meerderheid van de lidstaten had ingestemd. In het voorlopige akkoord staat dat instemming van het Europees Parlement en de nationale parlementen nodig is om het akkoord definitief te maken.
De Europese Commissie omzeilt het Europees Parlement. Commissievoorzitter Ursula von der Leyen stelt dat het EU-recht tijdelijke toepassing van internationale akkoorden toestaat, ook zonder voorafgaande instemming van het Parlement. Het handelsakkoord met Mercosur kreeg op 9 januari steun van een meerderheid van de EU-lidstaten. Doel van de overeenkomst is handelsliberalisering tussen beide regio’s na ruim 25 jaar onderhandelen. Frankrijk, Polen, Ierland, Oostenrijk en Hongarije stemden tegen.
Het verdrag voorziet in verlaging van invoertarieven en vereenvoudiging van douaneprocedures. Daarmee moeten export en import tussen de EU en Zuid-Amerika goedkoper en efficiënter worden. Critici, met name uit de landbouwsector, vrezen echter oneerlijke concurrentie door goedkopere landbouwproducten zoals rundvlees en soja. Eerder werd de ondertekening al uitgesteld na boerenprotesten. Om marktverstoring te beperken, wil de Commissie tariefquota instellen voor gevoelige sectoren, waaronder rundvlees, pluimvee en suiker.
Een meerderheid van het Europees Parlement nam recent een resolutie aan waarin wordt geëist dat het Europees Hof van Justitie eerst de rechtmatigheid van het verdrag beoordeelt. Een dergelijke toetsing kan één tot twee jaar duren en zou de inwerkingtreding aanzienlijk vertragen.
De parlementen van Argentinië en Uruguay hebben het akkoord inmiddels geratificeerd. Von der Leyen sprak van “fantastisch nieuws” en verwacht spoedige goedkeuring door Brazilië en Paraguay. Tegelijk erkent zij dat het verdrag pas definitief wordt na formele instemming van het Europees Parlement.
De Commissie benadrukt de economische schaal van het akkoord: een gezamenlijke markt van circa 720 miljoen consumenten en miljarden euro’s aan besparingen op invoerrechten. Volgens een woordvoerder is voortgang urgent, omdat verdere vertraging de economische positie van de EU en haar geopolitieke invloed zou kunnen verzwakken.
De Commissie zegt nauw samen te werken met lidstaten en EU-instellingen om het proces ordelijk en transparant te laten verlopen.
Boeren hebben in meerdere Europese landen de protestacties na een relatieve pauze tijdens de feestdagen hervat. De nadruk lag op het voorgestelde vrijhandelsakkoord tussen de Europese Unie en de Mercosur-landen dat eerder tijdelijk werd uitgesteld, alsook op nationale kwesties rond dierziekten, maar vooral ook tegen het landbouwbeleid. In Frankrijk blokkeerden de boeren snelwegen en havens in regio’s zoals Normandië en het zuidwesten met acties gericht tegen de ondertekening van het Mercosur-akkoord en maatregelen tegen de dermatose nodulaire contagieuse bij runderen die leiden tot verplichte ruimingen van complete kuddes. Syndicaten zoals de Coordination Rurale en Jeunes Agriculteurs kondigen verdere mobilisaties aan waaronder geplande blokkades rond Parijs en demonstraties in Brussel indien het Mercosur akkoord zou doorgaan.
In Polen organiseerden boeren eind december 2025 al protesten op meer dan 160 locaties tegen het Mercosur-akkoord en zetten deze nu voort, waarbij zij waarschuwen voor oneerlijke concurrentie door importen uit Zuid-Amerika onder lagere milieu- en productienormen. In Duitsland leggen boeren begin januari 2026 snelwegen plat met tractoren uit protest tegen dezelfde handelsdeal. Deze acties gingen gepaard met blokkades, clashes met politie.
De Europese commissie reageerde geschrokken en kwam met toezeggingen van extra fondsen voor de landbouwsector. Ursula von der Leyen was voornemens om op 12 januari naar Brazilië te gaan om te tekenen, maar gaat nu 12 januari alsnog. Het belang van de deal voor Europa is enorm. Een vrijhandelsakkoord met de Mercosur-landen (Brazilië, Argentinië, Uruguay, Paraguay en Bolivia) zou de exportmarkt voor Europese bedrijven volgens de Europese commissie sterk vergroten en een belangrijke strategische zet zijn. De boeren vrezen echter dat de Europese markt straks wordt overspoeld door goedkope landbouwproducten uit Zuid-Amerika, waar minder milieuregels gelden.
De lidstaten krijgen zo’n 45 miljard euro extra om aan de boeren te geven en ook zijn er quota’s afgesproken op verschillende goederen, zoals rundvlees, soja en citrusvruchten en zijn er maatregelen in de maak die de gestegen prijzen van kunstmest moeten drukken. Ook komt er een soort ‘noodrem’, in het geval dat er tóch ernstige marktverstoring optreedt die niet was voorzien. In dat geval worden er extra maatregelen genomen. Er is vrijdag 9 januari bij de stemming een gekwalificeerde meerderheid behaald. Dat betekent niet automatisch dat het akkoord er ook komt. Het Europarlement moet er namelijk ook nog over stemmen.
Maar is wel genoeg voor Von der Leyen om haar handtekening te zetten. De Franse president Macron stemde tegen, net als Polen, Ierland, Oostenrijk en Hongarije. Italië heeft wel haar steun gegeven aan het akkoord. Italië werd gezien als het belangrijkste kantelland in deze discussie. Landen als Duitsland en Spanje blijven de grootste voorstanders omdat zij enorme exportkansen zien voor hun auto-industrie en chemische sector. Nederland heeft ook voor gestemd en Belgie onthield zich van stemming. De algemene lijn was dat Nederland akkoord ging met harde garanties zijn op het gebied van duurzaamheid en eerlijke concurrentie. Er wordt met name gekeken naar de effectiviteit van de noodremclausule en de bescherming tegen ontbossing in het Amazonegebied.
Mercosur (of Mercosul) is een vrijhandelszone tussen Brazilië, Argentinië, Uruguay, Paraguay en Venezuela. (Venezuela is geen onderdeel van de Handelsdeal). De Europese Commissie heeft eind 2024 het concept handelsverdrag afgesloten met de Mercosur-landen. Over dit akkoord tussen de Europese Unie en de Zuid-Amerikaanse landen en sinds kort ook Bolivia werd al meer dan 20 jaar onderhandeld. Het akkoord moet handel makkelijker maken. Voor de vijf Zuid-Amerikaanse landen is de Europese Unie de belangrijkste handelspartner. Door het verdrag moet het makkelijker en goedkoper worden om producten op elkaars markten te verkopen.
Het akkoord moet handel tussen de Latijns-Amerikaanse landen en de Europese lidstaten vergemakkelijken. Importheffingen op verschillende goederen en ingewikkelde administratieve procedures om handel te voeren aan beide kanten vallen weg of worden fors verlaagd. Mercosur-landen snoeien stevig in de importtarieven op Europese auto’s, textiel en machines. Omgekeerd zullen de landen goedkoper landbouwproducten naar ons kunnen uitvoeren.
De EU-Mercosur-handelsovereenkomst, na 20 jaar onderhandelen op 6 december 2024 beklonken, wordt door de Europese Commissie geprezen als een mijlpaal die een vrijhandelszone van 700 miljoen consumenten creëert. Het akkoord belooft tarieven op 91 procent van de EU-export naar Mercosur en 92 procent van de import te schrappen, met een verwachte exportstijging van 49 miljard euro, vooral in auto’s, farmacie en landbouwproducten zoals wijn en kaas. Ook de update van de EU-Mexico-overeenkomst, die tarieven op producten als kaas, gevogelte en chocolade opheft, past in de strategie om handelsstromen te diversifiëren nu de VS onder Trump importheffingen oplegt. Geopolitiek gezien verstevigt dit de EU-positie tegenover China en biedt het toegang tot grondstoffen zoals lithium. Klinkt veelbelovend, maar de realiteit is minder rooskleurig.
Europese boeren, vooral in Frankrijk, Polen en Nederland, vrezen oneerlijke concurrentie door goedkopere Zuid-Amerikaanse producten zoals rundvlees en gevogelte, die slechts 1,5 en 1,3 procent van de EU-productie mogen uitmaken. Deze quota lijken beperkt, maar de vrees blijft dat Mercosur-landen lagere milieu- en voedselveiligheidsnormen hanteren. Hoewel de Commissie stelt dat EU-normen onaantastbaar zijn en importen vanaf 2025 ontbossingsvrij moeten zijn, is handhaving in landen als Brazilië, waar ontbossing voortduurt, twijfelachtig. De EU zelf worstelt al met haar klimaatdoelen, dus het vertrouwen dat Mercosur-landen het Klimaatakkoord van Parijs strikt naleven, voelt als wishful thinking. Milieugroepen zoals Greenpeace waarschuwen voor ecologische schade, terwijl boerenlobby’s zoals Copa-Cogeca het akkoord economisch en politiek schadelijk noemen.
Directe buitenlandse investeringen in Europa zijn in 2025 wederom afgenomen en hebben nu het laagste punt in elf jaar bereikt. Dat blijkt uit een analyse die Ernst & Young jaarlijks uitvoert. Het onderzoek meldt ook een toenemend aantal investeringen in snelgroeiende sectoren als AI, defensie en duurzame energie, wat duidt op groeiende innovatiekracht in Europa. EY meldt dat er in 2025 zeven procent minder directe buitenlandse investeringen in Europa zijn gedaan. Daarmee is het laagste punt in de afgelopen elf jaar bereikt. Net als in 2024 wijzen de door EY ondervraagden als reden voor afnemende investeringen de aanhoudende geopolitieke spanning, trage economische groei en stijgende inflatie aan.
SCO
De Shanghai Cooperation Organisation (SCO) werd in 2001 in Shanghai opgericht. Het hoofddoel van de organisatie was om samenwerking tussen Rusland en China te versterken en rivaliteit te voorkomen. Later traden andere landen toe. India werd bijvoorbeeld lid in 2017. De leden zijn China, Rusland, India, Pakistan, Kazachstan, Kirgizië, Tadzjikistan, Oezbekistan, Iran en Belarus.
De belangen van de leden lopen echter sterk uiteen. Sommige landen, zoals Rusland en Iran, worden gezien als tegenpolen van het Westen, terwijl anderen, waaronder India, streven naar een onafhankelijke positie en niet in slechts één kamp willen zitten. Een deel van de SCO-leden is ook lid van BRICS. Waar de SCO zich vooral op Azië richt, heeft BRICS een mondiaal karakter. De oprichting van deze nieuwe ontwikkelingsbank is officieel goedgekeurd tijdens de top in Tianjin op 31 augustus 2025. Dit besluit volgt op 24 jaar jaar van overleg en voorbereiding tussen de lidstaten. Hoewel de formele oprichting is goedgekeurd, is de bank nog niet operationeel. China heeft met de leden afgesproken het proces te versnellen, maar specifieke details over de structuur, governance en financiering zijn nog niet openbaar gemaakt
Eind augustus 2025 vond de SCO-top plaats in Tianjin, iets ten zuiden van de Chinese hoofdstad Peking. De leiders van tien Aziatische landen kwamen bijeen, samen goed voor meer dan 40 procent van de wereldbevolking. Indiase premier Narendra Modi ontmoette er onder anderen de Chinese president Xi Jinping en de Russische president Vladimir Poetin.
India speelt een opvallende rol binnen de SCO en BRICS. Door onder andere hoge handelstarieven van 50% op te leggen, lijkt India zich deels van het Westen af te wenden en kiest het land vaker de kant van BRICS. India’s deelname aan de SCO-top versterkt bovendien de strategische positie van het pro-Russische kamp en verkleint indirect de kansen voor Oekraïne. De voortgezette olieaankopen uit Rusland en Modi’s bezoeken aan Moskou en China versterken Rusland’s positie in de regio. India onderhoudt een lange defensieband met Rusland die teruggaat tot de Koude Oorlog en blijft vooralsnog afhankelijk van Russische olie.
Tijdens de top benadrukte Xi Jinping dat de ontwikkelingsbank zo snel mogelijk moet worden geïmplementeerd om de veiligheid en economische samenwerking tussen de SCO-lidstaten te ondersteunen. Het gaat hierbij om landen zoals Rusland, India, Iran, Belarus en Pakistan. De bank moet een alternatief bieden voor de Wereldbank en de afhankelijkheid van de Amerikaanse dollar verminderen. Dit kan de leden beschermen tegen de volatiliteit van de dollar, die grote invloed heeft op lokale valuta in de Euraziatische regio. Een voorbeeld hiervan is Kirgizstan, waar de som enkele jaren geleden 25 procent in waarde daalde door een tekort aan dollars in de reserves.
China ziet de regionale ontwikkelingsbank als een belangrijke stap om zijn invloed in Azië te vergroten. Victor Gao, vicepresident van het Centrum voor China en Globalisatie, stelt in de South China Morning Post dat dit een natuurlijke ontwikkeling is en dat het momentum momenteel aan de kant van China ligt. Het initiatief is bedoeld om de afhankelijkheid van de Amerikaanse dollar te verminderen en een alternatief te bieden voor Westerse financiële instituties zoals de Wereldbank.
UN (United Nations General Assembly
De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties fungeert als het belangrijkste beraadorgaan van de organisatie met vertegenwoordigers van alle 193 lidstaten die elk één stem hebben. De vergadering behandelt onderwerpen die verband houden met internationale vrede, veiligheid, economische ontwikkeling, sociale vooruitgang, mensenrechten, mensenrechten en de bevordering van de Duurzame Ontwikkelingsdoelen. Resoluties die de vergadering vaststelt zijn niet bindend voor lidstaten behalve in zaken die de interne structuur of begroting van de Verenigde Naties raken. De 80e reguliere sessie opende op 9 september 2025 in het hoofdkwartier in New York en loopt tot 8 september 2026. De high-level week met de algemene debat van staatshoofden en regeringsleiders startte op 22 september met een herdenking van de 80e verjaardag van de oprichting van de Verenigde Naties in 1945.
Dit evenement omvatte toespraken van secretaris-generaal António Guterres en andere hoge functionarissen die reflecteerden op prestaties zoals de adoptie van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens in 1948, de Millennium ontwikkelingsdoelen die tussen 1990 en 2015 de extreme armoede met 50 procent verminderden en de Parisovereenkomst van 2015 die leidde tot bijdragen van 196 partijen voor klimaatactie. De president van de 80e sessie, Annalena Baerbock van Duitsland, legde de eed af op het originele Handvest uit 1945 en benadrukte eenheid in het aanpakken van crises zoals oorlog, armoede en klimaatverandering.
Het thema van de sessie luidt Beter samen: 80 jaar en meer voor vrede, ontwikkeling en mensenrechten. Op 22 september vond ook de SDG Moment plaats in de Economische en Sociale Raad zaal van 14.00 tot 16.00 uur om vooruitgang op de 17 Duurzame Ontwikkelingsdoelen te belichten met voorbeelden van transformaties in hernieuwbare energie en gendergelijkheid waarbij 45 procent van de doelen op koers ligt volgens het VN-rapport van juni 2025.
Een high-level conferentie over de vredige oplossing van de Palestijnse kwestie en de implementatie van de tweestatenoplossing duurde van 10.00 tot 18.00 uur met deelname van vertegenwoordigers uit 193 landen hoewel Israël en de Verenigde Staten afwezig bleven. Een bijeenkomst ter gelegenheid van de 30e verjaardag van de Vierde Wereldconferentie over Vrouwen van 1995 besprak vooruitgang op gendergelijkheid waarbij wereldwijd 132 miljoen meisjes nog steeds geen volledig basis onderwijs volgen volgens UNESCO-cijfers uit 2024. Vandaag 23 september 2025 markeert de eerste dag van het algemene debat dat loopt tot 27 september en hervat op 29 september met toespraken van meer dan 150 leiders die hun nationale prioriteiten uiteenzetten. Minister-president Dick Schoof woonde de openingsreceptie van secretaris-generaal Guterres bij en een bijeenkomst met president Donald Trump gevolgd door een diner met Nederlandse bedrijven in de Verenigde Staten.
Koningin Máxima was aanwezig als speciale pleitbezorger voor financiële gezondheid en neemt deel aan evenementen over de Duurzame Ontwikkelingsdoelen samen met de Prinses van Oranje. Het HeForShe Summit van 19.00 tot 21.00 uur richt zich op evenwichtige mannelijkheden en veilige digitale ruimtes met aandacht voor de manosphere als bron van misinformatie waarbij 72 procent van de online haat gericht is op vrouwen volgens een UN Women-rapport uit 2025.
Ook de migratie van 117 miljoen ontheemden wereldwijd wordt behandeld. De Global Compact Leaders Summit evalueert bijdragen van het bedrijfsleven aan de Duurzame Ontwikkelingsdoelen waarbij 15.000 bedrijven aangesloten zijn en 80 procent rapporteert over klimaatactie. Een side-event over tropische bossen bespreekt het Tropical Forest Forever Facility met focus op methaanreductie uit fossiele brandstoffen. 24 september volgt de Climate Summit waar leiders nieuwe nationale klimaatplannen presenteren met een doel van netto nul emissies tegen 2050 en financiering van 100 miljard dollar per jaar voor ontwikkelingslanden zoals vastgelegd in het VN-klimaatrapport van 2024.
De sessie onderstreepte de urgentie van multilaterale samenwerking te midden van geopolitieke spanningen waarbij 68 procent van de resoluties uit voorgaande sessies consensus bereikten. De Climate Summit richt zich op netto nul CO2-uitstoot tegen 2050 en 100 miljard dollar jaarlijkse financiering voor ontwikkelingslanden, zoals vastgelegd in het VN-klimaatrapport van 2024, waarbij 196 landen Nationally Determined Contributions indienden, maar slechts 12 procent op koers ligt voor 1,5 graad Celsius opwarmingbeperking. VN-archieven van 2024 tonen aan dat 68 procent van de resoluties consensus bereikte, wat wijst op de uitdaging van unanieme steun voor klimaatacties.